Chính sách phát triển thị trường xổ số ở các quốc gia trên thế giới và kinh nghiệm cho Việt Nam

Lottery market development policies in countries around the world: lessons for Vietnam

ThS. Phạm Năng Hiệp
NCS Trường Đại học Thủy lợi
Email: 24931011009@e.tlu.edu.vn
TS. Bùi Anh Tú
Trường Đại học Thủy lợi
Email: buianhtu@tlu.edu.vn

(Quanlynhanuoc.vn) – Xổ số là thị trường đặc thù vì vừa có bản chất trò chơi có thưởng, vừa là công cụ huy động nguồn lực cho các mục tiêu công. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, chính sách phát triển thị trường xổ số không thể chỉ hướng vào tăng doanh thu mà phải bảo đảm quản trị nhà nước, minh bạch tài chính, bảo vệ người tham gia, phòng, chống thị trường bất hợp pháp và phân bổ nguồn thu cho phúc lợi xã hội. Bài viết sử dụng phương pháp nghiên cứu tài liệu và so sánh chính sách của một số mô hình tiêu biểu ở một số nước và mô hình chuẩn mực của các hiệp hội xổ số quốc tế. Từ đó rút ra một số kinh nghiệm, đề xuất định hướng hoàn thiện chính sách xổ số Việt Nam giai đoạn 2026 – 2030.

Từ khóa: Thị trường xổ số; chính sách công; quản lý nhà nước; trách nhiệm xã hội; quốc gia trên thế giới; Việt Nam.

Abstract: The lottery sector represents a unique market, combining the features of a game with prizes with a mechanism for mobilizing financial resources for public objectives. International experience indicates that development policies for the lottery market must extend beyond revenue maximization to prioritize state governance, financial transparency, participant protection, the prevention and control of illegal markets, and the effective allocation of proceeds toward social welfare. Employing documentary analysis and policy comparison across representative international models and the standards of international lottery associations, this study draws several lessons and proposes directions for improving Vietnam’s lottery policies for the 2026–2030 period.

Keywords: Lottery market; public policy; state management; social responsibility; countries around the world; Vietnam.

1. Đặt vấn đề

Ở nhiều quốc gia, xổ số được tổ chức dưới sự kiểm soát chặt chẽ của Nhà nước nhằm chuyển một phần nhu cầu giải trí có thưởng của xã hội vào khuôn khổ hợp pháp, có quản trị và đóng góp cho lợi ích công. Khác với các thị trường hàng hóa thông thường, xổ số chứa đựng rủi ro xã hội do yếu tố may rủi, kỳ vọng trúng thưởng và khả năng phát sinh hành vi chơi quá mức. Vì vậy, chính sách phát triển thị trường xổ số luôn phải giải quyết ba mục tiêu: tạo nguồn thu hợp pháp, bảo đảm trật tự thị trường và hạn chế tác động tiêu cực đến người dân.

Tại Việt Nam, hoạt động kinh doanh xổ số đã được tổ chức nhiều thập kỷ, tuy nhiên, bối cảnh mới cũng đặt ra nhiều thách thức. Chuyển đổi số làm thay đổi cách người dân tiếp cận sản phẩm xổ số, trong khi các hình thức “mua hộ”, “ghi số”, cá cược trá hình và ứng dụng xuyên biên giới diễn biến phức tạp. Yêu cầu minh bạch tài chính công ngày càng cao đòi hỏi nguồn thu xổ số phải được báo cáo rõ ràng, có thể kiểm chứng. Phát triển sản phẩm mới nếu thiếu cơ chế bảo vệ người chơi có thể làm gia tăng rủi ro xã hội. Do đó, nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế có ý nghĩa thiết thực để nhận diện nguyên tắc chính sách phù hợp cho Việt Nam.

Mục tiêu của bài viết là phân tích một số mô hình quản lý và phát triển thị trường xổ số trên thế giới, từ đó, rút ra bài học và đề xuất khuyến nghị chính sách cho Việt Nam. Cách tiếp cận của bài viết không xem xổ số đơn thuần là hoạt động thương mại mà đặt trong khung quản trị công, nơi hiệu quả tài chính phải đi cùng tính hợp pháp, minh bạch, trách nhiệm xã hội và bảo vệ lợi ích cộng đồng.

