Nguyễn Mạnh Tú
Hệ 5, Học viện Chính trị, Bộ Quốc Phòng
(Quanlynhanuoc.vn) – Phong trào thi đua quyết thắng của Sư đoàn 3, Quân khu 1 tạo động lực, khí thế thi đua sôi nổi, làm chuyển biến nhận thức và hành động của cán bộ, chiến sĩ, góp phần hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, Đảng bộ trong sạch, vững mạnh. Theo đó, Đảng ủy, Chỉ huy Sư đoàn 3 thường xuyên quán triệt và thực hiện nghiêm túc nghị quyết, chỉ thị của các cấp, tích cực đổi mới, đẩy mạnh phong trào thi đua quyết thắng và công tác thi đua, khen thưởng. Kết hợp chặt chẽ phong trào thi đua quyết thắng với việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và thực hiện Cuộc vận động: “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ”; đột phá khắc phục khâu yếu, mặt yếu; kết hợp chặt chẽ công tác thi đua với công tác khen thưởng, qua đó đã phát hiện, bồi dưỡng, xây dựng và nhân rộng nhiều điển hình tiên tiến ở các cấp và trong từng cơ quan, đơn vị; kịp thời động viên, khích lệ cán bộ, chiến sĩ khắc phục khó khăn, vươn lên hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.
Từ khóa: Thi đua quyết thắng; sư đoàn; kinh nghiệm; quản lý nhà nước; phát huy truyền thống; cống hiến tài năng; xứng danh Bộ đội Cụ Hồ.
1. Đặt vấn đề
Thấm nhuần lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Thi đua là yêu nước, yêu nước thì phải thi đua và những người thi đua là những người yêu nước nhất”. Đảng ủy, Chỉ huy Sư đoàn 3, Quân Khu 1 luôn quán triệt sâu sắc, triển khai thực hiện nghiêm túc nghị quyết, chỉ thị của Đảng, Quân uỷ Trung ương – Bộ Quốc phòng, trực tiếp là của Thường vụ Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu về tiếp tục đổi mới, đẩy mạnh phong trào thi đua quyết thắng. Phong trào thi đua quyết thắng luôn bám sát chủ đề hàng năm, đã gắn kết chặt chẽ với học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, Cuộc vận động:“Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ”, lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ, thống nhất, đề cao tính chủ động sáng tạo, nỗ lực khắc phục khó khăn, đột phá vào những nhiệm vụ mới, nhiệm vụ khó, khắc phục khâu yếu, mặt yếu; kết hợp chặt chẽ giữa công tác thi đua với công tác khen thưởng, kịp thời động viên, tạo động lực thúc đẩy các tập thể, cá nhân phấn đấu vươn lên, khẳng định những thành tích và đỉnh cao mới, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.
2. Kết quả tổ chức phong trào thi đua quyết thắng
Nhận thức đúng đắn về vị trí, vai trò, ý nghĩa to lớn của phong trào thi đua quyết thắng, Đảng ủy, chỉ huy Sư đoàn 3, cấp ủy, tổ chức đảng các cấp đã chú trọng đổi mới nội dung, hình thức, phương pháp và quy trình tổ chức phong trào thi đua. Công việc hàng ngày chính là nền tảng của thi đua, nội dung, phương pháp tổ chức các phong trào thi đua của Sư đoàn không ngừng được đổi mới, gắn sát với nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, phong trào thi đua yêu nước ở địa phương tạo sự phát triển toàn diện ở các cơ quan, đơn vị. Chú trọng lãnh đạo, chỉ đạo tăng cường giáo dục quan điểm lập trường, xây dựng động cơ thi đua, phát huy tính tích cực, chủ động, nâng cao tinh thần tự giác, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về động cơ, thái độ, trách nhiệm cho các đối tượng, khích lệ, động viên mọi người nỗ lực phấn đấu vươn lên hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ được giao.
Với phương châm hành động “Người sẵn sàng, vũ khí sẵn sàng, có lệnh là lên đường làm nhiệm vụ được ngay, đã ra quân là chiến thắng”. Những năm qua, phong trào thi đua quyết thắng đã góp phần thúc đẩy các cơ quan, đơn vị trong Sư đoàn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị trung tâm huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu. Các chế độ trực chỉ huy, trực ban, trực sẵn sàng chiến đấu được duy trì nghiêm túc, thông tin liên lạc được bảo đảm thông suốt, tuần tra canh gác chặt chẽ, bảo đảm an toàn tuyệt đối kho, trạm, doanh trại, đơn vị không bị động bất ngờ trong mọi tình huống. Hệ thống văn kiện sẵn sàng chiến đấu được xây dựng, bổ sung đúng quy định, triển khai thực hiện nghiêm túc, hoàn thành tốt và xuất sắc nhiệm vụ. Công tác giáo dục quốc phòng và an ninh được tiến hành nghiêm túc, có hiệu quả; công tác tuyển chọn công dân nhập ngũ đúng đủ chỉ tiêu, chất lượng ngày càng được nâng lên.
