New-generation FTAs and their impact on the economic development of Dak Lak: opportunities, challenges, and solutions
Lê Thị Kim Oanh
Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam
Email: vxo181102@yahoo.com
(Quanlynhanuoc.vn) – Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, các hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới, như: CPTPP, EVFTA và RCEP đang tạo ra những ảnh hưởng sâu sắc đến quá trình phát triển kinh tế của các địa phương tại Việt Nam. Bài viết phân tích tác động của các FTA thế hệ mới đến sự phát triển kinh tế của tỉnh Đắk Lắk – một địa phương có tiềm năng về nông nghiệp nhưng còn nhiều hạn chế về hạ tầng và nguồn lực. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số kiến nghị nhằm khai thác hiệu quả các lợi ích từ hội nhập kinh tế quốc tế.
Từ khóa: FTA thế hệ mới; Đắk Lắk; hội nhập kinh tế; cơ hội; thách thức.
Abstract: In the context of increasingly deep international economic integration, new-generation free trade agreements (FTAs), such as the CPTPP, EVFTA, and RCEP, are exerting profound impacts on the economic development of localities across Vietnam. This article analyzes the impacts of new-generation FTAs on the economic development of Dak Lak province – a region with agricultural potential but numerous constraints in infrastructure and resources. On this basis, the paper proposes several recommendations to effectively leverage the benefits of international economic integration.
Keywords: New-generation FTAs; Dak Lak; economic integration; opportunities; challenges.
1. Đặt vấn đề
Toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế đang diễn ra mạnh mẽ, tạo ra những chuyển biến sâu sắc trong cấu trúc thương mại và đầu tư toàn cầu. Việt Nam là một trong những quốc gia tích cực tham gia ký kết và thực thi các FTA thế hệ mới, qua đó mở ra nhiều cơ hội phát triển nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức, đặc biệt đối với các địa phương có xuất phát điểm kinh tế còn khiêm tốn như tỉnh Đắk Lắk.
Đắk Lắk là một trong những địa phương có vị trí chiến lược tại khu vực Tây Nguyên, sở hữu tiềm năng lớn về nông nghiệp, nhất là các sản phẩm xuất khẩu chủ lực, như: cà phê, hồ tiêu, cao su… Việc tham gia các FTA thế hệ mới được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao giá trị nông sản, mở rộng thị trường tiêu thụ, cải thiện chất lượng sản phẩm và đẩy mạnh liên kết chuỗi giá trị. Tuy nhiên, cùng với những cơ hội đó là các thách thức lớn về yêu cầu kỹ thuật, tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc, môi trường, lao động và sở hữu trí tuệ cũng như áp lực cạnh tranh gay gắt từ các sản phẩm nhập khẩu.
Trước những yêu cầu mới trong bối cảnh hội nhập, việc nghiên cứu tác động của các FTA thế hệ mới đối với phát triển kinh tế của Đắk Lắk là cần thiết, nhằm nhận diện rõ các cơ hội và thách thức đặt ra cho địa phương.
2. Những tác động tích cực từ FTA thế hệ mới đối với Đắk Lắk
2.1. Mở rộng thị trường xuất nhập khẩu
FTA thế hệ mới mang lại lợi thế lớn về thuế quan, đặc biệt đối với các mặt hàng chủ lực của tỉnh Đắk Lắk, như: cà phê, hồ tiêu, cao su – vốn có thế mạnh cạnh tranh về chất lượng và sản lượng. Chẳng hạn, niên vụ 2024 – 2025, tỉnh Đắk Lắk xuất khẩu 210.117 tấn cà phê, thu về hơn 1,17 tỷ USD, đóng góp 14,1% vào tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê của cả nước(Lê Trung, 2026); hồ tiêu đạt 40.723 tấn, tăng 100,5%; trong khi rau quả tăng 178,5%, đạt hơn 578,2 tấn (Thống kê tỉnh Đắk Lắk, 2026a). Đối với cà phê, tỉnh Đắk Lắk vẫn tập trung xuất khẩu cà phê nhân sang các thị trường truyền thống lâu nay, như: Đức, Thụy sỹ, Nhật Bản, Italia, Mỹ; đồng thời, xúc tiến khai thác những thị trường mới có nhiều tiềm năng ở các khu vực, như: Mỹ Latinh, Trung Đông, châu Phi (Mỹ Hạnh, 2025). Những kết quả này góp phần nâng cao giá trị xuất khẩu, tạo thêm nguồn thu cho địa phương và là kết quả của việc áp dụng các tiêu chuẩn chất lượng quốc tế, tận dụng các ưu đãi thuế quan từ các FTA, giúp sản phẩm của tỉnh tiếp cận được nhiều thị trường quốc tế.