2. Cơ sở tiếp cận và phương pháp nghiên cứu

Bài viết sử dụng phương pháp nghiên cứu tài liệu thứ cấp và so sánh chính sách. Nguồn tư liệu, gồm: văn bản pháp luật, báo cáo của cơ quan quản lý, báo cáo thường niên của tổ chức xổ số, tài liệu của các hiệp hội xổ số quốc tế và một số nghiên cứu học thuật về tài chính công, điều tiết thị trường cờ bạc và trách nhiệm xã hội trong lĩnh vực xổ số. Các quốc gia được lựa chọn không nhằm đại diện đầy đủ cho mọi mô hình mà nhằm phản ánh các cách tiếp cận chính sách khác nhau: cấp phép độc quyền có giám sát độc lập, phân quyền theo bang, doanh nghiệp công ích, kiểm soát nhà nước tập trung và mô hình gắn xổ số với tài chính địa phương.

Khung phân tích gồm năm tiêu chí: (1) Cấu trúc quản lý nhà nước và chủ thể vận hành; (2) Cơ chế cấp phép, giám sát và kiểm toán; (3) Chính sách sản phẩm và kênh phân phối; (4) Phân bổ nguồn thu cho mục tiêu công; (5) Trách nhiệm xã hội và bảo vệ người chơi. Đây cũng là các tiêu chí phù hợp để đối chiếu với yêu cầu hoàn thiện chính sách xổ số ở Việt Nam trong điều kiện chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.

3. Kinh nghiệm chính sách phát triển thị trường xổ số ở một số quốc gia

3.1. Vương quốc Anh: cấp phép độc quyền gắn với giám sát kết quả

Vương quốc Anh tổ chức xổ số quốc gia theo mô hình một giấy phép quốc gia có thời hạn do Gambling Commission giám sát. Giấy phép lần thứ tư được trao cho Allwyn Entertainment Limited trong 10 năm (từ tháng 02/2024 – 01/2034) (UK Gambling Commission, 2024). Điểm đáng chú ý là mô hình quản lý chuyển mạnh sang giám sát theo kết quả: nhà vận hành được kỳ vọng đổi mới sản phẩm và kênh phân phối, nhưng phải tối đa hóa lợi ích cho các hoạt động thiện nguyện, bảo đảm tính liêm chính của trò chơi và tuân thủ các yêu cầu về bảo vệ người chơi.

Báo cáo của UK Gambling Commission (2025) cho thấy, từ khi xổ số quốc gia ra đời năm 1994, mô hình này đã tạo ra hơn 50 tỷ bảng Anh cho các mục tiêu xã hội và hơn 95 tỷ bảng Anh tiền thưởng cho người tham gia. Kinh nghiệm của Vương quốc Anh gợi mở rằng, độc quyền không đồng nghĩa với thiếu cạnh tranh nếu Nhà nước thiết kế quy trình lựa chọn nhà vận hành minh bạch, giấy phép có điều kiện, cơ chế đo lường kết quả và quyền can thiệp của cơ quan quản lý độc lập.

3.2. Hoa Kỳ: phân quyền theo bang và trách nhiệm giải trình tài chính

Hoa Kỳ không có một hệ thống xổ số liên bang thống nhất. Mỗi bang xác định mục tiêu sử dụng nguồn thu, cơ cấu sản phẩm và mức độ cho phép bán vé trực tuyến. Theo Hiệp hội Xổ số bang và tỉnh Bắc Mỹ, năm tài khóa 2024, các xổ số tại Hoa Kỳ chuyển gần 30,6 tỷ USD cho các chương trình thụ hưởng. Tính từ năm 1964, tổng số tiền chuyển cho các chương trình chính phủ đã vượt 644,6 tỷ USD (North American Association of State and Provincial Lotteries, 2026). Số liệu của Cục Thống kê Hoa Kỳ cũng cho thấy, doanh số vé xổ số tăng từ 52,8 tỷ USD năm tài khóa 2008 lên 104,7 tỷ USD năm tài khóa 2024 (U.S. Census Bureau, 2026).

