(Quanlynhanuoc.vn) – Sáng ngày 30/11/2023, Phân viện Học viện Hành chính Quốc gia tại TP. Hồ Chí Minh tổ chức Hội thảo khoa học “Tiếp tục cải cách bộ máy hành chính nhà nước đáp ứng nhu cầu xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam”. Hội thảo được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến qua phần mềm Microsoft Teams, với sự tham gia của nhiều chuyên gia, nhà khoa học, nhà lãnh đạo, quản lý của các cơ quan, đơn vị trong và ngoài Học viện. PGS.TS. Huỳnh Văn Thới, Q. Giám đốc Phân viện, TS. Nguyễn Thị Phương, Phó Giám đốc Phân viện đồng chủ trì Hội thảo.
Tham dự Hội thảo, về khách mời có ông Nguyễn Hoài Anh, Uỷ viên dự khuyết BCH Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ, Chủ tịch HĐND tỉnh Bình Thuận; PGS.TS. Nguyễn Tất Viễn, nguyên Uỷ viên chuyên trách Thường trực Ban Chỉ đạo cải cách Tư pháp trung ương, Thành viên Tổ Biên tập xây dựng Đề án “Chiến lược xây dựng và hoàn thiện nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam”; GS.TS. Phạm Hồng Thái, nguyên Trưởng khoa, Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội; GS.TS. Nguyễn Đăng Dung, Trường Đại học Tôn Đức Thắng; PGS.TS. Vũ Tuấn Hưng, Viện trưởng Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam; TS. Nguyễn Thị Thiện Trí, Trường Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh…
Về phía Học viện Hành chính Quốc gia, có GS.TS Nguyễn Hữu Khiển, nguyên Phó Giám đốc điều hành Học viện; PGS.TS. Lương Thanh Cường, Phó Giám đốc Học viện; lãnh đạo, viên chức, giảng viên các Khoa, đơn vị thuộc và trực thuộc Học viện Hành chính Quốc gia.
Hội thảo đã nhận được 44 tham luận và 12 ý kiến phát biểu, thảo luận trực tiếp tại Hội thảo.
Tại Hội thảo, PGS.TS. Huỳnh Văn Thới, Q. Giám đốc phụ trách Phân viện, chủ trì hội thảo khẳng định, dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự quyết tâm của Chính phủ, quá trình cải cách tổ chức bộ máy hành chính của nước ta đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Bộ máy hành chính được thu gọn từ trung ương tới địa phương, thực hiện mô hình Bộ quản lý đa ngành, đa lĩnh vực; giảm bớt được sự chồng chéo về chức năng, nhiệm vụ giữa các cơ quan, tổ chức; hoạt động phân cấp, phân quyền được triển khai mạnh…
Bên cạnh những thành tựu đã đạt được, tổ chức bộ máy hành chính vẫn còn cồng kềnh so với nhiều nước trong khu vực và trên thế giới. Chức năng, nhiệm vụ của các cơ quan, ban ngành còn có sự chồng chéo, chưa được phân định rõ ràng. Hoạt động phân cấp về cơ bản vẫn chưa đạt mục tiêu đề ra, chưa phân định rõ ràng, cụ thể nhiệm vụ, thẩm quyền, trách nhiệm của từng cấp chính quyền địa phương, theo đó chính quyền địa phương các cấp chưa có đủ thẩm quyền và các điều kiện cần thiết để chủ động, năng động trong việc thực hiện các nhiệm vụ mà địa phương có khả năng làm được… Vì vậy, Phân viện Học viện Hành chính Quốc gia tại TP. Hồ Chí Minh tổ chức diễn đàn khoa học này để các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý cùng nhau trao đổi, thảo luận, nghiên cứu sâu hơn cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc cải cách bộ máy hành chính nhà nước đáp ứng nhu cầu xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong thời gian tới.
Tại Hội thảo, GS.TS. Nguyễn Hữu Khiển, nguyên Phó Giám đốc điều hành Học viện Hành chính Quốc gia trình bày tham luận: “Cải cách hành chính ở Việt Nam hiện nay – cơ hội và thách thức”, đã làm rõ tính tất yếu của quá trình cải cách hành chính; trong đó có cải cách tổ chức bộ máy hành chính nhà nước, khẳng định cải cách hành chính có vị trí quan trọng trong quản trị quốc gia. GS.TS. Nguyễn Hữu Khiển cũng chỉ rõ những cơ hội và thách thức của quá trình cải cách hành chính, cải cách tổ chức bộ máy hành chính ở Việt Nam.
Trong tham luận “Quan điểm của Đảng về cải cách bộ máy hành chính nhà nước”, GS.TS. Phạm Hồng Thái, nguyên Trưởng khoa, Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội khẳng định, cải cách bộ máy là một xu hướng tất yếu, là một nội dung quan trọng của cải cách hành chính nhà nước và được Đảng ta quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện. Cải cách tổ chức bộ máy hành chính nhà nước để đáp ứng các yêu cầu thay đổi của thực tiễn, được nhìn nhận trên các khía cạnh: cải cách cơ cấu tổ chức bộ máy; đổi mới nguồn nhân lực; bảo đảm nguồn lực tài chính cho bộ máy hoạt động. Trong quá trình cải cách bộ máy hành chính nhà nước cần đặc biệt quan tâm cải cách các cơ quan, bộ phận cấu thành của bộ máy hành chính, cả cơ quan hành chính nhà nước thẩm quyền chung, thẩm quyền riêng theo hướng, cơ cấu lại các cơ quan quản lý đa ngành, đa lĩnh vực; cải cách cơ cấu bên trong các cơ quan hành chính nhà nước (các đầu mối bên trong của bộ, sở). Gắn liền cải cách tổ chức bộ máy hành chính với thực hiện đẩy mạnh việc phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương.
Trong tham luận: “Về mục tiêu và giải pháp thúc đẩy cải cách tổ chức bộ máy hành chính nhà nước”, ThS. Phạm Văn Năm, Phó Trưởng khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng, Phân viện Học viện Hành chính Quốc gia tại TP. Hồ Chí Minh cho rằng, đổi mới tổ chức và hoạt động của bộ máy hành chính nhà nước theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả là một trong những yêu cầu có tính nguyên tắc để thúc công cuộc xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Do đó, việc xác định rõ và thực hiện đầy đủ vị trí, vai trò, thẩm quyền, trách nhiệm của các cơ quan trong bộ máy hành chính nhà nước là vấn đề quan trọng trong xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
TS. Nguyễn Hoàng Anh, Trưởng khoa Khoa học liên ngành, Phân viện Học viện Hành chính Quốc gia tại TP. Hồ Chí Minh trong tham luận: “Một số vấn đề pháp lý về tổ chức và hoạt động của chính quyền thành phố trực thuộc Trung ương” khẳng định, thành phố trực thuộc trung ương khác tỉnh nhưng quy định pháp luật chưa có sự phân định rõ ràng. Việc thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù và thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị cho thấy những bất cập, hạn chế của Luật Tổ chức Chính quyền địa phương (hạn chế của luật chung thường kéo theo hạn chế các luật chuyên ngành), khung thể chế hiện nay chưa đáp ứng được thực tiễn. Chính yếu tố này chưa trở thành động lực để phát huy mạnh mẽ các tiềm năng, lợi thế của các thành phố trực th