ThS. Trịnh Thúy Liễu
Trường Chính trị tỉnh Cà Mau
(Quanlynhanuoc.vn) – Thời gian qua, Tỉnh ủy Cà Mau luôn sát sao trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện bình đẳng giới. Trên cơ sở đó, các cấp ủy, chính quyền, cơ quan, đơn vị trong tỉnh đã chủ động triển khai nhiều giải pháp cụ thể, lồng ghép mục tiêu bình đẳng giới trong các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, góp phần nâng cao nhận thức, vai trò và vị thế của phụ nữ trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Bài viết làm rõ thực trạng lãnh đạo công tác bình đẳng giới của Tỉnh ủy Cà Mau hiện nay, chỉ rõ một số hạn chế, bất cập và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả lãnh đạo của Tỉnh ủy trong thực hiện bình đẳng giới tại địa phương trong thời gian tới.
Từ khóa: Bình đẳng giới; lãnh đạo, chỉ đạo; nâng cao hiệu quả lãnh đạo; tăng cường; Tỉnh ủy Cà Mau.
1. Đặt vấn đề
Trong những năm qua, bình đẳng giới luôn được Đảng và Nhà nước xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, gắn với mục tiêu phát triển bền vững và tiến bộ xã hội. Tại tỉnh Cà Mau, Tỉnh ủy đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện bình đẳng giới một cách đồng bộ, tạo chuyển biến tích cực trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội. Tuy nhiên, trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp sau quá trình sáp nhập tỉnh cũ, tái cấu trúc thể chế và tổ chức bộ máy, cùng sự thay đổi của các chủ thể và nguồn lực tham gia quản trị địa phương, nhiều vấn đề xã hội mới đã phát sinh. Trong đó, bất bình đẳng giới bộc lộ ở nhiều phương diện khác nhau, như: tiếp cận nguồn lực, cơ hội việc làm, tham gia lãnh đạo, quản lý, thụ hưởng dịch vụ công, cũng như hưởng thụ văn hóa – xã hội. Những hạn chế này càng thể hiện rõ trong điều kiện đặc thù của Cà Mau, vùng địa đầu Tổ quốc với sự đa dạng về văn hóa, tôn giáo, tín ngưỡng; sự phân hóa rõ nét về điều kiện kinh tế – xã hội giữa các địa bàn; cùng đời sống kinh tế phụ thuộc nhiều vào khai thác thủy sản, nông nghiệp và sinh kế ven biển vốn chịu tác động mạnh của biến đổi khí hậu. Chính bối cảnh đặc thù đó đặt ra yêu cầu cấp bách phải nhận diện và giải quyết những thách thức về bất bình đẳng giới, bảo đảm phát triển hài hòa, bao trùm và bền vững.
2. Thực trạng Tỉnh ủy Cà Mau lãnh đạo công tác bình đẳng giới
Trên cơ sở bám sát Luật Bình đẳng giới năm 2006, Chỉ thị số 21- CT/TW ngày 20/1/2018 của Ban Bí thư về tiếp tục đẩy mạnh công tác phụ nữ trong tình hình mới; Nghị quyết số 28/NQ‑CP ngày 03/03/2021 của Chính phủ về Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021‑2030… Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau đã ban hành văn bản để triển khai thực hiện công tác này. Điển hình như Nghị quyết số 35/2023/NQ-HĐND ngày 06/12/2023 của Hội đồng nhân dân tỉnh Cà Mau quy định một số mức chi đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức trong nước của tỉnh Cà Mau; Kế hoạch số 58/KH-UBND ngày 14/4/2021 của Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau triển khai Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021 ‑ 2030 trên địa bàn tỉnh Cà Mau; Kế hoạch số 137/KH-UBND ngày 13/5/2025 của Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau triển khai thực hiện công tác bình đẳng giới và hoạt động vì sự tiến bộ của phụ nữ năm 2025…
Thời gian qua, Tỉnh ủy Cà Mau đã đặc biệt quan tâm, chú trọng công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách về bình đẳng giới. Các cấp ủy, chính quyền, đoàn thể trong tỉnh đã chủ động xây dựng và triển khai nhiều chương trình, kế hoạch hành động cụ thể, phù hợp với tình hình thực tiễn của địa phương. Công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức về bình đẳng giới được đẩy mạnh, góp phần thay đổi tư duy, xóa bỏ định kiến giới trong đời sống xã hội. Tỉnh ủy Cà Mau xác định công tác bình đẳng giới là một nội dung trọng yếu trong lãnh đạo phát triển kinh tế ‑ xã hội và xây dựng hệ thống chính trị… Trong đó, bám sát mục tiêu: “Xóa bỏ tư tưởng định kiến về giới, bảo đảm bình đẳng giới thực chất giữa nam và nữ; thu hẹp khoảng cách giới, tạo điều kiện, cơ hội để phụ nữ và nam giới tham gia, thụ hưởng bình đẳng trong các lĩnh vực của đời sống xã hội, góp phần vào sự phát triển bền vững của tỉnh Cà Mau”1.