Kinh nghiệm về thị trường xổ số từ Hoa Kỳ là phân quyền có thể tạo tính linh hoạt cao nhưng phải đi cùng chuẩn mực báo cáo và trách nhiệm giải trình. Việc gắn nguồn thu xổ số với giáo dục, phúc lợi hoặc ngân sách địa phương giúp tăng tính chính danh, nhưng cũng đặt ra yêu cầu tránh “thay thế ngân sách”, tức nguồn thu xổ số bị dùng để bù đắp thay vì bổ sung cho chi tiêu công. Nghiên cứu của Garrett (2001) cho thấy, cần thận trọng với việc gắn nhãn nguồn thu cho giáo dục nếu thiếu cơ chế theo dõi chi tiêu thực chất.

3.3. Singapore: doanh nghiệp công ích, kiểm soát chặt kênh hợp pháp

Singapore là trường hợp tiêu biểu về quản lý thị trường trò chơi có thưởng theo hướng hợp pháp hóa có kiểm soát. Luật Kiểm soát cờ bạc năm 2022 hợp nhất nhiều quy định về ngăn chặn cờ bạc trái phép và quản lý các hình thức cờ bạc được phép ngoài casino (Singapore Statutes Online, 2022). Singapore Pools là nhà vận hành hợp pháp trong lĩnh vực cá cược thể thao và xổ số, thuộc sở hữu của Hội đồng Quản lý Cá cược, hoạt động theo giấy phép của Gambling Regulatory Authority. Năm 2025, giấy phép của Singapore Pools được gia hạn thêm 5 năm, có hiệu lực từ ngày 25/10/2025 (Gambling Regulatory Authority of Singapore, 2025).

Cách tiếp cận của Singapore nhấn mạnh mục tiêu “kênh hợp pháp thay thế kênh bất hợp pháp”. Nhà vận hành không theo đuổi lợi nhuận tối đa như doanh nghiệp tư nhân thông thường mà chuyển phần thặng dư cho Tote Board để tài trợ các mục tiêu xã hội (Tote Board, 2025). Báo cáo Singapore Pools năm tài chính 2024 cho biết, doanh thu đạt 12,7 tỷ SGD, đóng góp 575 triệu SGD cho Hội đồng Quản lý Cá cược và 2,29 tỷ SGD tiền thuế, phí, nghĩa vụ tài chính (Singapore Pools, 2025). Bài học quan trọng là phát triển thị trường phải đi cùng hạn chế quảng bá quá mức, xác thực độ tuổi, kiểm soát điểm bán, công cụ chơi có trách nhiệm và cơ chế giám sát công nghệ.

3.4. Trung Quốc: kiểm soát nhà nước tập trung và quỹ công ích

Trung Quốc quản lý xổ số theo mô hình kiểm soát nhà nước tập trung, với hai dòng sản phẩm chính là xổ số phúc lợi và xổ số thể thao. Quy định quản lý xổ số của Quốc vụ viện xác định việc phát hành, bán xổ số nhằm huy động quỹ phúc lợi xã hội, phát triển hoạt động phúc lợi và thể thao; đồng thời, cấm phát hành, bán xổ số nước ngoài trên lãnh thổ Trung Quốc (State Council of the People’s Republic of China, 2009). Năm 2024, doanh số xổ số Trung Quốc đạt 623,486 tỷ nhân dân tệ, tăng 7,6% so với năm trước (State Council Information Office of the People’s Republic of China, 2025).

Điểm mạnh của mô hình Trung Quốc là Nhà nước kiểm soát chặt sản phẩm, phạm vi phát hành và dòng tiền công ích. Bộ Tài chính Trung Quốc công bố cơ cấu tỷ lệ phân bổ doanh thu cho một số sản phẩm, trong đó bao gồm tỷ lệ trả thưởng, chi phí phát hành và quỹ phúc lợi công cộng (Ministry of Finance of the People’s Republic of China, 2024). Kinh nghiệm này cho thấy, với thị trường quy mô lớn, dữ liệu và công khai phân bổ quỹ là công cụ quan trọng để giảm nghi ngại xã hội về tính minh bạch của xổ số.

