Improving the practical competence of Key Commune-Level officials in Hai Phong City: current situation and issues
NCS. Nguyễn Văn Cương
Học viện Báo chí và Tuyên truyền
(Quanlynhanuoc.vn) – Cấp xã (gồm xã, phường và đặc khu) là cấp hành chính cơ sở, trực tiếp tổ chức triển khai chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và phục vụ Nhân dân. Trong hệ thống chính trị ở cơ sở, đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã giữ vai trò nòng cốt trong lãnh đạo, quản lý, có ý nghĩa quyết định đối với hiệu quả phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, xây dựng chính quyền và nâng cao chất lượng quản trị địa phương. Trong bối cảnh thành phố Hải Phòng đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp và thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện, yêu cầu phát triển năng lực thực tiễn của đội ngũ này ngày càng trở nên cấp thiết. Tuy nhiên, trước những yêu cầu mới của quá trình phát triển, năng lực thực tiễn của cán bộ chủ chốt cấp xã vẫn còn bộc lộ một số hạn chế nhất định. Trên cơ sở đó, bài viết phân tích thực trạng, làm rõ những vấn đề đặt ra và đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã ở thành phố Hải Phòng.
Từ khóa: Hệ thống chính trị; cán bộ cấp xã; địa phương; cấp cơ sở; năng lực; thành phố Hải Phòng.
Abstract: The commune level (including communes, wards, and special administrative zones) is the grassroots administrative level responsible for directly implementing the Party’s guidelines and policies, the State’s laws and regulations, and delivering public services to the people. Within the grassroots political system, key commune-level officials play a central role in leadership and governance, significantly influencing socio-economic development, national defense and security, local government performance, and the quality of local governance. In the context of Hai Phong City’s ongoing industrialization, modernization, implementation of the two-tier local government model, and comprehensive digital transformation, enhancing the practical competence of these officials has become increasingly imperative. However, despite recent progress, the practical competence of key commune-level officials still reveals certain limitations in meeting new development requirements. Based on this context, the article analyzes the current situation, identifies emerging issues, and proposes several solutions to enhance the practical competence of key commune-level officials in Hai Phong City.
Keywords: Political system; commune-level officials; grassroots level; local government; practical competence; Hai Phong City.
1. Đặt vấn đề
Trong hệ thống chính trị Việt Nam, cấp xã (gồm xã, phường và đặc khu) là cấp hành chính cơ sở, trực tiếp tổ chức thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và cung cấp dịch vụ công cho Nhân dân. Hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền cấp xã phụ thuộc chủ yếu vào năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt, nhất là những người đứng đầu cấp ủy và chính quyền địa phương. Đối với thành phố Hải Phòng – đô thị trực thuộc Trung ương, trung tâm kinh tế biển, công nghiệp và logistics của vùng Bắc Bộ đang đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa theo tinh thần Nghị quyết số 45-NQ/TW ngày 24/01/2019 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045,việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp từ ngày 01/7/2025 cùng với quá trình sắp xếp đơn vị hành chính đã tạo ra những yêu cầu mới đối với tổ chức và hoạt động của chính quyền cấp xã. Quy mô quản lý, khối lượng công việc, phạm vi phục vụ và yêu cầu phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị đều được mở rộng, đòi hỏi đội ngũ cán bộ chủ chốt phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức và năng lực lãnh đạo, quản lý. Đồng thời, phải có tư duy đổi mới, kỹ năng quản trị hiện đại, năng lực ứng dụng công nghệ số và khả năng xử lý hiệu quả các vấn đề phát sinh trong thực tiễn. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, năng lực thực tiễn của một bộ phận cán bộ chủ chốt cấp xã vẫn còn bộc lộ một số hạn chế về tư duy quản trị, kỹ năng điều hành, năng lực tham mưu, tổ chức thực hiện nhiệm vụ và thích ứng với yêu cầu chuyển đổi số. Những hạn chế này ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động của chính quyền cơ sở và hiệu quả thực hiện các mục tiêu phát triển của địa phương.