Sản phẩm nông sản chế biến của Đắk Lắk đã có mặt tại hơn 70 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Việc tham gia các FTA đã giúp tỉnh tiếp cận được các thị trường tiềm năng, như: EU, Nhật Bản, Hàn Quốc và Mỹ, giảm thiểu rào cản thuế quan và phi thuế quan, tạo điều kiện thuận lợi cho việc xuất khẩu. Đồng thời, việc nhập khẩu máy móc, thiết bị và công nghệ từ các nước phát triển với chi phí hợp lý cũng giúp nâng cao hiệu quả sản xuất nội địa.
Tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu 6 tháng năm 2026 ước đạt 2.157 triệu USD, tăng 6,35%; cán cân thương mại hàng hóa xuất siêu 997 triệu USD, giảm 1,32% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung 6 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu ước đạt 1.577 triệu USD, đạt 53,99% kế hoạch, tăng 3,80% so với cùng kỳ năm trước. Giá xuất khẩu các mặt hàng nông sản duy trì ở mức cao, góp phần làm kim ngạch xuất khẩu tăng mạnh, vượt kế hoạch đề ra. Kim ngạch nhập khẩu ước đạt 580 triệu USD, đạt 66,67% kế hoạch, tăng 13,95% so với cùng kỳ năm trước. Các mặt hàng nhập khẩu chủ yếu là nguyên liệu, cà phê hạt, phân bón, hàng rau quả, hạt điều và các mặt hàng khác để phục vụ kinh doanh, sản xuất (Thống kê tỉnh Đắk Lắk, 2026b).
2.2. Thu hút đầu tư
UBND tỉnh Đắk lắk ban hành Quyết định số 1985/QĐ-UBND ngày 24/6/2026 về việc phê duyệt Danh mục dự án thu hút đầu tư giai đoạn 2026 – 2030 (đợt 1). Theo đó, tỉnh Đắk Lắk thu hút đầu tư 257 dự án với tổng vốn đầu tư khoảng 1.031.766 tỷ đồng; tập trung vào 6 lĩnh vực: hạ tầng khu công nghiệp – cụm công nghiệp, cảng – trung tâm logistis, hạ tầng giao thông; đô thị, nhà ở thương mại, nhà ở xã hội; năng lượng; nông nghiệp, công nghiệp chế biến, thương mại dịch vụ; du lịch nghỉ dưỡng, sân golf – thể thao; y tế, giáo dục, môi trường và công nghệ thông tin (UBND tỉnh Đắk Lắk, 24/6/2026). Tính chung 6 tháng đầu năm 2026, tỉnh đã chấp thuận chủ trương đầu tư/cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 29 dự án với tổng vốn đăng ký khoảng 25.808 tỷ đồng; đồng thời, điều chỉnh chủ trương đầu tư đối với 33 dự án, trong đó có 09 dự án điều chỉnh tăng vốn với tổng vốn đăng ký tăng thêm hơn 1.133,4 tỷ đồng, góp phần huy động nguồn lực xã hội cho đầu tư phát triển, bổ sung năng lực sản xuất, tạo việc làm và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh (Thống kê tỉnh Đắk Lắk, 2026b).
2.3. Thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế
Tỉnh Đắk Lắk đang chuyển dịch từ sản xuất nông nghiệp thuần túy sang phát triển công nghiệp chế biến và các ngành dịch vụ hỗ trợ. Đây là xu hướng phù hợp với yêu cầu nâng cao giá trị gia tăng trong chuỗi sản xuất; đồng thời, mở rộng cơ hội việc làm tại chỗ.