3.5. Nhật Bản và Hàn Quốc: gắn xổ số với tài chính địa phương và quỹ phúc lợi

Nhật Bản có truyền thống phát hành vé số bởi chính quyền địa phương, qua đó, gắn xổ số với tài chính địa phương và các chương trình phục vụ cộng đồng (Takarakuji Official Website, 2026). Bên cạnh đó, Japan Sport Council vận hành cơ chế xổ số thể thao nhằm tạo nguồn tài chính cho phát triển thể thao; lợi nhuận sau khi chi trả thưởng và chi phí được phân bổ cho các hoạt động thể thao (Japan Sport Council, 2026). Mô hình Nhật Bản cho thấy, xổ số có thể được thiết kế như công cụ tài chính công bổ trợ cho địa phương, nhưng đòi hỏi công bố mục đích sử dụng và quản trị niềm tin xã hội.

Hàn Quốc quản lý xổ số thông qua Ủy ban Xổ số và Luật về vé xổ số và quỹ xổ số. Cơ quan này quyết định loại hình, mệnh giá, điều kiện phát hành và phương thức trả thưởng; nguồn lợi nhuận được đưa vào quỹ xổ số để phân bổ cho các mục tiêu phúc lợi và chương trình công (Korea Legislation Research Institute, 2024). Kinh nghiệm từ Hàn Quốc là cần có cơ chế quỹ chuyên biệt, tiêu chí phân bổ rõ ràng và giám sát thường xuyên để nguồn thu xổ số không bị hòa tan hoàn toàn vào ngân sách chung.

3.6. Chuẩn mực quốc tế: dữ liệu, liêm chính và trách nhiệm xã hội

Các hiệp hội, như: World Lottery Association và European Lotteries nhấn mạnh ba nguyên tắc chung: xổ số phải phục vụ lợi ích công, được vận hành liêm chính và có trách nhiệm xã hội. WLA duy trì bộ dữ liệu toàn cầu về doanh số, doanh thu gộp và đóng góp cho các mục tiêu tốt đẹp (World Lottery Association (2026); đồng thời, cập nhật tiêu chuẩn về chơi có trách nhiệm (World Lottery Association, 2024). Ở góc độ y tế công cộng, Ủy ban Lancet Public Health về cờ bạc năm 2024 cảnh báo rằng, chính sách đối với trò chơi có thưởng cần ưu tiên sức khỏe và phúc lợi của người dân, không thể chỉ dựa vào động cơ kinh tế (Wardle, et al. 2024). Đây là cảnh báo quan trọng đối với các quốc gia đang cân nhắc mở rộng kênh số hoặc đa dạng hóa sản phẩm xổ số.

Bảng 1. So sánh một số mô hình chính sách xổ số quốc tế

Mô hình/quốc giaĐặc điểm quản lýĐiểm mạnh chính sáchGợi mở cho Việt Nam
Vương quốc AnhMột giấy phép quốc gia; cơ quan quản lý độc lập giám sátGiấy phép dài hạn nhưng ràng buộc bằng chỉ tiêu kết quả và lợi ích côngHoàn thiện cơ chế giám sát theo kết quả, không chỉ theo doanh thu
Hoa KỳPhân quyền theo bang; mục tiêu thụ hưởng khác nhauLinh hoạt, gắn nguồn thu với chương trình công, dữ liệu tài chính tương đối rõTăng trách nhiệm giải trình địa phương và tránh thay thế ngân sách
SingaporeDoanh nghiệp công ích; giấy phép chặt; kiểm soát kênh hợp phápGiảm thị trường bất hợp pháp, chuyển thặng dư cho mục tiêu xã hộiPhát triển kênh số hợp pháp kèm định danh và chơi có trách nhiệm
Trung QuốcNhà nước kiểm soát tập trung; xổ số phúc lợi và thể thaoQuy mô lớn, công khai tỷ lệ quỹ công ích, kiểm soát sản phẩmChuẩn hóa báo cáo quốc gia và phân bổ nguồn thu minh bạch
Nhật Bản/Hàn QuốcGắn với chính quyền địa phương, thể thao và quỹ phúc lợiTạo cơ chế tài chính công chuyên biệt, mục tiêu xã hội rõXây dựng cơ chế quỹ/đề án sử dụng nguồn thu có kiểm tra độc lập