2. Thực trạng năng lực thực tiễn của cán bộ chủ chốt cấp xã ở thành phố Hải Phòng
Ngày 12/6/2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh; theo đó, từ ngày 01/7/2025, thành phố Hải Phòng mới được thành lập trên cơ sở sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của thành phố Hải Phòng và tỉnh Hải Dương. Sau khi sắp xếp, thành phố Hải Phòng có diện tích tự nhiên là 3.194,72 km2, quy mô dân số là 4.664.124 người. Việc hợp nhất thành phố Hải Phòng và tỉnh Hải Dương đã mở ra không gian phát triển mới, tạo điều kiện phát huy hiệu quả các tiềm năng, lợi thế của địa phương, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của thành phố1. Đồng thời, việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã làm gia tăng vị trí, vai trò và trách nhiệm của chính quyền cấp xã trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ, bảo đảm quốc phòng, an ninh và phục vụ Nhân dân. Trên cơ sở đó, việc nâng cao năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã ở thành phố Hải Phòng đã đạt được một số kết quả đáng ghi nhận, cụ thể:
Một là, trình độ chuyên môn, lý luận chính trị của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã được chuẩn hóa và không ngừng nâng cao.
Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với năng lực lãnh đạo, quản lý và tổ chức thực hiện nhiệm vụ của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã. Nhận thức rõ yêu cầu đó, Thành ủy Hải Phòng đã quan tâm triển khai các đề án đào tạo, bồi dưỡng, sắp xếp và bố trí cán bộ gắn với nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Đến nay, gần 100% cán bộ chủ chốt cấp xã có trình độ chuyên môn đại học trở lên. Về trình độ lý luận chính trị, có 29 người thuộc các cơ quan Đảng cấp xã và 75 người thuộc các cơ quan thuộc UBND cấp xã có trình độ cao cấp lý luận chính trị2. Việc chuẩn hóa trình độ chuyên môn và lý luận chính trị đã góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, quản lý, khả năng tham mưu, tổ chức thực hiện nhiệm vụ và thực thi công vụ của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã. Bên cạnh đó, gần 70% cán bộ, công chức cấp xã sau sắp xếp là những người đã có kinh nghiệm công tác ở cấp xã, trong khi hơn 30% được điều động từ cấp tỉnh và cấp huyện, góp phần bổ sung nguồn nhân lực có trình độ, kinh nghiệm quản lý và năng lực tổ chức thực hiện nhiệm vụ ở cơ sở3.
Hai là, năng lực điều hành hành chính và hiệu quả xử lý công việc của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã có nhiều chuyển biến tích cực.
Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã tạo điều kiện đổi mới phương thức điều hành của chính quyền cấp xã theo hướng rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền và nâng cao tính chủ động của người đứng đầu. Trình độ chuyên môn và năng lực quản lý được nâng cao đã góp phần giúp chủ tịch UBND cấp xã chủ động hơn trong thực hiện nhiệm vụ, xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh theo thẩm quyền. Thực tiễn tại các phường Hồng Bàng, Lê Chân và Ngô Quyền cho thấy, việc xử lý các vụ việc phát sinh liên quan đến trật tự xây dựng, an sinh xã hội và vệ sinh môi trường được thực hiện kịp thời, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước ở cơ sở. Theo đó, từ ngày 01/7 – 12/12/2025, toàn thành phố đã giải quyết được 1.379.219 hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó cấp xã: 1.146.221 hồ sơ, chiếm tỷ trọng lớn trong tổng số hồ sơ của toàn hệ thống. Tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng và trước hạn đạt 97,85%; tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt 85,89%; tỷ lệ số hóa hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính đạt 98,17%, trong khi tỷ lệ cấp kết quả điện tử đạt 100%4. Ngoài ra, đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã đã chủ động tổ chức triển khai nhiều nhiệm vụ mới, từng bước ổn định tổ chức bộ máy, duy trì hoạt động thông suốt của chính quyền cơ sở, bảo đảm việc giải quyết thủ tục hành chính và cung ứng dịch vụ công không bị gián đoạn. Những kết quả trên cho thấy, năng lực điều hành, tổ chức thực hiện nhiệm vụ và ứng dụng công nghệ số của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã từng bước được nâng cao, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở.
Ba là, năng lực dân vận và giải quyết các vấn đề phát sinh ở cơ sở được phát huy hiệu quả.
Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp gắn với quá trình sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã đã đặt ra nhiều yêu cầu mới đối với công tác lãnh đạo, quản lý và tạo sự đồng thuận trong Nhân dân. Trong bối cảnh đó, đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã đã phát huy vai trò trong công tác tuyên truyền, vận động, đối thoại và giải quyết những vấn đề phát sinh ở cơ sở, góp phần ổn định tổ chức bộ máy và củng cố sự đồng thuận của Nhân dân.