Phong trào thi đua quyết thắng của Sư đoàn luôn gắn với thực hiện các nghị quyết, kết luận, chỉ thị, quy định của Đảng và thực hiện sáng tạo các mô hình “Mỗi tuần một điều luật” ,“Ngăn sách pháp luật”, “Tủ sách pháp luật”, “Nhà tâm tình đồng đội”, “Chuyện ở Đại đội”, “Lá thư từ Sư đoàn 3 – Sao Vàng”, “Tổ 3 người cùng tiến”, “Nhóm Zalo – Đồng hành cùng chiến sĩ”, “Câu chuyện pháp luật”, “Tự học, tự rèn”… Đặc biệt, ba mô hình “Tổ 3 người cùng tiến”, “Chuyện ở Đại đội”, “Lá thư từ Sư đoàn 3” là những mô hình tiêu biểu, hiệu quả trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh về phát huy vai trò, trách nhiệm nêu gương, tinh thần đổi mới, sáng tạo của tập thể, cá nhân, xây dựng tính nhân văn trong thực hiện nhiệm vụ…
Phong trào thi đua quyết thắng đã thúc đẩy có hiệu quả công tác lãnh đạo, chỉ đạo bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới. Kết quả hoạt động của Ban Chỉ đạo 35, Lực lượng 47 các cấp của Sư đoàn 5 năm qua là bằng chứng sinh động về sức lan tỏa của phong trào thi đua đấu tranh chống quan điểm sai trái, thù địch, cơ hội chính trị trên không gian mạng.
Phong trào thi đua quyết thắng đã hướng vào xây dựng các tổ chức vững mạnh, tập trung xây dựng các cấp ủy, tổ chức đảng trong sạch vững mạnh, gắn với xây dựng cơ quan, đơn vị vững mạnh toàn diện “Mẫu mực, tiêu biểu”, các tổ chức quần chúng vững mạnh xuất sắc, trong đó chú trọng nâng cao năng lực lãnh đạo toàn diện, sức chiến đấu của các cấp uỷ, tổ chức đảng và công tác quản lý, giáo dục, rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên. Nhiều tổ chức đảng và đảng viên có sự chuyển biến tiến bộ rõ nét, năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu được nâng lên. Nhiều mô hình, cách làm hay đã được áp dụng mang lại hiệu quả thiết thực tiêu biểu là mô hình Chi bộ “4 tốt, 3 không”, chủ trương “3 đề, 5 chống”. Phong trào thi đua đã động viên đội ngũ cán bộ tích cực học tập, rèn luyện, phát huy tốt vai trò nêu gương, tinh thần “7 dám”, trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ, trong xây dựng đơn vị; công tác cán bộ được thực hiện nghiêm túc, bảo đảm đúng quy trình và nguyên tắc.
Phong trào thi đua quyết thắng của Sư đoàn có thêm sức mạnh cộng hưởng hiệu quả từ các cuộc vận động, các phong trào thi đua, các mô hình của các cấp, các ngành, tổ chức quần chúng như: “Thanh niên Quân đội rèn đức, luyện tài, xung kích, sáng tạo, quyết thắng”; “Thanh niên Quân đội rèn đức, luyện tài, xung kích, sáng tạo, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ thời kỳ mới”; “Phụ nữ Quân đội trí tuệ – bản lĩnh, hoàn thành tốt nhiệm vụ, xây dựng gia đình hạnh phúc, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ thời kỳ mới”;“Bồi dưỡng kỹ năng sống cho cán bộ, đoàn viên thanh niên”, “Định hướng tương lai, vì ngày mai lập nghiệp”. Phát huy tinh thần xung kích, sáng tạo của các tổ chức quần chúng, góp phần xây dựng phẩm chất người quân nhân cách mạng, sống có lý tưởng, hoài bão, có ý chí cách mạng, trong sáng về đạo đức lối sống, đoàn kết tốt, kỷ luật nghiêm; trở thành động lực to lớn thúc đẩy việc hoàn thành nhiệm vụ chính trị của từng cơ quan, đơn vị.