4. Kinh nghiệm cho Việt Nam

Thứ nhất, phát triển thị trường xổ số phải được đặt trong khuôn khổ chính sách công. Kinh nghiệm các nước cho thấy, nguồn thu chỉ là một mục tiêu, không phải mục tiêu duy nhất. Nếu chính sách chỉ nhấn mạnh doanh số, doanh nghiệp xổ số có thể bị thúc đẩy mở rộng bán hàng trong khi rủi ro xã hội chưa được kiểm soát đầy đủ. Do đó, Việt Nam cần xác định rõ triết lý quản lý: xổ số là hoạt động kinh doanh có điều kiện do Nhà nước điều tiết để phục vụ mục tiêu công, không phải ngành dịch vụ giải trí thông thường.

Thứ hai, cần tách bạch tương đối giữa chức năng hoạch định chính sách, giám sát và vận hành. Ở nhiều nước, cơ quan quản lý không trực tiếp kinh doanh mà thiết lập giấy phép, tiêu chuẩn, kiểm toán và chế tài. Đối với Việt Nam, Bộ Tài chính vẫn là cơ quan chủ trì, nhưng cần tăng cường cơ chế giám sát dữ liệu, kiểm toán độc lập, công khai báo cáo và đánh giá doanh nghiệp bằng bộ chỉ số tài chính – xã hội thay vì chỉ chú trọng nộp ngân sách.

Thứ ba, chuyển đổi số trong xổ số là xu hướng khó đảo ngược nhưng phải được quản lý theo nguyên tắc thận trọng. Kênh điện tử có thể làm giảm thị trường bất hợp pháp, giảm gian lận vé giấy và tăng khả năng truy vết dòng tiền; ngược lại, nếu mở rộng thiếu kiểm soát, có thể làm tăng tần suất tham gia, tăng rủi ro với người trẻ và tạo điều kiện cho quảng cáo quá mức. Vì vậy, mọi thí điểm kênh số cần gắn với định danh người chơi, giới hạn độ tuổi, hạn mức mua, cảnh báo rủi ro, lưu vết giao dịch và cơ chế tự loại trừ.

Thứ tư, minh bạch nguồn thu và mục tiêu sử dụng là điều kiện duy trì tính chính danh của xổ số. Các mô hình của Anh, Singapore, Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc đều nhấn mạnh mối liên hệ giữa xổ số với các hoạt động thiện nguyện, phúc lợi, thể thao, giáo dục hoặc tài chính địa phương. Việt Nam cần chuyển trọng tâm truyền thông từ “xổ số tạo nguồn thu” sang “xổ số đóng góp cho mục tiêu công cụ thể”, với danh mục công trình, chương trình hoặc nhóm thụ hưởng được công khai.

Thứ năm, trách nhiệm xã hội phải trở thành tiêu chuẩn bắt buộc của thị trường. Điều này bao gồm: cấm bán cho người chưa đủ tuổi, kiểm soát quảng cáo, công bố xác suất trúng thưởng, đào tạo đại lý, cơ chế tiếp nhận khiếu nại, bảo vệ dữ liệu người chơi và đánh giá tác động xã hội. Đây không chỉ là yêu cầu đạo đức mà còn là điều kiện để phát triển bền vững trong bối cảnh xã hội ngày càng quan tâm đến tác động của các hình thức trò chơi có thưởng.

5. Khuyến nghị chính sách cho Việt Nam

Một là, ban hành định hướng phát triển thị trường xổ số giai đoạn 2026 – 2030. Định hướng này cần xác định rõ mục tiêu kép: hiện đại hóa thị trường hợp pháp và giảm quy mô thị trường bất hợp pháp nhưng không thúc đẩy tăng trưởng bằng mọi giá. Các chỉ tiêu nên bao gồm cả chỉ tiêu tài chính, chỉ tiêu tuân thủ, chỉ tiêu minh bạch và chỉ tiêu trách nhiệm xã hội. Việc điều chỉnh địa bàn kinh doanh sau sắp xếp đơn vị hành chính theo quy định mới cũng cần được tích hợp vào chiến lược này để tránh xung đột vùng thị trường và cạnh tranh không lành mạnh giữa các doanh nghiệp địa phương.