Công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, đơn thư, tố cáo của địa phương tính đến hết ngày 31/5/2026, cấp xã đã tổ chức 11.746 cuộc tiếp công dân; tiếp nhận 3.174 đơn thư, khiếu nại, tố cáo phát sinh và giải quyết dứt điểm 2.458 vụ việc. Bên cạnh đó, 288 vụ việc tồn đọng từ trước ngày 30/6/2025 được chuyển tiếp để tiếp tục xử lý. Đến ngày 31/5/2026, còn 543 vụ việc đang trong quá trình giải quyết và 215 vụ việc chưa được giải quyết5.
Bốn là, năng lực ứng dụng công nghệ số và thực hiện trách nhiệm giải trình tiếp tục được tăng cường.
Trong bối cảnh đẩy mạnh chuyển đổi số và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã đã chủ động ứng dụng công nghệ số trong quản lý, điều hành, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình. Đến nay, 100% cán bộ chủ chốt cấp xã sử dụng thành thạo hệ thống điều hành điện tử và thực hiện ký số văn bản theo quy định. Tại bộ phận một cửa, việc đẩy mạnh cung cấp dịch vụ công trực tuyến gắn với vai trò chỉ đạo, điều hành của người đứng đầu đã góp phần nâng cao chất lượng giải quyết thủ tục hành chính. Tính đến ngày 31/5/2026, cấp xã đã tiếp nhận và xử lý 2.189.253 hồ sơ thủ tục hành chính kể từ ngày 01/7/2025. Trong đó, 2.145.093 hồ sơ được giải quyết trước hạn, 7.109 hồ sơ được giải quyết đúng hạn và 3.239 hồ sơ được giải quyết chậm hạn; còn 6.104 hồ sơ đang được giải quyết trong thời hạn và 14 hồ sơ đang giải quyết quá hạn. Tỷ lệ hài lòng của người dân và doanh nghiệp đối với việc giải quyết thủ tục hành chính đạt 98,77%, phản ánh kết quả tích cực trong cải cách thủ tục hành chính và nâng cao chất lượng phục vụ của chính quyền cấp xã6.
Việc khai thác các nền tảng số trong chỉ đạo, điều hành đã giúp rút ngắn thời gian xử lý công việc, tăng cường kết nối giữa chính quyền với người dân và doanh nghiệp, nâng cao khả năng theo dõi, giám sát tiến độ thực hiện nhiệm vụ của cán bộ, công chức. Bên cạnh đó, nhiều địa phương đã duy trì các hình thức đối thoại trực tiếp với Nhân dân và tăng cường tương tác thông qua các nền tảng số, như: Tổng đài 1022 và Zalo Official Account của chính quyền địa phương. Thông qua các kênh này, các ý kiến, kiến nghị của người dân được tiếp nhận, xử lý và phản hồi kịp thời, góp phần nâng cao trách nhiệm giải trình, tăng cường sự công khai, minh bạch trong hoạt động của chính quyền cấp xã. Từ đó, góp phần nâng cao hiệu quả quản trị, cải cách hành chính và chất lượng phục vụ người dân tạo nền tảng quan trọng để xây dựng chính quyền số, hướng tới nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp và phục vụ.
Bên cạnh những kết quả đạt được, việc phát triển năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt vẫn còn một số hạn chế nhất định, cụ thể:
(1) Khoảng cách giữa trình độ chuyên môn và năng lực thực tiễn trong lãnh đạo, quản lý và ra quyết định. Mặc dù gần 100% cán bộ chủ chốt cấp xã có trình độ đại học trở lên7, song việc phát huy trình độ chuyên môn trong thực hiện nhiệm vụ chưa thật sự đồng đều. Trong quá trình triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, một bộ phận cán bộ còn hạn chế về năng lực phân tích, vận dụng pháp luật và xử lý các tình huống phát sinh; bên cạnh đó, tâm lý e ngại trách nhiệm, sợ vi phạm quy định vẫn còn ở một số trường hợp, ảnh hưởng đến tính chủ động và hiệu quả giải quyết công việc.
(2) Năng lực quản trị địa phương và xử lý các vấn đề phát sinh ở một số địa phương còn hạn chế. Việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp gắn với quá trình đô thị hóa, mở rộng không gian phát triển và sắp xếp đơn vị hành chính đã đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với năng lực quản trị của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã. Tuy nhiên, ở một số địa phương, cơ cấu chuyên môn chưa thật sự phù hợp, do đó, ảnh hưởng đến năng lực tham mưu, dự báo và xử lý các vấn đề phát sinh trong quá trình quản lý địa phương.