Thi đua tạo sự chuyển biến vững chắc về xây dựng nền nếp chính quy, rèn luyện kỷ luật, đẩy mạnh cải cách hành chính trong cơ quan, đơn vị. Nêu cao khẩu hiệu “Kỷ luật là sức mạnh của quân đội”, “Toàn đơn vị hành động theo điều lệnh”. Cùng với đổi mới, nâng cao chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, phong trào thi đua quyết thắng của Sư đoàn đã đẩy mạnh đột phá trong công tác xây dựng chính quy, quản lý kỷ luật. Tập trung vào công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho cán bộ, chiến sĩ chấp hành nghiêm pháp luật của Nhà nước, kỷ luật Quân đội, Chỉ thị của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng về xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện “Mẫu mực, tiêu biểu”, nghị quyết lãnh đạo xây dựng đơn vị điểm về “huấn luyện điều lệnh, xây dựng chính quy, quản lý kỷ luật”. Triển khai thực hiện nhiều biện pháp quyết liệt với cách làm hay, sáng tạo như: tổ chức hội thi tìm hiểu pháp luật, kỷ luật, diễn đàn, tọa đàm; thông báo, giải quyết, rút kinh nghiệm một số vụ việc vi phạm kỷ luật, vi phạm pháp luật trong toàn quân, Quân khu và Sư đoàn… đã góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả xây dựng nền nếp chính quy, quản lý, rèn luyện kỷ luật.
Phong trào thi đua đã cổ vũ cán bộ, chiến sĩ phát huy nội lực, tích cực, chủ động thực hiện tốt công tác bảo đảm hậu cần, kỹ thuật, tài chính. Với mục tiêu, lấy đời sống, sức khoẻ của bộ đội là trung tâm, các phong trào thi đua “Ngành hậu cần quân đội làm theo lời Bác Hồ dạy”, “Xây dựng đơn vị nuôi quân giỏi, quản lý quân nhu tốt”, “Xây dựng và quản lý doanh trại chính quy, xanh, sạch, đẹp”, “Xây dựng đơn vị quân y 5 tốt”, “Đơn vị quản lý tài chính tốt”… đã khơi dậy và đề cao chủ động, sáng tạo, tự lực, tự cường của các cơ quan, đơn vị, nỗ lực phấn đấu của cán bộ, chiến sĩ, nêu cao tinh thần khắc phục khó khăn, bảo đảm tốt công tác hậu cần, tài chính và kỹ thuật cho thực hiện các nhiệm vụ, nhất là nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, tham gia phòng, chống khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, nhiệm vụ phòng, chống dịch Covid-19…
Cấp ủy, cán bộ chủ trì, hội đồng, tổ thi đua các cấp đã đặc biệt coi trọng hình thức “nêu gương”; chủ động phát hiện xây dựng các điển hình tiên tiến, những tập thể, cá nhân, những mô hình, cách làm sáng tạo để phổ biến, tuyên truyền, bồi dưỡng, nhân rộng ra toàn Sư đoàn. Công tác tuyên truyền cổ động thi đua được quan tâm đúng mức, với nhiều hình thức phong phú như: nêu gương người tốt, việc tốt, phổ biến cách làm hay, việc làm sáng tạo trên các phương tiện thông tin đại chúng, truyền thanh nội bộ, bảng tin, bảng ảnh; kết hợp với tổ chức gặp mặt, phổ biến kinh nghiệm, tham quan điển hình, kịp thời cổ vũ khích lệ mọi người nỗ lực phấn đấu học tập và làm theo các điển hình tiên tiến.
Nét mới trong công tác xây dựng và nhân rộng mô hình, điển hình tiên tiến giai đoạn 2019 – 2024 đó là: lựa chọn xây dựng mô hình, điển hình tiên tiến hướng vào những tập thể, cá nhân trực tiếp làm nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, công tác ở nơi khó khăn, xung kích nghiên cứu sáng kiến, cải tiến kỹ thuật. Trong triển khai thực hiện, thường xuyên theo dõi, giúp đỡ động viên, định hướng cho các điển hình tiên tiến, kịp thời tuyên dương, khen thưởng, không để thỏa mãn dừng lại. Kết quả công tác xây dựng, nhân rộng điển hình tiên tiến đã tạo động lực mạnh mẽ, khơi dậy sức sáng tạo, tinh thần độc lập, tự lực, tự chủ, khắc phục khó khăn, hoàn thành tốt và xuất sắc nhiệm vụ. 5 năm qua, Sư đoàn có 93 tập thể, 284 cá nhân điển hình tiên tiến được biểu dương, tôn vinh ở cấp cơ sở; 23 tập thể, 46 cá nhân điển hình tiên tiến, 8 gương mặt trẻ tiêu biểu được biểu dương, tôn vinh cấp Quân khu.