Về chuyển dịch cơ cấu kinh tế: tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) đạt 102.036 tỷ đồng, tăng 6,68% so với cùng kỳ. Năm 2025, tổng thu ngân sách Nhà nước ước đạt 17.833 tỷ đồng, tăng 27,86% so với cùng kỳ, vượt dự toán được giao (Phan Hữu Thành, 2026). Chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh Đắk Lắk 6 tháng đầu năm 2026 theo chiều hướng tích cực; khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản ước đạt 25.607,2 tỷ đồng, đạt 27,03% chiếm 25,57%; khu vực công nghiệp – xây dựng đạt 22.209,4 tỷ đồng, đạt 46,05% so kế hoạch, chiếm 22,18%; khu vực dịch vụ 47.533,7 tỷ đồng, đạt 46,75% kế hoạch, chiếm 47,46% (Thống kê tỉnh Đắk Lắk, 2026b) . Thu nhập bình quân đầu người đạt 80,6 triệu đồng/người, tăng 13,25% so cùng kỳ năm trước. Năm 2026 – năm mở đầu cho kế hoạch phát triển giai đoạn 2026 – 2030, tỉnh Đắk Lắk đặt mục tiêu tạo nền tảng để hướng tới tăng trưởng hai con số; tỷ lệ giảm nghèo chung toàn tỉnh đạt từ 3%, riêng vùng dân tộc thiểu số giảm từ 4% trở lên; đẩy nhanh chuyển dịch cơ cấu theo hướng dịch vụ – công nghiệp – xây dựng (Sở Công thương tỉnh Đắk Lắk, 2026).
Nhìn chung, cơ cấu kinh tế của tỉnh trong 02 năm gần đây ổn định, khu vực dịch vụ vẫn chiếm tỷ trọng lớn. Khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tiếp tục là trụ đỡ của nền kinh tế với xu hướng tăng dần tỷ trọng. Việc tái cơ cấu nông nghiệp bền vững, trong đó ưu tiên phát triển nông nghiệp công nghệ cao chính là một trong những mục tiêu hàng đầu mà tỉnh đặt ra trong quá trình xây dựng và phát triển kinh tế.
2.4. Hỗ trợ phát triển chuỗi giá trị nông sản
Các hiệp định FTA thế hệ mới không chỉ mở rộng cơ hội thị trường mà còn thúc đẩy việc phát triển chuỗi giá trị nông sản, từ khâu sản xuất, chế biến đến tiêu thụ. Điều này tạo điều kiện thuận lợi để Đắk Lắk nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm nông nghiệp, hạn chế tình trạng xuất khẩu thô và gia tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp.
Những năm gần đây, Đắk Lắk đã có những bước chuyển tích cực trong việc xây dựng và phát triển chuỗi giá trị nông sản. Nhiều dự án đầu tư vào chế biến sâu đã được triển khai, góp phần hoàn thiện mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị. Tiêu biểu là các nhà máy chế biến cà phê, sầu riêng, bơ và dứa tại các khu công nghiệp Ea H’leo và Ea Kar, với tổng vốn đầu tư lên tới hàng trăm tỷ đồng. Những dự án này không chỉ nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn tăng khả năng cạnh tranh của nông sản Đắk Lắk trên thị trường quốc tế (Minh Quy, 2025). Đặc biệt, dự án VnSAT đã hỗ trợ hơn 72.000 nông dân tại Đắk Lắk áp dụng quy trình sản xuất cà phê bền vững, kết nối với các doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu, giúp nâng cao chất lượng và giá trị sản phẩm (Hà Phúc, 2021).
2.5. Phát triển nguồn nhân lực và hội nhập quốc tế.
Các hiệp định FTA thế hệ mới còn tạo động lực mạnh mẽ cho quá trình phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Thông qua các cam kết về chuẩn hóa lao động, quản trị doanh nghiệp và năng lực số, FTA thúc đẩy việc nâng cấp kỹ năng và trình độ chuyên môn cho lực lượng lao động, đáp ứng yêu cầu cạnh tranh trong môi trường toàn cầu hóa. Năm 2024, Đắk Lắk tuyển sinh đào tạo nghề khoảng 44.802 người, trong đó 2.870 người trình độ cao đẳng và 3.227 người trình độ trung cấp; tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề đạt 64%, trong đó lao động có bằng cấp, chứng chỉ đạt 22,25%(Nguyễn Công Lý, 2024). Đến cuối năm 2025, tỷ lệ lao động qua đào tạo của tỉnh đạt khoảng 70%, trong đó có bằng cấp, chứng chỉ đạt 27%; tỷ lệ học sinh, sinh viên tốt nghiệp cao đẳng, trung cấp có việc làm đạt trên 85% (Phan Khánh, 2026). Những kết quả này cho thấy, năng lực đào tạo nhân lực của tỉnh đang được cải thiện, tạo tiền đề để người lao động và doanh nghiệp thích ứng tốt hơn với các yêu cầu của quá trình hội nhập; đồng thời, đây là cơ hội để mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo, thúc đẩy các chương trình giao lưu, trao đổi tri thức và kinh nghiệm với các đối tác nước ngoài.