(3) Năng lực giám sát và phản biện xã hội của các tổ chức trong hệ thống chính trị ở cơ sở còn có mặt cần tiếp tục nâng cao. Ở một số xã, hoạt động giám sát, phản biện và kiến nghị xử lý các vấn đề phát sinh chưa thật sự phát huy hiệu quả; sự phối hợp giữa các chủ thể trong kiểm soát quyền lực ở cơ sở còn có thể được tăng cường để đáp ứng tốt hơn yêu cầu thực tiễn.
3. Những vấn đề đặt ra
Thứ nhất, yêu cầu nâng cao năng lực lãnh đạo, quản lý và ra quyết định gắn với trách nhiệm của người đứng đầu chính quyền cấp xã. Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã mở rộng phạm vi quản lý, tăng thẩm quyền và trách nhiệm của chính quyền cấp xã trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội, quản lý nhà nước và cung ứng dịch vụ công. Điều này đòi hỏi đội ngũ cán bộ chủ chốt, đặc biệt là chủ tịch UBND cấp xã, phải có tư duy quản trị hiện đại, năng lực phân tích, dự báo, tổ chức thực hiện và khả năng ra quyết định kịp thời, đúng quy định của pháp luật. Tuy nhiên, trong thực tiễn, một bộ phận cán bộ vẫn còn tâm lý e ngại trách nhiệm, chưa thật sự chủ động trong xử lý các tình huống phát sinh, nhất là đối với những vấn đề phức tạp liên quan đến đất đai, xây dựng, đầu tư và giải phóng mặt bằng.
Thứ hai, yêu cầu nâng cao năng lực quản trị địa phương trong bối cảnh mở rộng quy mô đơn vị hành chính và đẩy mạnh đô thị hóa. Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, quy mô dân số, diện tích quản lý và khối lượng công việc của nhiều xã, phường tăng đáng kể, trong khi yêu cầu về chất lượng quản trị ngày càng cao. Điều này đòi hỏi đội ngũ cán bộ chủ chốt không chỉ có kiến thức về quản lý hành chính nhà nước mà còn phải được trang bị kiến thức và kỹ năng về quản trị đô thị, quy hoạch, quản lý đất đai, xây dựng, tài chính công, bảo vệ môi trường và quản trị rủi ro. Nếu không được bồi dưỡng, cập nhật kiến thức kịp thời, đội ngũ cán bộ sẽ gặp khó khăn trong việc xử lý hiệu quả các vấn đề phát sinh từ quá trình phát triển đô thị và tổ chức thực hiện các nhiệm vụ mới.
Thứ ba, yêu cầu tăng cường năng lực phối hợp, giám sát và thực hiện trách nhiệm giải trình trong hoạt động của chính quyền cấp xã. Mô hình chính quyền địa phương hai cấp đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị – xã hội trong lãnh đạo, quản lý, giám sát và phản biện xã hội. Vì vậy, việc nâng cao năng lực thực hiện trách nhiệm giải trình, phát huy vai trò giám sát của các tổ chức trong hệ thống chính trị và tăng cường công khai, minh bạch trong hoạt động của chính quyền cấp xã là yêu cầu quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị địa phương, đồng thời củng cố niềm tin của Nhân dân đối với chính quyền cơ sở.
Thứ tư, yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số và đổi mới phương thức đánh giá năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã. Chuyển đổi số đang làm thay đổi phương thức quản lý, điều hành và cung cấp dịch vụ công của chính quyền địa phương. Do đó, đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã không chỉ cần thành thạo việc sử dụng các nền tảng số mà còn phải nâng cao năng lực khai thác dữ liệu, phân tích thông tin, hỗ trợ ra quyết định và quản trị công việc trên môi trường số. Đồng thời, cần tiếp tục đổi mới công tác đánh giá cán bộ theo hướng dựa trên kết quả thực hiện nhiệm vụ, chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp, mức độ hoàn thành các chỉ tiêu, nhiệm vụ được giao gắn với ứng dụng công nghệ số trong theo dõi, giám sát và đánh giá, qua đó tạo động lực nâng cao hiệu quả thực thi công vụ và chất lượng hoạt động của chính quyền cấp xã.
