Nâng cao chất lượng khai thác tài liệu, sách, báo ở thư viện các học viện, nhà trường quân đội

Trần Thị Thu Hiền
Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng

(Quanlynhanuoc.vn) – Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ trên toàn thế giới và trong khu vực hiện nay, yêu cầu đổi mới giáo dục, đào tạo trong hệ thống các học viện nhà, trường quân đội là hết sức cấp thiết. Nâng cao chất lượng khai thác tài liệu, sách, báo tại các thư viện trong các học viện, nhà trường quân đội khẳng định năng lực quản lý, cung cấp thông tin của các học viện, nhà trường; đồng thời, góp phần nâng cao năng lực cho mỗi cán bộ, nhân viên làm công tác thư viện và thúc đẩy nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo cho cán bộ, giảng viên, học viên ở mỗi học viện, nhà trường quân đội trong huấn luyện, học tập và công tác.

Từ khoá: Tài liệu; thư viện; học viện, nhà trường quân đội; chuyển đổi số; đổi mới giáo dục, đào tạo.

1. Đặt vấn đề

Trong bối cảnh thư viện là thiết chế tri thức đặc thù, phải được chuyển biến mẽ, đáp ứng yêu cầu giáo dục – đào tạo và nghiên cứu khoa học cho đội ngũ cán bộ, giảng viên, học viên có bản lĩnh chính trị, có tri thức khoa học quân sự hiện đại và năng lực tư duy khoa học. Nhưng thực tiễn cho thấy hiệu quả của việc khai thác tài liệu, sách báo tại nhiều thư viện trong thời gian qua chưa đáp ứng yêu cầu tra cứu, sử dụng tài liệu số và tích hợp công nghệ còn hạn chế. Kỹ năng tiếp cận thông tin của một bộ phận cán bộ, giảng viên, học viên chưa đáp ứng yêu cầu trong thời đại khoa học kỹ thuật phát triển. Đây là một thách thức đặt ra trong bối cảnh công nghệ kỹ thuật số đang phát triển và cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 bùng nổ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, tri thức công nghệ trở thành động lực then chốt để nâng cao chất lượng giáo dục –  đào tạo quân sự hiện nay.

Vì vậy, việc nâng cao chất lượng khai thác tài liệu sách báo cho cán bộ, giảng viên, học viên ở thư viện trong các nhà trường quân đội hiện nay xuất phát từ yêu cầu của quá trình đổi mới giáo dục, đào tạo theo hướng “chuẩn hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế” là việc làm cần thiết.

2. Thực trạng công tác nghiên cứu, khai thác tài liệu, sách, báo ở thư viện các học viện, nhà trường quân đội

Trong sự nghiệp hoạt động chính trị, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn thấy rõ: không có lý luận cách mạng thì không có phong trào cách mạng và tài liệu, sách báo chính là nguồn cung cấp phổ biến lý luận cách mạng cho quần chúng tốt nhất, hiệu quả nhất. Vì vậy, Người luôn nhắc nhở việc chú ý đến việc tổ chức đọc sách cho công nhân và những người lao động, vì đây là lực lượng nòng cốt của cách mạng. Chủ tịch Hồ Chí Minh, khẳng định: “Lập các nhà chiếu bóng, diễn kịch, câu lạc bộ, thư viện để nâng cao trình độ trí dục cho nhân dân”¹. Người yêu cầu: “Phải nêu cao tác phong độc lập suy nghĩ và tự do sáng tạo, đọc tài liệu thì phải đào sâu hiểu kỹ, không tin một cách mù quáng từng câu một trong sách, có vấn đề chưa thông suốt thì mạnh dạn đề ra và thảo luận cho vỡ lẽ. Đối với bất cứ vấn đề gì đều phải đặt câu hỏi “vì sao?”, đều phải suy nghĩ kỹ càng xem nó có hợp với thực tế không, có thật là đúng lý không, tuyệt đối không nên nhắm mắt tuân theo sách vở một cách xuôi chiều. Phải suy nghĩ chín chắn”² .