3. Những thách thức đối với Đắk Lắk khi thực thi các FTA thế hệ mới
Thứ nhất, áp lực cạnh tranh từ bên ngoài. Thực thi các FTA thế hệ mới mở ra cơ hội mở rộng thị trường nhưng đồng thời gia tăng áp lực cạnh tranh đối với doanh nghiệp Đắk Lắk, nhất là doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ. Trong 7 tháng năm 2026, tỉnh Đắk Lắk có 2.210 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 23,26% so với cùng kỳ năm trước, nhưng tổng vốn đăng ký giảm 25,93%. Cùng thời gian, có 498 doanh nghiệp giải thể, gấp 2,08 lần và 1.320 doanh nghiệp tạm ngừng hoạt động, tăng 14,68% (Bích Ngọc, 2026). Những số liệu này cho thấy, bên cạnh sự gia tăng số doanh nghiệp gia nhập thị trường, sức chống chịu của một bộ phận doanh nghiệp còn hạn chế. Trong bối cảnh hội nhập, doanh nghiệp địa phương phải cạnh tranh với các doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp từ những vùng kinh tế phát triển hơn về vốn, công nghệ, năng suất và năng lực quản trị.
Thứ hai, rào cản kỹ thuật và tiêu chuẩn quốc tế. Các FTA, như: EVFTA, CPTPP và RCEP tạo điều kiện tiếp cận thị trường quốc tế, song cũng đặt ra yêu cầu cao về chất lượng sản phẩm, môi trường, lao động, truy xuất nguồn gốc và sở hữu trí tuệ. Đối với các mặt hàng chủ lực: cà phê, hồ tiêu và nông sản, doanh nghiệp phải đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường nhập khẩu về an toàn sản phẩm, quy trình sản xuất bền vững và trách nhiệm xã hội (VCCI, 2024). Tuy nhiên, hạn chế về tài chính, công nghệ và năng lực quản lý khiến nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã khó xây dựng hệ thống kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc xuyên suốt chuỗi cung ứng. Bên cạnh đó, nhận thức và năng lực bảo hộ sở hữu trí tuệ còn hạn chế, làm gia tăng nguy cơ tranh chấp và suy giảm giá trị thương hiệu. Trường hợp thương hiệu “Cà phê Buôn Ma Thuột” bị xâm phạm ở nước ngoài (Đức Tài, 2025) cho thấy tầm quan trọng của việc chủ động bảo vệ tài sản trí tuệ trong quá trình hội nhập.
Thứ ba, hạn chế về cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực. Hạ tầng giao thông và logistics chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển xuất khẩu làm gia tăng chi phí vận chuyển, kéo dài thời gian giao hàng và giảm sức cạnh tranh của nông sản Đắk Lắk. Việc phải trung chuyển hàng hóa qua các trung tâm kinh tế khác để xuất khẩu cũng làm tăng sự phụ thuộc vào hệ thống logistics bên ngoài tỉnh. Bên cạnh đó, nguồn nhân lực còn hạn chế về kỹ năng nghề, quản trị hiện đại, ngoại ngữ và công nghệ số, mạng lưới đào tạo nghề còn phân tán, năng lực đào tạo chưa đồng đều, thiếu nhà giáo có kỹ năng nghề cao và chuyên gia ở một số ngành nghề mới; liên kết giữa cơ sở đào tạo với doanh nghiệp chưa thực chất. Những hạn chế này ảnh hưởng đến khả năng đổi mới công nghệ, phát triển chế biến sâu và đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế của doanh nghiệp (Phan Khánh, 2026).