Trong giai đoạn 2019 – 2024, nhiều tập thể, cá nhân được tuyên dương, khen thưởng ở các cấp: Sư đoàn 3 năm liên tục (2019, 2020, 2021) và Trung đoàn 141 (2022) được tặng thưởng Cờ thi đua Bộ Quốc phòng; 8 lượt tập thể được tặng thưởng Cờ thi đua, 34 lượt cá nhân được tặng thưởng danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở, 38 lượt cá nhân được tặng thưởng danh hiệu Chiến sĩ tiên tiến cấp Quân khu; 110 lượt tập thể được tặng thưởng danh hiệu Đơn vị Quyết thắng; 710 lượt cá nhân được tặng thưởng danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở và 3.386 lượt cá nhân được tặng thưởng danh hiệu Chiến sĩ tiên tiến cấp Sư đoàn, Trung đoàn; 31 lượt tập thể và 67 lượt cá nhân được Bộ trưởng Bộ quốc phòng tặng Bằng khen.
Nhìn lại chặng đường thi đua của Sư đoàn 3, phong trào Thi đua Quyết thắng đã phát triển toàn diện, đúng hướng, duy trì thường xuyên, liên tục, đồng hành cùng các cuộc vận động lớn của Đảng, Nhà nước, của Quân đội, gặt hái được nhiều thành công. Thông qua các phong trào thi đua đã xuất hiện những nhân tố mới, những điển hình tiên tiến với những nét đặc trưng mới gắn với công việc hàng ngày, kiên trì và bền bỉ, bình dị mà cao quý, quyết tâm vượt qua khó khăn, tự lực, tự cường, vươn lên hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao. Công tác thi đua luôn gắn kết chặt chẽ với công tác khen thưởng, bảo đảm khách quan, dân chủ, kịp thời, đúng nguyên tắc, đúng đối tượng.
3. Một số kinh nghiệm
Một là, cấp ủy, chỉ huy các cấp phải nhận thức đúng đắn về vị trí, vai trò tầm quan trọng của công tác thi đua khen thưởng và phong trào thi đua quyết thắng trong tình hình mới; quán triệt sâu sắc tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ trương, đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, của Bộ Quốc phòng về thi đua khen thưởng. Tăng cường vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính ủy, chính trị viên, người chỉ huy đối với công tác thi đua khen thưởng, đây là yếu tố cơ bản hàng đầu quyết định đến chất lượng, hiệu quả và sự phát triển bền vững của phong trào thi đua.
Hai là, phong trào thi đua quyết thắng phải luôn bám sát thực tiễn, bám sát nhiệm vụ chính trị của đơn vị. Đây là kinh nghiệm rất quan trọng được đúc rút, khái quát từ tổ chức thực hiện các phong trào thi đua quyết thắng của đơn vị trong thời gian vừa qua. Chính vì vậy, trong quá trình tổ chức thực hiện cấp uỷ, tổ chức đảng, người đứng đầu cơ quan, đơn vị luôn quan tâm chú trọng gắn việc thực hiện nhiệm vụ với phong trào thi đua quyết thắng. Qua đó, khơi dậy tiềm năng, thế mạnh, tính năng động, sáng tạo của cán bộ, đảng viên, chiến sĩ.
Mỗi một nhiệm vụ người chỉ huy các cấp luôn xác định những nội dung trọng tâm, trọng điểm để tập trung lãnh đạo, chỉ đạo. Đồng thời, cấp uỷ, tổ chức đảng và người đứng đầu cơ quan, đơn vị coi trọng giáo dục, xây dựng quyết tâm, động cơ thi đua đúng đắn, khơi dậy ý thức tự giác và tinh thần sáng tạo của cán bộ, chiến sĩ; đề ra mục tiêu, chỉ tiêu thi đua phù hợp, sát tình hình nhiệm vụ, tránh chung chung, dàn trải, tìm ra những vấn đề mới, khâu yếu, mặt yếu để tập trung thực hiện hoặc đột phá giải quyết. Phải gắn phong trào thi đua quyết thắng với các cuộc vận động, các phong trào thi đua lớn của các cấp, các ngành, đặc biệt là gắn với thực hiện các nghị quyết, kết luận, quy định của Đảng.