Hiện nay, hệ thống thư viện ở các học viện, nhà trường quân đội đang có bước phát triển mạnh mẽ góp phần phục vụ nhiệm vụ giáo dục – đào tạo và nghiên cứu khoa học cho đội ngũ cán bộ, giảng viên, học viên. Xuất phát từ chủ trương của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục – đào tạo trong các học viện, nhà trường, nhiều nội dung, biện pháp xây dựng, củng cố hệ thống thiết chế bảo đảm tri thức đã được quan tâm triển khai, trong đó, thư viện giữ vị trí đặc biệt quan trọng.

Những năm gần đây, yêu cầu xây dựng nhà trường quân đội chính quy, chuẩn hóa, hiện đại hóa, gắn đào tạo với nghiên cứu khoa học và thực tiễn huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu đã đặt ra đòi hỏi ngày càng cao đối với chất lượng bảo đảm thông tin, học liệu và môi trường tự học cho cán bộ, giảng viên, học viên. Trong điều kiện đó, thư viện không chỉ là nơi lưu giữ sách, báo, tài liệu mà ngày càng trở thành trung tâm hỗ trợ học thuật, phục vụ trực tiếp cho đổi mới nội dung chương trình, phương pháp dạy học, phương pháp nghiên cứu khoa học và phát triển năng lực tự học, tự nghiên cứu. Sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chỉ huy các cấp đối với công tác thư viện đã tạo chuyển biến rõ hơn trong nhận thức và hành động, góp phần từng bước phát huy vai trò của thư viện trong nâng cao chất lượng giáo dục – đào tạo ở các học viện, nhà trường quân đội hiện nay.

Những năm gần đây, các học viện, nhà trường Quân đội đã từng bước đầu tư các loại trang thiết bị kỹ thuật cho các thư viện theo hướng số hóa và kết nối tri thức, điều này đã nâng cao chất lượng khai thác tài liệu, sách báo cho người đọc. Hệ thống tài liệu của các thư viện ở các học viện, nhà trường quân đội hiện nay được bổ sung phong phú, đa dạng có tính đặc thù cao, các thư viện đã tập trung bổ sung nhiều tài liệu quân sự quốc phòng, nghệ thuật quân sự chiến thuật, chiến dịch và kỹ thuật công nghệ quân sự, tài liệu công tác đảng, công tác chính trị, các văn kiện đảng, giáo trình tài liệu tham khảo chuyên ngành. Bên cạnh đó, các học viện, nhà trường đã chú trọng đầu tư cơ sở vật chất kỹ thuật, trang bị phòng đọc mở, phòng đọc điện tử, cổng tra cứu trực tuyến và hệ thống máy chủ phục vụ thư viện số đáp ứng nhu cầu người đọc, người học.

Không chỉ dừng lại ở đầu tư phương tiện kỹ thuật, nhiều thư viện đã từng bước đổi mới phương thức tổ chức phục vụ theo hướng lấy người đọc làm trung tâm. Các hình thức phục vụ tại chỗ, hướng dẫn tra cứu, giới thiệu sách mới, trưng bày chuyên đề, hỗ trợ khai thác tài liệu điện tử và cung cấp thông tin theo yêu cầu bước đầu được triển khai tương đối đồng bộ. Một số thư viện đã xây dựng danh mục tài liệu số hóa theo chuyên ngành đào tạo, từng bước hình thành kho học liệu điện tử phục vụ giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học và biên soạn giáo trình, tài liệu.