Thứ tư, hạn chế về thông tin và kiến thức FTA. Mặc dù Đắk Lắk đã có những kết quả nhất định trong tuyên truyền và phổ biến thông tin về các FTA, song khả năng tiếp cận và chuyển hóa thông tin thành kết quả tận dụng FTA của doanh nghiệp vẫn còn hạn chế. Năm 2025, Đắk Lắk đạt 5,25/10 điểm về công tác tuyên truyền, phổ biến thông tin về FTA, xếp thứ 11/34 tỉnh, thành phố; mức độ tiếp cận các văn bản pháp luật thực thi FTA đạt 5,34/10 điểm, xếp thứ 18/34. Đáng chú ý, trong nhóm chỉ tiêu về tiếp cận thông tin, thông tin dự báo thị trường chỉ xếp thứ 31/34, trong khi mức độ tiếp nhận thông tin trực tiếp từ cơ quan nhà nước xếp thứ 29/34 (Bộ Công Thương, 2025). Những hạn chế này có thể ảnh hưởng đến khả năng nắm bắt thay đổi về chính sách, tiêu chuẩn kỹ thuật, quy tắc xuất xứ và nhu cầu thị trường của doanh nghiệp. Điều này cũng được phản ánh qua kết quả khảo sát doanh nghiệp tại Đắk Lắk về triển khai các FTA thế hệ mới: khả năng tận dụng FTA của doanh nghiệp địa phương còn hạn chế, cần tiếp tục khắc phục các vấn đề về quy mô, quản trị, công nghệ và chi phí tuân thủ (Kim Bảo, 2025).
Đặc biệt, các doanh nghiệp Đắk Lắk còn gặp khó khăn trong tiếp cận thông tin về thị trường và quy định của nước ngoài, đáp ứng tiêu chuẩn của thị trường nhập khẩu, xây dựng thương hiệu và tiếp cận tư vấn, hỗ trợ chính sách (Võ Quốc Oánh, 2024). Do đó, thiếu thông tin không chỉ là hạn chế về khả năng tiếp cận văn bản FTA mà còn nằm ở khả năng cập nhật, phân tích và chuyển hóa thông tin thành năng lực đáp ứng thị trường. Đây là vấn đề cần được chú trọng thông qua đào tạo chuyên sâu về FTA, tư vấn quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật, truy xuất nguồn gốc và cung cấp thông tin dự báo thị trường cho doanh nghiệp.
4. Một số giải pháp
Một là, nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng của doanh nghiệp. Đắk Lắk cần có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, nhất là các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp và chế biến nông sản, nâng cao năng lực tài chính, quản trị, công nghệ và phát triển thị trường. Trọng tâm là hỗ trợ đổi mới công nghệ, chuyển đổi số, phát triển sản phẩm chế biến sâu và xây dựng thương hiệu gắn với các sản phẩm có lợi thế như cà phê, hồ tiêu, cao su và rau quả. Đồng thời, cần tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp, hợp tác xã và vùng nguyên liệu để hình thành chuỗi cung ứng ổn định, nâng cao khả năng đáp ứng đơn hàng lớn và giảm chi phí sản xuất. Kiến nghị này phù hợp với thực tế tỉnh có số doanh nghiệp thành lập mới tăng nhưng số doanh nghiệp giải thể, tạm ngừng hoạt động vẫn ở mức cao, cho thấy sức chống chịu của khu vực doanh nghiệp còn hạn chế.
Hai là, nâng cao năng lực đáp ứng tiêu chuẩn và phát triển chuỗi giá trị nông sản. Tỉnh Đắk Lắk cần hỗ trợ doanh nghiệp và hợp tác xã xây dựng hệ thống quản lý chất lượng, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát toàn bộ quá trình sản xuất từ vùng nguyên liệu đến chế biến, đóng gói và xuất khẩu. Đối với cà phê, hồ tiêu, rau quả và các sản phẩm chủ lực, cần đẩy mạnh sản xuất theo các tiêu chuẩn quốc tế, ứng dụng công nghệ số trong quản lý vùng trồng, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chất lượng; đồng thời, tăng cường hướng dẫn doanh nghiệp về quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn môi trường, lao động và sở hữu trí tuệ của từng thị trường. Bên cạnh đó, tỉnh cần khuyến khích đầu tư vào chế biến sâu nhằm nâng cao giá trị gia tăng, giảm phụ thuộc vào xuất khẩu sản phẩm thô. Đây là hướng đi phù hợp với thực tế Đắk Lắk đã hình thành các dự án chế biến nông sản và có hơn 72.000 nông dân được hỗ trợ áp dụng quy trình sản xuất cà phê bền vững thông qua dự án VnSAT.