Công tác tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật và chính sách về bình đẳng giới được Tỉnh ủy Cà Mau chỉ đạo cụ thể, sát sao, gắn với công tác quy hoạch, đào tạo và sử dụng cán bộ nữ. Các cấp ủy, chính quyền trong tỉnh chủ động rà soát, bổ sung quy hoạch, tạo nguồn cán bộ nữ có năng lực, phẩm chất, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Đồng thời, tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức về bình đẳng giới trong công tác cán bộ, bảo đảm sự tham gia ngày càng nhiều của phụ nữ vào vị trí lãnh đạo, quản lý, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ của tỉnh ngày càng vững mạnh.
Trong nhiệm kỳ 2025 ‑ 2030, tỉnh đã xây dựng kế hoạch quy hoạch cán bộ nữ tham gia cấp ủy các cấp với tỷ lệ từ 25 đến gần 40%2. Đồng thời, Tỉnh ủy đã chỉ đạo các cấp ủy, chính quyền địa phương phối hợp với cơ quan các sở, ban, ngành trong tỉnh, theo đó: “tỉnh Cà Mau triển khai đồng bộ trên các mặt, các lĩnh vực: chính trị, kinh tế, lao động, giáo dục – đào tạo, y tế… Qua đó, tỉnh đã từng bước tạo được những chuyển biến tích cực về công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước tại địa phương; đời sống, việc làm của phụ nữ được quan tâm cải thiện hơn trước, góp phần nâng cao vị thế của phụ nữ trên mọi lĩnh của đời sống, xã hội…3.
Bên cạnh đó, tỉnh Cà Mau đã lồng ghép nội dung bình đẳng giới và quyền của phụ nữ vào công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật. Các nội dung về giới được đưa vào kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, chương trình mục tiêu và bố trí ngân sách phù hợp để thực thi hiệu quả. Nhờ vậy, nhận thức của cộng đồng về bình đẳng giới ngày càng được nâng cao, góp phần tạo điều kiện cho phụ nữ phát huy vai trò, năng lực, tham gia tích cực vào các lĩnh vực của đời sống xã hội. Kể từ đầu năm 2024, ngân sách tỉnh cấp kinh phí thực hiện hoạt động vì sự tiến bộ phụ nữ và công tác bình đẳng giới là 387 triệu đồng4.
Tỉnh ủy Cà Mau xác định việc thúc đẩy bình đẳng giới là một nội dung then chốt trong lãnh đạo phát triển kinh tế ‑ xã hội và xây dựng hệ thống chính trị địa phương. Trên thực tế, tỉnh đã chủ động triển khai nhiều biện pháp thiết thực nhằm tăng cường vai trò của phụ nữ, cải thiện cơ hội bình đẳng giữa nam và nữ. Theo đó, các cấp, ngành, địa phương, cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh Cà Mau đã và đang thực hiện đồng bộ, có hiệu quả các chương trình, chính sách nhằm đảm bảo an sinh xã hội cho phụ nữ và trẻ em gái… tạo điều kiện, cơ hội để phụ nữ tham gia phát triển kinh tế, có việc làm ổn định, nâng cao thu nhập5.