Song song với các loại tài liệu, sách báo được bổ sung, cơ sở vật chất, kỹ thuật trang bị phục vụ bạn đọc ngày càng được chuẩn hóa, hiện đại hóa. Một số thư viện học viện, nhà trường đã ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý tài nguyên số, tổ chức phục vụ bạn đọc, từng bước áp dụng các chuẩn nghiệp vụ hiện đại như MARC21, AACR2, DDC… cùng với đó là triển khai hệ thống tra cứu mục lục trực tuyến (OPAC), xây dựng cơ sở dữ liệu nội bộ đã giúp việc khai thác tài liệu, sách báo trở nên hiệu quả hơn. Nhờ đó, quá trình tra cứu, tiếp cận và sử dụng tài liệu của cán bộ, giảng viên, học viên có nhiều thuận lợi hơn; thời gian tìm kiếm được rút ngắn, phạm vi tiếp cận nguồn tin được mở rộng, khả năng khai thác tài liệu theo chuyên đề được nâng lên. Đồng thời, việc áp dụng các chuẩn nghiệp vụ hiện đại còn tạo nền tảng cho quá trình chuẩn hóa dữ liệu thư viện, nâng cao chất lượng phân loại, biên mục và tăng hiệu quả quản lý, khai thác nguồn tài liệu. Đây là tiền đề quan trọng để xây dựng thư viện theo xu hướng hiện đại, phù hợp với mục tiêu chuyển đổi số trong giai đoạn hiện nay.

Bên cạnh những ưu điểm nêu trên, thực trạng khai thác tài liệu, sách báo ở thư viện trong các học viện, nhà trường quân đội vẫn còn những hạn chế, bất cập, như:

(1) Mức độ sử dụng tài liệu giữa các nhóm đối tượng còn thiếu đồng đều. Tần suất lượt tra cứu và chiều sâu khai thác của cán bộ, giảng viên, học viên còn hạn chế. Không ít học viên chủ yếu sử dụng tài liệu theo yêu cầu bài giảng, chưa chủ động tìm kiếm tra cứu phục vụ nghiên cứu bổ sung kiến thức, điều này ảnh hưởng đến năng lực tư duy tự học, tự nghiên cứu của mỗi người. Bên cạnh đó, công tác liên thông dữ liệu giữa các thư viện còn mang tính cục bộ, manh mún, nhiều học viện, nhà trường còn sử dụng phần mềm quản lý không tương thích, dẫn đến khó khăn trong chia sẻ thông tin và chuẩn hóa dữ liệu.

(2) Hệ thống cơ sở dữ liệu quân sự chưa thực sự tạo được mạng lưới liên kết trong toàn quân, một số thư viện còn phụ thuộc vào phương pháp nghiệp vụ truyền thống; khả năng tìm kiếm, phân loại tài liệu và khai thác tài liệu số chưa đạt chất lượng nên ảnh hưởng đến công tác tra cứu, tìm hiểu của người đọc.     

(3) Kỹ năng thông tin học thuật của một bộ phận giảng viên, học viên còn hạn chế. Một số học viên chưa nắm vững các phương pháp tìm kiếm thông tin hiện đại, kỹ năng đánh giá nguồn tin, trích dẫn học thuật, sử dụng các cơ sở dữ liệu điện tử, chưa có thói quen đọc sâu, nghiên cứu độc lập chủ yếu dừng lại ở mức “đọc để hoàn thành bài tập”, chưa phát triển thành nhu cầu tìm kiếm tri thức bền vững khi tham gia khai thác thông tin.

(4) Một số tài liệu quan trọng, như: tài liệu huấn luyện chiến thuật, công tác đảng, công tác chính trị hoặc các loại tài liệu đặc thù chưa được cập nhật đầy đủ. Một số tài liệu chưa thống nhất trong nhất quản lý hoặc chưa đưa vào hệ thống lưu trữ, gây khó khăn cho người đọc người trong quá trình tra cứu, sử dụng.

Những hạn chế nêu trên xuất phát từ nhiều nguyên nhân, cả khách quan và chủ quan. Cụ thể là, còn một số cấp ủy, chỉ huy chưa nhận thức rõ về vai trò, tầm quan trọng của thư viện trong nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo và nghiên cứu khoa học. Thư viện ở một số học viện, nhà trường vẫn được coi là bộ phận phục vụ đơn thuần, chưa được nhìn nhận như một thiết chế tri thức quan trọng trong hệ thống giáo dục – đào tạo ở các nhà trường quân đội. Trong khi đó, điều kiện đào tạo hiện nay đặt ra yêu cầu lớn đối với việc liên kết chặt chẽ giữa thư viện và người khai thác thông tin là yếu tố quyết định đến hiệu quả tự học, tự nghiên cứu của người học.