Ba là, phát triển hạ tầng logistics gắn với nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Đắk Lắk cần ưu tiên đầu tư và huy động nguồn lực xã hội cho hạ tầng giao thông, logistics, kho bãi và các trung tâm tập kết, bảo quản, chế biến nông sản. Qua đó, giảm chi phí vận chuyển và nâng cao khả năng kết nối với các cảng biển, trung tâm phân phối và thị trường xuất khẩu. Đồng thời, cần đổi mới đào tạo nghề theo hướng gắn với nhu cầu của doanh nghiệp xuất khẩu, tập trung vào kỹ năng công nghệ số, quản trị chuỗi cung ứng, ngoại ngữ, thương mại quốc tế, kiểm soát chất lượng và chế biến nông sản. Các cơ sở đào tạo cần tăng cường liên kết với doanh nghiệp trong xây dựng chương trình, đào tạo thực hành và tuyển dụng sau đào tạo. Điều này đặc biệt cần thiết khi mạng lưới đào tạo nghề của tỉnh còn phân tán, năng lực đào tạo chưa đồng đều và liên kết giữa cơ sở đào tạo với doanh nghiệp chưa thực chất.
Bốn là, xây dựng hệ thống hỗ trợ doanh nghiệp khai thác hiệu quả thông tin và cam kết FTA. Tỉnh Đắk Lắk cần xây dựng cơ chế cung cấp thông tin FTA theo hướng đúng đối tượng, đúng thị trường và có khả năng sử dụng trực tiếp, thay vì chỉ phổ biến văn bản pháp luật. Cơ quan quản lý cần thường xuyên cập nhật và cung cấp cho doanh nghiệp thông tin về thuế quan, quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật, yêu cầu môi trường, lao động, sở hữu trí tuệ và nhu cầu của từng thị trường; đồng thời, phát triển các bản tin cảnh báo và dự báo thị trường đối với những sản phẩm xuất khẩu chủ lực. Có thể tổ chức các chương trình tư vấn chuyên sâu theo ngành hàng, kết nối doanh nghiệp với chuyên gia FTA, hiệp hội ngành hàng, cơ quan thương vụ Việt Nam ở nước ngoài và các nhà nhập khẩu. Cách tiếp cận này phù hợp với thực tế Đắk Lắk còn hạn chế về thông tin dự báo thị trường và tiếp nhận thông tin trực tiếp từ cơ quan nhà nước; đồng thời, doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận thông tin thị trường, quy định của nước ngoài và tư vấn chính sách.
Tài liệu tham khảo:
Bích Ngọc (2026). Đắk Lắk: Tình hình thu hút đầu tư và phát triển doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk tháng 7 và 7 tháng năm 2026. https://ipc.daklakdpi.gov.vn/dak-lak-tinh-hinh-thu-hut-dau-tu-va-phat-trien-doanh-nghiep-tren-dia-ban-tinh-dak-lak-thang-7-va-7-thang-nam-2026-8420.html
Bộ Công Thương (2025). FTA Index 2025: Hồ sơ địa phương Đắk Lắk. https://index.fta.gov.vn/dia-phuong/dak-lak-2025?year=2025
Đức Tài (2025). Bài 7: Thương hiệu cà phê và quyền sở hữu trí tuệ. Tạp chí Sở hữu Trí tuệ và Sáng tạo. https://sohuutritue.net.vn/bai-7-thuong-hieu-ca-phe-va-quyen-so-huu-tri-tue-d316019.htm
Hà Phúc (2021). Dự án VnSAT xây dựng chuỗi cà phê bền vững. Báo Nông nghiệp Việt Nam. https://vietnamagriculture.nongnghiep.vn/vnsat-project-builds-a-sustainable-coffee-chain-d309485