Tỉnh ủy Cà Mau đã lãnh đạo các cơ quan, đơn vị chủ động xây dựng và triển khai nhiều chương trình, kế hoạch về bình đẳng giới cụ thể, phù hợp với tình hình thực tiễn của địa phương. Công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức về bình đẳng giới được đẩy mạnh, góp phần thay đổi tư duy, xóa bỏ định kiến giới trong đời sống xã hội. Điển hình là việc thành lập và nhân rộng mô hình “Câu lạc bộ Thủ lĩnh của sự thay đổi”, “Địa chỉ tin cậy cộng đồng”, “Tổ truyền thông cộng đồng” tại nhiều địa phương, đặc biệt tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số6. Tháng 5/2025, tỉnh Cà Mau tham gia Hội nghị tổng kết Dự án 8 về “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn I (2021 ‑ 2025)”. Dự án đã giải ngân hơn 5,6 tỷ đồng cho giai đoạn 2022 ‑ 2024; thành lập 65 tổ truyền thông cộng đồng, tổ chức hơn 780 cuộc truyền thông với hơn 12.400 lượt người tham gia, tập trung vào các vấn đề bình đẳng giới, phòng chống bạo lực gia đình và xâm hại trẻ em7.
Như vậy, thông qua các biện pháp nhằm thúc đẩy bình đẳng giới: từ tạo điều kiện kinh tế cho lao động nữ, đến thay đổi nhận thức xã hội và hỗ trợ phụ nữ vùng dân tộc thiểu số. Việc này không chỉ mang tính hình thức mà đã được đo lường bằng con số cụ thể, góp phần nâng cao vị thế của phụ nữ và tạo môi trường bình đẳng hơn. Tỉnh ủy tiếp tục chỉ đạo, theo dõi và đôn đốc các cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai sâu rộng hơn các hoạt động, mô hình, chính sách bình đẳng giới để hiện thực hóa mục tiêu toàn diện và bền vững.
Bên cạnh đó, Tỉnh ủy Cà Mau đã chủ động xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao năng lực, nhận thức và kỹ năng quản lý cho đội ngũ cán bộ nữ, đặc biệt là trong việc thực hiện các chính sách về bình đẳng giới. Các chương trình bồi dưỡng được tổ chức bài bản, kết hợp giữa lý thuyết và thực tiễn, giúp cán bộ nắm vững quy định pháp luật, chủ trương của Đảng và nâng cao khả năng ứng xử, giải quyết các vấn đề phát sinh trong công tác quản lý. Phấn đấu đến hết năm 2025, 60% các cơ quan quản lý nhà nước, chính quyền địa phương các cấp có lãnh đạo chủ chốt là nữ; tăng tỉ lệ lao động nữ làm công hưởng lương đạt 50%; giảm tỉ lệ lao động nữ làm việc trong khu vực nông nghiệp trong tổng số lao động nữ có việc làm dưới 30%; phấn đấu tỉ lệ nữ thạc sĩ trong tổng số người có trình độ thạc sĩ đạt 50%; phấn đấu tỉ lệ nữ tiến sĩ trong tổng số người có trình độ tiến sĩ đạt từ 30%8.
Tỉnh ủy chú trọng lãnh đạo các cơ quan, đơn vị chú trọng lựa chọn cán bộ nữ tham gia đào tạo, bảo đảm số lượng, chất lượng và sự cân bằng giới, trong đó, chú trọng cán bộ nữ và cán bộ làm công tác phụ nữ.
Thời gian qua, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Cà Mau đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực nhằm nâng cao kỹ năng tuyên truyền phòng, chống bạo lực gia đình và thúc đẩy bình đẳng giới trong cộng đồng. Chỉ tính riêng tháng 9/2025, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh đã tổ chức 8 lớp tập huấn kỹ năng tuyên truyền phòng, chống bạo lực gia đình và bình đẳng giới tại các xã thực hiện Dự án9. Thông qua công tác đào tạo, bồi dưỡng, đội ngũ cán bộ nói chung và cán bộ làm công tác bình đẳng giới nói riêng từng bước nâng cao nhận thức, kỹ năng và trách nhiệm trong thực hiện bình đẳng giới.