Từ các yếu tố nêu trên, cho thấy, thực trạng khai thác tài liệu ở thư viện trong các học viện, nhà trường quân đội tuy đã có những chuyển biến tích cực, song vẫn còn nhiều vấn đề cần tiếp tục hoàn thiện. Việc nhận diện đầy đủ thực trạng là cơ sở quan trọng để xây dựng các giải pháp mang tính đột phá trong thời gian tới, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo đội ngũ cán bộ chính trị, khoa học, kỹ thuật,… trong các học viện, nhà trường đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.

3. Những yêu cầu đặt ra

Để nâng cao chất lượng khai thác tài liệu, sách báo trong hệ thống thư viện ở các học viện, nhà trường quân đội mang tính hệ thống, phù hợp với đặc thù môi trường quân sự cần đáp ứng một số yêu cầu cơ bản sau:

Một là, hoạt động thư viện phải gắn với nhiệm vụ chính trị trung tâm của học viện, nhà trường quân đội. Hệ thống thư viện không chỉ là nơi cung cấp tài liệu, sách báo mà còn là thiết chế trí thức góp phần hình thành nền tảng tri thức, thế giới quan phương pháp luận khoa học và năng lực của người học. Vì vậy, mọi hoạt động bổ sung, phân loại tài liệu đến hướng dẫn khai thác, tra cứu cần được định hướng nâng cao chất lượng đào tạo cán bộ chính trị, quân sự. Điều này đòi hỏi có sự lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của cấp ủy, chỉ huy và cán bộ, nhân viên làm công tác thư viện phải thấm nhuần quan điểm thư viện phục vụ học tập, nghiên cứu là phục vụ nhiệm vụ chính trị quan trọng trong các học viện, nhà trường.

Hai là, cần đặt hoạt động khai thác nghiên cứu tài liệu, sách báo trong mối quan hệ chặt chẽ với quá trình chuyển đổi số và đổi mới phương pháp dạy học quân sự. Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ, hệ thống thư viện trong các học viện, nhà trường quân đội phải chủ động chuyển đổi từ mô hình quản lý truyền thống sang mô hình quản trị tri thức, ứng dụng công nghệ thông tin cung cấp tài liệu tra cứu, liên kết dữ liệu phục vụ người học. Đồng thời, đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát triển năng lực tự học, tự nghiên cứu của cán bộ, nhân viên thư viện số, giúp người học tiếp cận tri thức rộng mở, đa chiều nhanh chóng và chính xác. Việc kết hợp giữa chuyển đổi số và đổi mới phương pháp đào tạo sẽ tạo nên hệ sinh thái tri thức thống nhất, nâng cao hiệu quả khai thác tài liệu, sách, báo một cách bền vững hơn.

Ba là, trong mọi hoạt động các thư viện phải bảo đảm tính đặc thù quân sự, kỷ luật bảo mật, đồng thời vẫn bảo đảm tính mở, chia sẻ tài liệu trong môi trường học thuật hiện đại. Hệ thống thư viện quân đội quản lý nhiều tài liệu quan trọng, có mức độ mật cao, đòi hỏi cơ chế bảo vệ an toàn thông tin chặt chẽ, nhưng trong quá trình đào tạo và nghiên cứu, người khai thác thông tin cần không gian học mở, tạo điều kiện cho cán bộ, học viên, giảng viên truy cập tiếp cận tri thức khoa học chính xác. Vì vậy, việc hài hòa giữa tính bảo mật và tính mở là yêu cầu quan trọng trong mỗi trường quân sự. Điều này đòi hỏi quy chế khai thác rõ ràng, ứng dụng công nghệ bảo mật hiệu quả hợp lý, bảo đảm vừa giữ vững nguyên tắc bí mật quân sự vừa đáp ứng yêu cầu học tập và nghiên cứu khoa học của đội ngũ cán bộ, giảng viên, học viên.