4. Giải pháp nâng cao năng lực thực tiễn của cán bộ chủ chốt cấp xã ở thành phố Hải Phòng
Một là, hoàn thiện công tác quy hoạch, tuyển chọn, bố trí, sử dụng và đánh giá đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã theo hướng coi trọng năng lực thực tiễn.
Trong điều kiện chính quyền cấp xã được giao nhiều thẩm quyền và trách nhiệm hơn, việc lựa chọn cán bộ cần chuyển mạnh từ cách tiếp cận dựa chủ yếu vào tiêu chuẩn về bằng cấp sang đánh giá toàn diện năng lực lãnh đạo, quản lý, điều hành và khả năng giải quyết các vấn đề phát sinh trong thực tiễn. Cần rà soát, hoàn thiện tiêu chuẩn chức danh cán bộ chủ chốt cấp xã phù hợp với yêu cầu của mô hình chính quyền địa phương hai cấp, trong đó chú trọng các tiêu chí về tư duy đổi mới, năng lực tổ chức thực hiện, kỹ năng quản trị địa phương, khả năng ứng dụng công nghệ số và trách nhiệm giải trình.
Tiếp tục đổi mới công tác đánh giá cán bộ theo hướng lấy kết quả thực hiện nhiệm vụ, chất lượng giải quyết công việc, mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo chủ yếu; gắn đánh giá với sản phẩm công việc, tiến độ thực hiện nhiệm vụ và hiệu quả quản lý ở từng địa phương. Bên cạnh đó, cần tăng cường luân chuyển cán bộ giữa các địa bàn đô thị, nông thôn và đặc khu để tích lũy kinh nghiệm thực tiễn, đồng thời thực hiện cơ chế sàng lọc, thay thế kịp thời những cán bộ không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.
Hai là, đổi mới toàn diện công tác đào tạo, bồi dưỡng theo hướng phát triển năng lực thực tiễn và đáp ứng yêu cầu quản trị địa phương hiện đại.
Nội dung đào tạo cần được thiết kế theo vị trí việc làm và yêu cầu của từng nhóm chức danh, giảm lý thuyết, tăng cường bồi dưỡng kỹ năng xử lý tình huống, kỹ năng lãnh đạo, điều hành, đối thoại với Nhân dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo, quản lý đất đai, quy hoạch, xây dựng, tài chính – ngân sách, đầu tư công và chuyển đổi số. Theo đó, cần đa dạng hóa phương thức đào tạo theo hướng kết hợp giữa học tập tập trung với đào tạo trực tuyến, đào tạo thông qua các tình huống thực tiễn và chia sẻ kinh nghiệm từ các địa phương có mô hình quản trị hiệu quả.
Ngoài ra, cần xây dựng cơ chế cập nhật kiến thức thường xuyên cho đội ngũ cán bộ chủ chốt nhằm kịp thời thích ứng với sự thay đổi của hệ thống pháp luật, yêu cầu cải cách hành chính và tiến trình chuyển đổi số, qua đó, nâng cao năng lực ra quyết định và xử lý hiệu quả các vấn đề phát sinh tại cơ sở.
Ba là, xây dựng môi trường làm việc khuyến khích đổi mới, sáng tạo, đề cao trách nhiệm của người đứng đầu gắn với kiểm soát quyền lực và trách nhiệm giải trình.
Năng lực thực tiễn chỉ có thể được phát huy khi người đứng đầu được giao quyền chủ động trong thực thi nhiệm vụ; đồng thời, phải chịu sự kiểm tra, giám sát và đánh giá thường xuyên. Vì vậy, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế phân cấp, phân quyền gắn với xác định rõ trách nhiệm của từng chức danh; tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện công vụ theo hướng phòng ngừa, hỗ trợ và hướng dẫn kịp thời, hạn chế tình trạng né tránh trách nhiệm hoặc xử lý công việc theo tư duy an toàn.
Thực hiện hiệu quả các chủ trương của Đảng về khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung; tạo môi trường để cán bộ chủ động đề xuất sáng kiến, giải pháp mới trong quản lý và điều hành. Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị – xã hội và Nhân dân; mở rộng các kênh đối thoại, tiếp nhận phản ánh, kiến nghị nhằm nâng cao tính công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình của chính quyền cấp xã.
Bốn là, đẩy mạnh chuyển đổi số gắn với đổi mới phương thức quản lý, đánh giá năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã.