Ba là, chủ động, tích cực trong phát hiện, bồi dưỡng, xây dựng và nhân rộng điển hình tiên tiến; thường xuyên nghiên cứu, sáng tạo, tìm ra những mô hình hay, cách làm hiệu quả, nhân tố mới, gương người tốt, việc tốt để phổ biến, nhân rộng, phát triển lan tỏa trong Sư đoàn. Khích lệ tinh thần nỗ lực, cố gắng, tự học, tự rèn của cán bộ, chiến sĩ thi đua vượt các điển hình tiên tiến để tạo phong trào hành động cách mạng sâu rộng trong toàn Sư đoàn.
Bốn là, thường xuyên làm tốt công tác kiểm tra, đôn đốc, sơ kết, tổng kết đánh giá kết quả, rút kinh nghiệm trong thực hiện phong trào thi đua quyết thắng; kịp thời động viên, biểu dương, tuyên dương, khen thưởng tập thể, cá nhân tiêu biểu, tạo động lực thúc đẩy phong trào thi đua của cơ quan, đơn vị phát triển liên tục và bền vững. Đồng thời phát hiện, khắc phục những hạn chế, khuyết điểm, bất cập; chống bệnh thành tích, hình thức, kém hiệu quả trong thực hiện công tác thi đua khen thưởng và phong trào thi đua quyết thắng.
4. Kết luận
Trong thời gian tới tình hình thế giới, khu vực tiếp tục diễn biến phức tạp, khó dự báo, sự nghiệp củng cố quốc phòng – an ninh, xây dựng quân đội tiến lên chính quy, tinh nhuệ, hiện đại có nhiều thuận lợi, song cũng không ít thách thức, những yêu cầu mới, đòi hỏi nâng cao chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu. Lực lượng vũ trang nói chung, Sư đoàn 3, Quân khu 1 nói riêng triển khai nhiều hoạt động thiết thực, lập thành tích chào mừng kỷ niệm các ngày lễ lớn, các sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, quân đội… Đó là thời cơ thuận lợi để Sư đoàn đẩy mạnh phong trào thi đua quyết thắng lên tầm cao mới.
Tiếp tục quán triệt sâu sắc tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về thi đua yêu nước; triển khai thực hiện nghiêm các chỉ thị, nghị quyết của cấp trên; phát huy thành tích đã đạt được, tổ chức phong trào thi đua quyết thắng giai đoạn 2024 – 2029 đạt kết quả cao hơn giai đoạn 2019 – 2024; gắn tổ chức phong trào thi đua quyết thắng với các phong trào, cuộc vận động của cấp trên, các cấp, các ngành. Hướng mục tiêu thi đua vào nâng cao chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu; động viên, phát huy cao độ tính tích cực, tự giác của cán bộ, chiến sĩ, luôn sẵn sàng nhận, hoàn thành tốt và xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao; xây dựng cá nhân, tập thể tiêu biểu làm hạt nhân nòng cốt, động lực trong phong trào thi đua quyết thắng.
Tài liệu tham khảo:
1. Bộ Chính trị (2014). Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 07/4/2014 về tiếp tục đổi mới công tác thi đua khen thưởng.
2. Bộ trưởng Bộ Quốc phòng (2018). Thông tư số 151/2018/TT-BQP ngày 12/10/2018 quy định chi tiết và hướng dẫn thi đua khen thưởng trong Quân đội nhân dân Việt Nam.
3. Bộ Quốc phòng (2023). Thông tư số 118/TT-BQP ngày 22/12/2023 quy định và hướng dẫn thi đua khen thưởng trong Quân đội nhân dân Việt Nam.
4. Chính phủ (2017). Nghị định số 91/2027/NĐ-CP ngày 31/7/2017 và Nghị định số 98/2023/NĐ-CP ngày 31/12/2023 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật thi đua khen thưởng.
5. Hồ Chí Minh toàn tập (2011). Tập 7. H. NXB Chính trị quốc gia, tr. 407.
6. Tổng cục Chính trị (2020). Hướng dẫn số 2326/HD-CT ngày 03/12/2020 về công tác xây dựng, nhân rộng điển hình tiên tiến trong Quân đội nhân dân Việt Nam giai đoạn 2021 – 2025.
7. Thường vụ Quân ủy Trung ương (2014). Chỉ thị số 507-CT/QUTW ngày 28/7/2014 về tiếp tục đổi mới công tác thi đua khen thưởng trong Quân đội Nhân dân Việt Nam.
8. Vai trò của công tác tổ chức phong trào thi đua quyết thắng ở Trường Quân sự Quân khu 7. https://www.quanlynhanuoc.vn/2025/03/25/vai-tro-cua-cong-tac-to-chuc-phong-trao-thi-dua-quyet-thang-o-truong-quan-su-quan-khu-7/