Bốn là, quá trình nâng cao chất lượng khai thác tài liệu sách báo phải quán triệt quan điểm “lấy người học làm trung tâm”. Thư viện cần tổ chức hỗ trợ tối đa sự phát triển năng lực tự học, tự nghiên cứu, tự hoàn thiện của cán bộ, giảng viên, học viên khi tham gia tra cứu tìm hiểu thông tin có chất lượng gắn với chương trình hướng dẫn kỹ năng tra cứu khoa học, thư viện sẽ thực sự trở thành không gian nuôi dưỡng tri thức, phát triển tư duy độc lập và khả năng sáng tạo của cán bộ, giảng viên, học viên trong quá trình tham gia truy cập tìm hiểu. Đây là cơ sở quan trọng để xây dựng hệ thống thư viện hiện đại, hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, ở các học viện nhà trường quân đội hiện nay.

4. Một số giải pháp

Thứ nhất, hoàn thiện cơ chế quản lý, phát huy vai trò lãnh đạo của cấp ủy, chỉ huy.

Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chỉ huy đối với hoạt động của  thư viện, coi đây là nhiệm vụ quan trọng trong xây dựng các học viện, nhà trường quân đội hiện nay. Các đơn vị cần có kế hoạch phát triển thư viện, ứng dụng công nghệ thông tin và triển khai thư viện số hiện đại, có chủ trương và kế hoạch cụ thể tạo cơ sở chính trị, pháp lý vững chắc, tạo sự thống nhất nhận thức trong các đơn vị. Bên cạnh đó, cần chuẩn hóa quy trình quản trị tài liệu quân sự, vận hành phải bảo đảm tính khoa học, phù hợp với yêu cầu bảo mật, từ bổ sung, phân loại, biên mục lưu trữ đến khai thác và bảo vệ tài liệu đúng quy định, cụ thể thống nhất giữa thư viện trong các học viên nhà trường và điều kiện để thư viện hoạt động hiệu quả, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ đào tạo cán bộ, học viên trong tình hình mới.

Thứ hai, nâng cao chất lượng cập nhật bổ sung tài liệu, sách báo ở thư viện.

Nâng cao chất lượng bổ sung và cập nhật tài liệu, sách báo ưu tiên đầu tư tài liệu quân sự, quốc phòng hiện đại, công tác đảng, công tác chính trị, văn kiện Đảng, giáo trình và tài liệu tham khảo theo từng chuyên ngành đào tạo. Việc cập nhật liên tục các tài liệu mới sẽ giúp người học tiếp cận tri thức mới, đáp ứng yêu cầu đổi mới nội dung, chương trình giảng dạy hiện nay. Bên cạnh đó cần đẩy mạnh số hóa tài liệu, đặc biệt là tài liệu giảng dạy, các môn văn hóa cơ bản phục vụ bạn đọc góp phần xây dựng thư viện số.

Triển khai đồng bộ, có lộ trình, bảo đảm phân quyền trong truy cập theo từng mức độ bảo mật tài liệu có tính chất mật phải được quản lý trên hệ thống riêng, bảo đảm an toàn thông tin và tuân thủ các quy định quân sự xây dựng hệ thống tìm kiếm tập trung, dữ liệu biên mục và áp dụng các chuẩn nghiệp vụ quốc tế tương thích, như MARC21, RDA… do đó, việc chuẩn hóa sẽ giúp hình thành mạng lưới thư viện quân sự thống nhất, tăng khả năng chia sẻ tài nguyên; đồng thời, mở rộng khả năng tiếp cận tri thức cho cán bộ, giảng viên, học viên trong quá trình truy cập tra cứu.

Thứ ba, nâng cao năng lực phục vụ của đội ngũ cán bộ, nhân viên thư viện.

Đội ngũ cán bộ, nhân viên thư viện đóng vai trò quan trọng trong việc vận hành phát triển thư viện hiện đại, do đó, cần chú trọng đào tạo chuyên sâu về quản trị dữ liệu, thư viện số, công nghệ thông tin và an ninh mạng. Cán bộ, nhân viên thư viện phải nắm vững kiến thức nghiệp vụ và các kỹ năng mới trong môi trường số, đủ khả năng xây dựng cơ sở dữ liệu, quản lý hệ thống và hỗ trợ người dùng một cách hiệu quả. Bên cạnh trình độ chuyên môn, cán bộ, nhân viên thư viện còn phải thường xuyên được bồi dưỡng phẩm chất chính trị, bản lĩnh nghề nghiệp và tinh thần trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ, đặc biệt là ý thức chấp hành kỷ luật và bảo mật thông tin. Đây là yêu cầu quan trọng bảo đảm mọi hoạt động của thư viện, phải vừa tuân thủ nghiêm các quy định của môi trường quân sự, vừa tuân thủ nguyên tắc về bảo mật khi truy cập thông tin.