Kim Bảo (2025). Triển khai hiệu quả các FTA thế hệ mới đóng góp cho tăng trưởng kinh tế của tỉnh Đắk Lắk. https://daklak.gov.vn/vi/-/trien-khai-hieu-qua-cac-fta-the-he-moi-ong-gop-cho-tang-truong-kinh-te-cua-tinh-ak-lak
Lê Trung (2026). Nông dân Đắk Lắk hào hứng với Workshop “Nâng giá trị Robusta từ dữ liệu canh tác”. https://waf-user-app.vngcloud.vn/nong-dan-dak-lak-hao-hung-voi-workshop-nang-gia-tri-robusta-tu-du-lieu-canh-tac-100260904113348468.htm
Minh Quy (2025). Tỉnh Đắk Lắk ưu tiên đầu tư chế biến sâu. https://vietnamagriculture.nongnghiep.vn/dak-lak-province-to-prioritize-investments-in-deep-processing-d400944.html
Mỹ Hạnh (2025). Tình hình sản xuất, chế biến, kinh doanh, xuất khẩu cà phê Niên vụ 2023 – 2024 và kế hoạch niên vụ cà phê 2024 – 2025. https://socongthuong.daklak.gov.vn/vi/news/hoat-dong-nganh-cong-thuong/san-xuat-che-bien-kinh-doanh-xuat-khau-ca-phe-nien-vu-2023-2024-va-ke-hoach-nien-vu-ca-phe-2024-2025-5799.html
Nguyễn Công Lý (2024). Lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk đối thoại với thanh niên các dân tộc. Báo Nhân Dân. https://nhandan.vn/lanh-dao-tinh-dak-lak-doi-thoai-voi-thanh-nien-cac-dan-toc-post851133.html
Phan Hữu Thành (2026). Tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk năm 2025 tăng 6,68%. https://socongthuong.daklak.gov.vn/vi/news/hoat-dong-nganh-cong-thuong/tong-san-pham-tren-dia-ban-tinh-dak-lak-nam-2025-tang-6-68-6125.html
Phan Khánh (2026). Đắk Lắk: Tổng kết 10 năm thực hiện Chỉ thị 08-CT/TU, tạo đột phá cho giáo dục nghề nghiệp giai đoạn 2026-2030. https://www.vietnam.vn/dak-lak-tong-ket-10-nam-thuc-hien-chi-thi-08-ct-tu-tao-dot-pha-cho-giao-duc-nghe-nghiep-giai-doan-2026-2030
Sở Công thương tỉnh Đắk Lắk (2025). Tình hình sản xuất, chế biến, kinh doanh, xuất khẩu cà phê Niên vụ 2023-2024 và Kế hoạch Niên vụ cà phê 2024-2025. https://socongthuong.daklak.gov.vn/vi/news/hoat-dong-nganh-cong-thuong/san-xuat-che-bien-kinh-doanh-xuat-khau-ca-phe-nien-vu-2023-2024-va-ke-hoach-nien-vu-ca-phe-2024-2025-5799.html
Thống kê tỉnh Đắk Lắk (2026a). Thông cáo báo chí tình hình Kinh tế xã hội tỉnh Đắk Lắk năm 2025. https://thongkedaklak.nso.gov.vn/tin-tuc/40
Thống kê tỉnh Đắk Lắk (2026b). Thông cáo báo chí tình hình Kinh tế – Xã hội 6 tháng đầu năm 2026. https://thongkedaklak.nso.gov.vn/tin-tuc/82
VCCI (2024). Cơ hội xuất khẩu bền vững từ các FTA thế hệ mới. https://vccinews.com/print/48226/opportunities-for-sustainable-exports-from-new-generation-ftas.html
Võ Quốc Oánh (2024). Tọa đàm trao đổi trực tiếp với Lãnh đạo các doanh nghiệp của tỉnh Đắk Lắk về Hệ sinh thái tận dụng các FTA, trong đó có Hiệp định CPTPP trong lĩnh vực cà phê năm 2024. https://socongthuong.daklak.gov.vn/vi/news/hoat-dong-nganh-cong-thuong/toa-dam-trao-doi-truc-tiep-voi-lanh-dao-cac-doanh-nghiep-cua-tinh-dak-lak-ve-he-sinh-thai-tan-dung-cac-fta-trong-do-co-hiep-dinh-cptpp-trong-linh-vuc-ca-phe-nam-2024-5261.htm