Hai là, hoàn thiện khung pháp lý về sản phẩm và kênh phân phối. Nghị định số 30/2007/NĐ-CP ngày 01/3/2007 của Chính phủ về kinh doanh xổ số và các văn bản sửa đổi đã tạo nền tảng quan trọng, nhưng sự phát triển của nền tảng số, thanh toán điện tử, dữ liệu định danh và dịch vụ xuyên biên giới đòi hỏi quy định chi tiết hơn về bán vé trực tuyến, mua hộ, đại lý số, xác thực giao dịch, lưu trữ dữ liệu, xử lý tranh chấp và trách nhiệm của đối tác công nghệ. Vì vậy, cần bổ sung quy định mới về việc phân biệt rõ kênh hợp pháp do doanh nghiệp được cấp phép vận hành với các nền tảng ghi số, cá cược hoặc chuyển nhượng vé không được kiểm soát.

Ba là, xây dựng hệ thống dữ liệu và báo cáo xổ số quốc gia. Hằng năm, Bộ Tài chính có thể công bố báo cáo tổng hợp về doanh thu, tiền thưởng, chi phí phát hành, hoa hồng đại lý, lợi nhuận, thuế, nộp ngân sách, phân bổ nguồn thu cho mục tiêu công, khiếu nại, vi phạm và rủi ro công nghệ. Báo cáo cần phân tách theo loại hình sản phẩm, địa bàn và kênh phân phối để phục vụ giám sát của Quốc hội, Hội đồng nhân dân, cơ quan báo chí và người dân. Đây là điều kiện quan trọng để giảm bất cân xứng thông tin trong thị trường xổ số.

Bốn là, ban hành bộ tiêu chí chơi có trách nhiệm và trách nhiệm xã hội cho toàn bộ doanh nghiệp xổ số. Bộ tiêu chí nên bao gồm: không bán cho người dưới 18 tuổi; không quảng cáo theo hướng làm giàu nhanh; công bố xác suất trúng thưởng; in thông điệp chơi có trách nhiệm trên vé; đào tạo đại lý; thiết lập đường dây tiếp nhận khiếu nại; cảnh báo khi người chơi có tần suất cao trên kênh điện tử; cơ chế tự giới hạn và tự loại trừ; kiểm toán bảo mật dữ liệu. Kết quả thực hiện bộ tiêu chí cần được đưa vào đánh giá doanh nghiệp nhà nước trong lĩnh vực xổ số.

Năm là, thí điểm kênh phân phối điện tử chính thức theo lộ trình. Giai đoạn đầu chỉ nên áp dụng với sản phẩm có khả năng kiểm soát dữ liệu tốt, yêu cầu tài khoản định danh, thanh toán không dùng tiền mặt và giới hạn mức mua. Sau 12 – 24 tháng cần đánh giá độc lập về tác động đối với doanh thu hợp pháp, thị trường bất hợp pháp, hành vi người chơi, khiếu nại và chi phí quản lý. Nếu kết quả thí điểm không chứng minh được khả năng bảo vệ người tham gia và giảm thị trường xám, không nên mở rộng quá nhanh.

Sáu là, tăng cường phối hợp liên ngành để xử lý xổ số bất hợp pháp và bảo vệ hệ thống phân phối hợp pháp. Thị trường phi pháp hiện gắn với mạng xã hội, tài khoản ngân hàng, ví điện tử, sim rác, quảng cáo số và máy chủ nước ngoài. Do đó, quản lý nhà nước cần sự phối hợp giữa cơ quan tài chính, công an, ngân hàng, cơ quan báo chí, chính quyền địa phương và doanh nghiệp viễn thông. Đồng thời, chính sách chuyển đổi số cần tính đến sinh kế của người bán vé số truyền thống; đại lý hợp pháp cần được hỗ trợ đào tạo, ký hợp đồng chuẩn, tiếp cận công cụ quản lý mới và thực hiện bán hàng có trách nhiệm.