Việc phát huy vai trò của chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị – xã hội trong thực hiện bình đẳng giới luôn được Tỉnh ủy chú trọng, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm trong công tác lãnh đạo và chỉ đạo. Các cơ quan này được giao nhiệm vụ cụ thể trong việc xây dựng, triển khai và giám sát các chương trình, kế hoạch hành động về bình đẳng giới, bảo đảm tính khả thi và hiệu quả.
Chính quyền các cấp phối hợp chặt chẽ với các tổ chức chính trị xã hội để triển khai các hoạt động cụ thể, như: tổ chức các lớp tập huấn, hội thảo, tọa đàm về bình đẳng giới, nhằm nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ và cộng đồng. Chỉ tính riêng năm 2024, Ban dân tộc tỉnh đã tổ chức 1 lớp cấp tỉnh, 5 lớp tại các xã nhằm bồi dưỡng kiến thức hỗ trợ hoạt động bình đẳng giới với 600 đại biểu tham dự; Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh lồng ghép tổ chức 8 lớp tuyên truyền về các nội dung, nhiệm vụ cụ thể trong thực hiện cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”10.
Trong nhiệm kỳ 2019 – 2024, Mặt trận Tổ quốc các cấp tại tỉnh Cà Mau đã vận động được hơn 434 tỷ đồng “Vì người nghèo” và an sinh xã hội; hỗ trợ xây dựng hơn 2.150 căn nhà Đại đoàn kết, hỗ trợ xây mới gần 500 cây cầu; hỗ trợ 13.722 hộ thoát nghèo, góp phần giúp Cà Mau giảm tỷ lệ hộ nghèo trong tỉnh còn 1,6%11. Các tổ chức chính trị – xã hội, như Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, Hội Nông dân cũng phối hợp chặt chẽ với chính quyền và Mặt trận Tổ quốc để tổ chức nhiều hoạt động truyền thông, tập huấn nâng cao nhận thức về bình đẳng giới, phòng chống bạo lực gia đình và bảo vệ quyền trẻ em. Đặc biệt, các mô hình “Câu lạc bộ Thủ lĩnh của sự thay đổi” tại các địa phương đã góp phần thay đổi nhận thức và hành vi trong cộng đồng về vai trò, quyền lợi của phụ nữ và trẻ em gái12.
Hằng năm, Ban Vì sự tiến bộ của phụ nữ tỉnh và các sở, ban, ngành đều có kế hoạch hoặc lồng ghép nội dung kiểm tra, giám sát tình hình thực hiện công tác bình đẳng giới ở các địa phương13. Thông qua công tác kiểm tra, giám sát không chỉ giúp nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên mà còn tạo sự chuyển biến tích cực trong cộng đồng, góp phần thực hiện mục tiêu bình đẳng giới trên địa bàn tỉnh Cà Mau.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, vai trò lãnh đạo của Tỉnh ủy Cà Mau trong thực hiện bình đẳng giới còn tồn tại một số hạn chế, bất cập. Nhận thức của một số cấp ủy, người đứng đầu về bình đẳng giới còn hạn chế, dẫn đến chưa đề ra trách nhiệm tương ứng trong triển khai thực tế. Việc quán triệt một số văn bản, nghị quyết của Trung ương, của Tỉnh ủy về bình đẳng giới ở một số cơ quan, đơn vị còn chậm, dẫn đến sự thiếu chủ động và chưa tạo được sự lan tỏa trong cán bộ, đảng viên và cộng đồng. Việc lồng ghép nội dung về giới, bình đẳng giới trong xây dựng chính sách và các chương trình phát triển kinh tế – xã hội của địa phương còn hạn chế, thiếu hệ thống, dẫn đến chưa phát huy hiệu quả trong việc đảm bảo quyền lợi và cơ hội bình đẳng cho phụ nữ trong tham gia các hoạt động.