Thứ tư, bồi dưỡng kỹ năng thu thập thông tin cho cán bộ, nhân viên làm công tác thư viện và tăng cường đầu tư cơ sở vật chất cho hệ thống thư viện.

Để nâng cao hiệu quả khai thác tài liệu, sách, báo cần phải tổ chức các khóa học bồi dưỡng kỹ năng thông tin cho cán bộ, nhân viên làm công tác thư viện. Bao gồm: phương pháp tìm kiếm, phân tích và đánh giá thông tin; kỹ năng sử dụng cơ sở dữ liệu điện tử; hướng dẫn, trích dẫn, soạn thảo văn bản khoa học; có kỹ năng tốt trong sử dụng tài liệu, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo và nghiên cứu khoa học trong các học viện, nhà trường quân đội.

Đầu tư đồng bộ cơ sở vật chất kỹ thuật và hạ tầng công nghệ, bổ sung, trang bị hệ thống máy chủ đủ mạnh, sao lưu dữ liệu an toàn, cổng thông tin thư viện hiện đại, phần mềm quản lý đa nền tảng, phòng đọc điện tử, máy quét số hóa chất lượng cao và hệ thống kiểm soát ra vào tự động hiện đại. Đồng thời, mở rộng khả năng truy cập tài liệu từ xa, hỗ trợ người học tra cứu mọi lúc, mọi nơi trong điều kiện bảo đảm an toàn bí mật thông tin. Việc nâng cao chất lượng khai thác tài liệu, sách báo không chỉ là yêu cầu nghiệp vụ mà còn là giải pháp góp phần nâng cao chất lượng giáo dục – đào tạo cho các thế hệ cán bộ, giảng viên, học viên trong tương lai theo tinh thần: “tinh, gọn, mạnh”, góp phần xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn mới.

5. Kết luận

Nâng cao chất lượng khai thác tài liệu, sách báo cho cán bộ, giảng viên, học viên tham gia tra cứu, nghiên cứu ở thư viện trong các học viện nhà trường quân đội là việc làm quan trọng trong thời đại khoa học – kỹ thuật số phát triển, đặc biệt trong giai đoạn phát triển khoa học hiện đại hiện nay. Nhất là trong thời kỳ cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ, việc sử dụng tài liệu, sách báo cho cán bộ, giảng viên, học viên trong học tập, nghiên cứu phục vụ giáo dục – đào tạo và nghiên cứu khoa học là trang bị cho thế hệ cán bộ chính trị, quân sự giỏi trong tương lai vốn kiến thức khi ra trường một việc làm cần thiết hơn bao giờ hết.

Chú thích:
1. Hồ Chí Minh toàn tập (2011). Tập 3. H. NXB. Chính trị quốc gia Sự thật, tr. 632.
2. Hồ Chí Minh toàn tập (2011). Tập 11. H. NXB. Chính trị quốc gia Sự thật, tr. 98.
Tài liệu tham khảo:
1. Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) (2013). Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế.
2. Bộ Quốc phòng (2024). Kế hoạch số 552/KH-BQP ngày 12/02/2024 về chuyển đổi số trong Bộ Quốc phòng năm 2024.
3. Thủ tướng Chính phủ (2021). Quyết định số 206/QĐ-TTg ngày 11/02/2021 phê duyệt “Chương trình chuyển đổi số ngành thư viện đến năm 2025, định hướng đến năm 2030”.
4. Phát triển văn hóa số ở nhà trường quân đội hiện nay. https://www.quanlynhanuoc.vn/2026/03/11/phat-trien-van-hoa-so-o-nha-truong-quan-doi-hien-nay, ngày 11/3/2026.