6. Kết luận

Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, phát triển thị trường xổ số là vấn đề quản trị công phức hợp, không thể tách khỏi chính sách tài chính công, phúc lợi xã hội, công nghệ và phòng chống rủi ro cờ bạc. Dù mỗi quốc gia có mô hình khác nhau, điểm chung là Nhà nước luôn giữ vai trò thiết kế luật chơi, kiểm soát chủ thể vận hành, giám sát dòng tiền và bảo vệ người tham gia.

Đối với Việt Nam, nền tảng pháp lý và tổ chức thị trường đã hình thành tương đối rõ, nhưng giai đoạn mới đòi hỏi cách tiếp cận hiện đại hơn. Bài học trọng tâm là phát triển phải đi cùng kiểm soát; đổi mới sản phẩm phải đi cùng trách nhiệm xã hội; số hóa phải đi cùng định danh, hạn mức và bảo mật dữ liệu; tăng nguồn thu phải đi cùng minh bạch sử dụng nguồn thu. Nếu thực hiện được các yêu cầu này, thị trường xổ số Việt Nam có thể phát triển theo hướng an toàn, minh bạch, có trách nhiệm và đóng góp tốt hơn cho các mục tiêu phát triển xã hội.

Tài liệu tham khảo:
Bộ Tài chính (2019). Thông tư số 36/2019/TT-BTC ngày 17/6/2019 hướng dẫn hoạt động kinh doanh xổ số tự chọn số điện toán.
Bộ Tài chính (2025). Thông tư số 61/2025/TT-BTC ngày 30/6/2025 sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 4 Thông tư số 75/2013/TT-BTC hướng dẫn hoạt động kinh doanh xổ số.
Chính phủ (2007). Nghị định số 30/2007/NĐ-CP ngày 01/3/2007 về kinh doanh xổ số.
Chính phủ (2012). Nghị định số 78/2012/NĐ-CP ngày 05/10/2012 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 30/2007/NĐ-CP về kinh doanh xổ số.
European Lotteries (2026). Annual Reports and European lottery model for public benefit.
Gambling Regulatory Authority of Singapore (2025). Betting Operations, Lottery and Game of Chance: Singapore Pools licence renewal.
Garrett, T. A. (2001). Earmarked Lottery Revenues for Education. Public Finance Review, 29(3), 219-238.
Japan Sport Council (2026). Sports Promotion Fund and Lottery Department.
Korea Legislation Research Institute (2024). Lottery Tickets and Lottery Fund Act; Korea Lottery Commission. Lottery Fund: 2024 Funding Operation.
Ministry of Finance of the People’s Republic of China (2024). Announcement No. 13 of 2024 on lottery public welfare funds.
North American Association of State and Provincial Lotteries (2026). FAQ: How much money do lotteries raise?
Singapore Statutes Online (2022). Gambling Control Act 2022.
Singapore Pools (2025). Singapore Pools Annual Report 2024/25 and corporate information.
State Council of the People’s Republic of China (2009). Regulations on Lottery Administration.
State Council Information Office of the People’s Republic of China (2025). China’s lottery sales up 7.6% in 2024.
Takarakuji Official Website (2026). About Japanese lotteries: lottery tickets issued by local governments.
Tote Board (2025). What we do: grantmaking and governance role.
U.S. Census Bureau (2026). State lottery ticket sales soar as prizes get larger.
UK Gambling Commission (2024). The current National Lottery licence: Fourth Section 5 Licence. Allwyn Entertainment Limited.
UK Gambling Commission (2025). Annual report and accounts 2024 to 2025: Strategic Focus 5 – Regulating a successful National Lottery.
Wardle, H., Degenhardt, L., Reith, G., Livingstone, C., et al. (2024). The Lancet Public Health Commission on gambling. The Lancet Public Health, 9(11), e950-e994.
World Lottery Association (2024). WLA Responsible Gaming Standards for Associate Members.
World Lottery Association (2026). WLA Global Lottery Data Compendium.