Một số cán bộ làm công tác bình đẳng giới còn hạn chế về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, thiếu kinh nghiệm thực tiễn, dẫn đến khả năng tham mưu, tổ chức triển khai chính sách và chương trình về bình đẳng giới chưa hiệu quả. Sự phối hợp giữa Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị – xã hội và Nhân dân trong thực hiện bình đẳng giới còn thiếu chặt chẽ, chưa đồng bộ; hoạt động giám sát, tuyên truyền, vận động chưa thường xuyên, dẫn đến hiệu quả thực hiện các mục tiêu bình đẳng giới chưa cao. Công tác kiểm tra, giám sát về bình đẳng giới và hoạt động vì sự tiến bộ của phụ nữ còn hình thức, chưa thường xuyên, việc phát hiện, xử lý vi phạm và đề xuất giải pháp khắc phục có lúc, có nơi chưa kịp thời. Hoạt động hợp tác quốc tế trong thực hiện các mục tiêu bình đẳng giới còn hạn chế, chưa được mở rộng và duy trì thường xuyên; việc trao đổi, học hỏi kinh nghiệm quốc tế còn ít, dẫn đến hiệu quả áp dụng các mô hình, sáng kiến tiên tiến chưa cao…
3. Giải pháp tăng cường sự lãnh đạo của Tỉnh ủy Cà Mauđối với thực hiện bình đẳng giới trong thời gian tới
Thứ nhất, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy các cấp, người đứng đầu trong việc thực hiện các quy định về bình đẳng giới.
Thực tế cho thấy, đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, bản lề để công tác bình đẳng giới đạt hiệu quả cao. Để làm tốt công tác này, cấp ủy, người đứng đầu cần nhận thức đầy đủ rằng bình đẳng giới không chỉ là vấn đề xã hội mà còn là yêu cầu cấp thiết trong công tác xây dựng Đảng, phát triển nguồn nhân lực và nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành. Cần nhận thức rằng, bình đẳng giới không chỉ là quyền con người mà còn là yếu tố then chốt trong phát triển bền vững của xã hội. Việc thực hiện bình đẳng giới giúp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội và xây dựng xã hội công bằng, dân chủ. Do đó, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về bình đẳng giới, gắn với các nghị quyết, chỉ thị của Đảng và chính sách pháp luật của Nhà nước cũng như của Tỉnh ủy.
Trong bối cảnh đó, yêu cầu nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cấp ủy các cấp, người đứng đầu phải được đặt lên hàng đầu và triển khai đồng bộ, liên tục từ cấp lãnh đạo cao nhất đến cấp cơ sở thấp nhất trong hệ thống chính trị của tỉnh. Điều này càng có ý nghĩa quan trọng khi cơ cấu tổ chức Đảng và hệ thống chính quyền vận hành theo mô hình hai cấp chính quyền, đòi hỏi sự thống nhất, xuyên suốt về nhận thức và hành động từ Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh cho đến cấp đảng ủy cơ sở; và đặc biệt là đến tận chi ủy chi bộ, nơi trực tiếp triển khai chủ trương bình đẳng giới vào đời sống hằng ngày của cộng đồng dân cư. Khi các cấp ủy đều nhận thức đầy đủ và hành động nhất quán, việc lồng ghép, cụ thể hóa các quy định về bình đẳng giới vào nhiệm vụ chính trị, vào “từng đơn vị xã hội nhỏ nhất trên địa bàn” mới có thể đạt hiệu quả thực chất, tránh tình trạng hình thức hoặc thiếu đồng bộ trong thực hiện.
Cấp ủy các cấp, người đứng đầu cần nghiên cứu, xây dựng kế hoạch lồng ghép, đưa nội dung bình đẳng giới vào chương trình hành động, kế hoạch công tác hằng năm, coi đây là một tiêu chí quan trọng trong đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của tập thể và cá nhân. Trên cơ sở đó, cần gắn liền với hành động cụ thể như phân công, có chính sách hỗ trợ thiết thực để phụ nữ phát huy năng lực và vai trò trong hoàn thành công vụ nói chung và công tác quản lý, lãnh đạo nói riêng. Tỉnh cũng cần phát huy vai trò nêu gương của người đứng đầu trong việc chủ động thực hiện và lan tỏa các giá trị bình đẳng giới trong tổ chức, cộng đồng, tạo sự lan tỏa từ trên xuống dưới, bảo đảm tính thống nhất, nghiêm túc và hiệu quả trong toàn hệ thống chính trị của tỉnh.