Trong bối cảnh xây dựng chính quyền số và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chuyển đổi số cần được xác định là công cụ quan trọng để nâng cao năng lực quản lý, điều hành và hiệu quả thực thi công vụ của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã. Vì vậy, Thành phố cần tiếp tục hoàn thiện hạ tầng số, cơ sở dữ liệu dùng chung và các nền tảng quản trị điều hành thống nhất, bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu thông suốt giữa các cấp chính quyền. Đồng thời, chú trọng bồi dưỡng năng lực số cho đội ngũ cán bộ chủ chốt theo hướng nâng cao khả năng khai thác, phân tích và sử dụng dữ liệu phục vụ công tác tham mưu, dự báo, ra quyết định và giải quyết các vấn đề phát sinh trong thực tiễn.
Bên cạnh đó, cần đổi mới phương thức đánh giá cán bộ theo hướng kết hợp giữa đánh giá định tính và định lượng trên cơ sở kết quả thực hiện nhiệm vụ. Việc xây dựng hệ thống tiêu chí đánh giá gắn với tiến độ, chất lượng giải quyết công việc, tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng hạn, mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp, kết quả thực hiện chuyển đổi số và trách nhiệm giải trình sẽ góp phần nâng cao tính khách quan, minh bạch trong đánh giá cán bộ. Đây cũng là cơ sở quan trọng để thực hiện hiệu quả công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, sử dụng và phát triển đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã, đáp ứng yêu cầu xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, hiện đại và phục vụ Nhân dân.
5. Kết luận
Trong bối cảnh triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp và thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, nâng cao năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã là yêu cầu quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở. Việc triển khai đồng bộ các giải pháp sẽ góp phần nâng cao năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã của Thành phố hải Phòng, đáp ứng yêu cầu xây dựng chính quyền cơ sở chuyên nghiệp, hiện đại, hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Đây chính là tiền đề quan trọng để thành phố Hải Phòng nâng cao chất lượng quản trị địa phương và thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội trong giai đoạn mới.
Chú thích:
1. Quốc hội (2025). Nghị quyết số 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh năm 2025.
2, 5, 6, 7. Thành ủy Hải Phòng (2026). Báo cáo số 291/BC-TU ngày 04/6/2026 về sơ kết một năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị và mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
3. Sở Nội vụ Hải Phòng (2025). Báo cáo về tình hình tổ chức bộ máy, biên chế, bố trí cán bộ, công chức cấp xã sau sắp xếp đơn vị hành chính và thực hiện chính quyền địa phương hai cấp.
4. Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng (2025). Báo cáo cải cách hành chính năm 2025.
Tài liệu tham khảo:
1. Bộ Chính trị (2021). Kết luận số 14-KL/TW ngày 22/9/2021 về chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung.
2. Chính phủ (2021). Nghị quyết số 76/NQ-CP ngày 15/7/2021 ban hành Chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2021 – 2030.
3. Chính phủ (2023). Nghị định số 33/2023/NĐ-CP ngày 10/6/2023 quy định về cán bộ, công chức cấp xã và người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, ở thôn, tổ dân phố.
4. Chính phủ (2025). Đề án số 381/ĐA-CP ngày 09/5/2025 về sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của thành phố Hải Phòng.
5. Quốc hội (2025). Nghị quyết số 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh năm 2025.
6. Quốc hội (2025). Luật Cán bộ, công chức năm 2025.
7. Quốc hội (2025). Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025.
8. Hải Phòng lựa chọn cán bộ, công chức thạo việc về cấp xã. https://baohaiphong.vn/hai-phong-lua-chon-can-bo-cong-chuc-thao-viec-ve-cap-xa-417074.html, ngày 23/7/2025.
9. Giảm áp lực cho công chức cấp xã. https://baohaiphong.vn/giam-ap-luc-cho-cong-chuc-cap-xa-521593.html, ngày 23/9/2025.
10. Bồi dưỡng cán bộ cấp xã đáp ứng yêu cầu vận hành chính quyền địa phương hai cấp. https://baohaiphong.vn/boi-duong-can-bo-cap-xa-dap-ung-yeu-cau-van-hanh-chinh-quyen-dia-phuong-2-cap-541013.html, ngày 20/4/2026.
11. Yêu cầu về năng lực của chính quyền cấp xã hiện nay. https://www.quanlynhanuoc.vn/2026/04/02/yeu-cau-ve-nang-luc-cua-chinh-quyen-cap-xa-hien-nay/