Thứ hai, đổi mới nội dung, thực hiện lồng ghép các nội dung về giới, bình đẳng giới trong xây dựng chính sách và các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội.
Thực tế cho thấy, đổi mới nội dung và thực hiện lồng ghép giới, bình đẳng giới trong xây dựng chính sách và các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội là giải pháp mang tính chiến lược nhằm đảm bảo mọi đối tượng trong xã hội, không phân biệt giới tính, đều được thụ hưởng công bằng các thành quả phát triển.
Tỉnh ủy Cà Mau cần lãnh đạo các cơ quan, đơn vị liên quan đổi mới nội dung, thực hiện lồng ghép giới cần được thực hiện ngay từ khâu phân tích, xây dựng chính sách, đến triển khai và đánh giá chương trình. Trong quá trình xây dựng các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, Tỉnh ủy yêu cầu các cấp, ngành thực hiện lồng ghép các yếu tố giới vào từng nội dung cụ thể. Điều này bao gồm việc phân tích tác động của chính sách đối với nam và nữ, bảo đảm cả hai giới đều được hưởng lợi từ các chương trình phát triển. Nội dung lồng ghép giới cần được cụ thể hóa thông qua việc phân tích tác động giới trong quá trình xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội hằng năm và trung hạn của tỉnh, từng ngành, từng lĩnh vực. Ví dụ, trong các chương trình giảm nghèo, dạy nghề, giải quyết việc làm, phát triển nông nghiệp – nông thôn, cần xác định rõ tỷ lệ và vai trò tham gia của phụ nữ; đảm bảo họ có cơ hội tiếp cận các nguồn lực như đất đai, tín dụng, thông tin thị trường và đào tạo kỹ năng.
Đồng thời, cần bố trí ngân sách, dự toán và phân bổ nguồn lực tài chính một cách công bằng và cụ thể cho các hoạt động thúc đẩy bình đẳng giới. Cần triển khai các chương trình hỗ trợ phụ nữ, đặc biệt là phụ nữ nghèo, phụ nữ dân tộc thiểu số và các nhóm yếu thế khác. Các chương trình này bao gồm đào tạo nghề, hỗ trợ vay vốn, tạo việc làm và khuyến khích khởi nghiệp, nhằm giúp phụ nữ nâng cao thu nhập và cải thiện chất lượng cuộc sống.
Thứ ba, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác bình đẳng giới.
Tỉnh ủy Cà Mau cần lãnh đạo các cơ quan, đơn vị liên quan triển khai các giải pháp thiết thực nhằm nâng cao năng lực một cách toàn diện cho đội ngũ cán bộ làm công tác bình đẳng giới. Theo đó, cần xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng chuyên sâu về giới và bình đẳng giới một cách định kỳ, có hệ thống, phù hợp với từng đối tượng cán bộ ở cấp tỉnh và xã. Nội dung đào tạo cần bao gồm cả kiến thức lý luận như Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình, kỹ năng lồng ghép giới trong xây dựng chính sách, kỹ năng truyền thông, vận động xã hội và giám sát giới…
Bên cạnh đó, cần đổi mới phương pháp tập huấn theo hướng thực hành, tình huống cụ thể, tăng cường chia sẻ kinh nghiệm, học tập mô hình điển hình trong và ngoài tỉnh. Bên cạnh đó, thường xuyên mở các lớp đào tạo, bồi dưỡng ngắn hạn do các tổ chức trong nước và quốc tế tổ chức. Đẩy mạnh xây dựng cơ chế khuyến khích, tạo điều kiện cho cán bộ chuyên trách công tác giới phát triển nghề nghiệp, có chế độ, chính sách phù hợp để thu hút và giữ chân cán bộ có trình độ. Tỉnh cũng nên thành lập mạng lưới cán bộ làm công tác bình đẳng giới để tăng cường kết nối, hỗ trợ chuyên môn, cập nhật thông tin, chính sách mới.
Thứ tư, tăng cường sự phối hợp giữa Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị – xã hội và Nhân dân trong thực hiện bình đẳng giới.
Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cần đẩy mạnh công tác giám sát, phản biện xã hội đối với các chủ trương, chính sách, chương trình liên quan đến bình đẳng giới. Bám sát Quyết định số 217-QĐ/TW ngày 12/12/2013 của Bộ Chính trị ban hành Quy chế giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể chính trị – xã hội. Việc tổ chức các cuộc giám sát chuyên đề, lấy ý kiến nhân dân về các chính sách giới, đánh giá hiệu quả triển khai tại cơ sở sẽ góp phần kịp thời phát hiện những bất cập và đề xuất điều chỉnh phù hợp với thực tiễn.
Tăng cường phối hợp giữa các tổ chức chính trị – xã hội, như: Hội Liên hiệp Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh… với chính quyền địa phương trong việc tuyên truyền, phổ biến pháp luật về bình đẳng giới, vận động thay đổi nhận thức, hành vi của cộng đồng, đặc biệt là ở vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số. Các tổ chức này cũng cần tích cực triển khai các mô hình, phong trào có lồng ghép nội dung bình đẳng giới như “Ngôi nhà an toàn”, “Địa chỉ tin cậy tại cộng đồng”… để nâng cao hiệu quả truyền thông và huy động sự tham gia của người dân. Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò chủ thể của nhân dân trong việc giám sát, phát hiện vi phạm về giới, tham gia xây dựng môi trường sống an toàn, công bằng và không phân biệt đối xử. Nghiên cứu, xây dựng cơ chế để người dân, đặc biệt là phụ nữ, người yếu thế được tham gia đóng góp ý kiến vào các quyết sách, chương trình phát triển kinh tế – xã hội sẽ góp phần thúc đẩy bình đẳng giới đi vào thực chất, phản ánh đúng thực tiễn của tỉnh.
Thứ năm, tăng cường kiểm tra, giám sát về bình đẳng giới và hoạt động vì sự tiến bộ của phụ nữ.
Để công tác này đạt hiệu quả cao, cần xây dựng kế hoạch kiểm tra, giám sát định kỳ và đột xuất, có trọng tâm, trọng điểm đối với việc thực hiện các chỉ tiêu bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị, kinh tế, lao động, giáo dục, y tế, phòng chống bạo lực giới và tham gia của phụ nữ trong các vị trí lãnh đạo, quản lý.
Nội dung kiểm tra cần đánh giá rõ: Mức độ lồng ghép về bình đẳng giới trong các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội; kết quả thực hiện các chỉ tiêu quốc gia về bình đẳng giới và sự tiến bộ của phụ nữ; bố trí ngân sách cho các hoạt động giới; phát hiện những rào cản, định kiến giới vẫn còn tồn tại trong thực tiễn triển khai.
Bên cạnh đó, cần xác định rõ trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị trong việc tổ chức thực hiện và báo cáo kết quả công tác bình đẳng giới. Các cơ quan chức năng, như Ban Vì sự tiến bộ của phụ nữ, Sở Nội vụ, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị – xã hội cần được giao nhiệm vụ cụ thể trong công tác giám sát, đánh giá và đề xuất điều chỉnh chính sách khi cần thiết. Định kỳ tiến hành sơ kết, tổng kết công tác kiểm tra, giám sát nhằm kịp thời biểu dương các tập thể, cá nhân thực hiện tốt; đồng thời, xử lý nghiêm những sai phạm. Trên cơ sở đó, góp phần nâng cao tính minh bạch, trách nhiệm và hiệu quả trong công tác bình đẳng giới và vì sự tiến bộ của phụ nữ của tỉnh.
Thứ sáu, đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong thực hiện các mục tiêu bình đẳng giới.
Tỉnh ủy Cà Mau cần lãnh đạo chính quyền các cấp, đặc biệt là cấp tỉnh xây dựng kế hoạch thực hiện cam kết quốc tế của Việt Nam trong việc thực hiện các điều ước, hiệp định quốc tế, như: Công ước xóa bỏ mọi hình thức phân biệt đối xử với phụ nữ (CEDAW), Chương trình nghị sự 2030 và các Mục tiêu phát triển bền vững (SDGs)… Đồng thời, cần chủ động thiết lập và mở rộng quan hệ hợp tác với các tổ chức quốc tế, các cơ quan phát triển như Phụ nữ Liên hợp quốc (UN Women), Chương trình Phát triển của Liên hợp quốc (UNDP), Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF), Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA), Cơ quan Hợp tác quốc tế Hàn Quốc (KOICA)… nhằm tranh thủ sự hỗ trợ về kỹ thuật, tài chính, chia sẻ kinh nghiệm và mô hình hiệu quả về bình đẳng giới.
Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Cà Mau và các cơ quan, đơn vị liên quan cần xây dựng kế hoạch, lộ trình phối hợp tổ chức hội thảo, tọa đàm, khóa tập huấn với chuyên gia quốc tế để nâng cao năng lực cho cán bộ; đồng thời, cập nhật kiến thức mới, phù hợp với xu hướng toàn cầu. Mặt khác, cần khuyến khích các địa phương trong tỉnh tham gia các dự án thí điểm, chương trình hợp tác quốc tế về thúc đẩy quyền của phụ nữ, phòng chống bạo lực giới, nâng cao quyền năng kinh tế cho phụ nữ… nhằm tạo cơ hội tiếp cận các nguồn lực ngoài ngân sách nhà nước.
4. Kết luận
Với vai trò lãnh đạo toàn diện, Tỉnh ủy Cà Mau đã đặc biệt quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện bình đẳng giới, góp phần nâng cao nhận thức, vai trò và vị thế của phụ nữ trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội; đồng thời, thúc đẩy sự tham gia tích cực của phụ nữ trong các hoạt động kinh tế, chính trị và văn hóa, góp phần xây dựng cộng đồng phát triển toàn diện… Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện vẫn còn một số hạn chế nhất định. Vì vậy, thời gian tới, để thực hiện hiệu quả bình đẳng giới, Tỉnh ủy Cà Mau cần tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo, nâng cao trách nhiệm của các cấp, đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức và cộng đồng đối với công tác bình đẳng giới trong tỉnh.
Chú thích:
1. Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau (2021). Kế hoạch số 58/KH-UBND ngày 14/4/2021 triển khai Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021 ‑ 2030 trên địa bàn tỉnh Cà Mau.
2, 4. Cà Mau phát huy vai trò cán bộ nữ tham gia cấp ủy, chính quyền. https://nhandan.vn, ngày 07/11/2024.
3. Giám sát của Quốc hội về giảm nghèo, bình đẳng giới và người cao tuổi tại Cà Mau. https://nhandan.vn, ngày 19/8/2022.
5. Cà Mau: Thúc đẩy bình đẳng giới thông qua tạo việc làm cho phụ nữ. https://laodongxahoi.tcnnld.vn, ngày 22/3/2023.
6. Mô hình hay thúc đẩy bình đẳng giới. https://baocamau.vn, ngày 29/1/2024.
7. Hội nghị tổng kết Dự án 8: Thúc đẩy bình đẳng giới vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. https://baocamau.vn, ngày 20/5/2025.
8. Triển khai thực hiện công tác bình đẳng giới và hoạt động vì sự tiến bộ của phụ nữ năm 2025. https://www.camau.gov.vn, ngày 13/5/2025.
9. Nâng cao kỹ năng tuyên truyền bình đẳng giới. https://baocamau.vn, ngày 25/10/2025.
10, 13. Đoàn kiểm tra Ủy ban quốc gia Vì sự tiến bộ của phụ nữ làm việc tại Cà Mau. https://baocamau.vn, ngày 07/11/2024.
11, 12. Cà Mau: Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Hòa Bình trao 200 suất quà hỗ trợ hộ dân khó khăn. https://mattran.org.vn, ngày 04/9/2025.
Tài liệu tham khảo:
1. Bộ Chính trị (2013). Quyết định số 217-QĐ/TW ngày 12/12/2013 ban hành Quy chế giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể chính trị – xã hội.
2. Chính phủ (2021). Nghị quyết 28/NQ‑CP ngày 03/3/2021 về Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021 ‑ 2030.
3. Đảng Cộng sản Việt Nam (2021). Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII. Tập I. H. NXB. Chính trị quốc gia Sự thật.



