The Quang Ninh Provincial Party Committee’s leadership in developing and replicating models and exemplary practices in studying and following Ho Chi Minh’s thought, morality and style
Thượng úy Bùi Văn Cẩm Kim
Hệ 5, Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng
Email: buik71596@gmail.com
(Quanlynhanuoc.vn) – Giai đoạn từ năm 2016 – 2025, Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh chú trọng lãnh đạo xây dựng, phát hiện, bồi dưỡng, biểu dương và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Từ những mô hình hình thành trong thực tiễn ở giai đoạn đầu, công tác này từng bước được hoàn thiện về nội dung, tiêu chí, phương thức đăng ký, đánh giá, thẩm định, công nhận và khen thưởng; đồng thời được gắn chặt với công tác xây dựng Đảng, thực hiện nhiệm vụ chính trị và các phong trào thi đua yêu nước. Quá trình lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh đã tạo điều kiện hình thành nhiều mô hình, cách làm phù hợp với đặc điểm của từng địa phương, cơ quan, đơn vị, góp phần nâng cao tính thiết thực và hiệu quả của việc học tập và làm theo Bác.
Từ khóa: Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh; học tập và làm theo Bác; mô hình; điển hình tiên tiến; Chỉ thị số 05-CT/TW.
Abstract: From 2016 to 2025, the Quang Ninh Provincial Party Committee has prioritized leading efforts to develop, identify, nurture, recognize, and replicate exemplary models and role models in studying and emulating the ideology, ethics, and style of Ho Chi Minh. Building on the models that emerged from practical experience in the early stages, this work has been gradually refined in terms of content, criteria, and procedures for registration, evaluation, review, recognition, and rewards; at the same time, it has been closely integrated with Party-building efforts, the fulfillment of political tasks, and patriotic emulation movements. The leadership of the Quang Ninh Provincial Party Committee has created conditions for the formation of many models and approaches tailored to the specific characteristics of each locality, agency, and unit, thereby contributing to enhancing the practicality and effectiveness of studying and following Uncle Ho’s example.
Keywords: Quang Ninh Provincial Party Committee; studying and following Uncle Ho’s example; models; exemplary models; Directive No. 05-CT/TW.
1. Đặt vấn đề
Ngày 15/5/2016, Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 05-CT/TW về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Đây là cơ sở chính trị quan trọng để các cấp ủy, tổ chức đảng tiếp tục cụ thể hóa nội dung học tập và làm theo Bác gắn với công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và thực hiện nhiệm vụ chính trị. Sau 5 năm thực hiện, ngày 18/5/2021, Bộ Chính trị ban hành Kết luận số 01-KL/TW, trong đó yêu cầu: “Đẩy mạnh việc phát hiện, bồi dưỡng, biểu dương, tuyên truyền, nhân rộng các tấm gương, điển hình tiên tiến trong học tập và làm theo Bác” (Bộ Chính trị, 2021).
Quán triệt chủ trương của Trung ương, Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh đã từng bước cụ thể hóa việc xây dựng và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến thành một nội dung trong lãnh đạo thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW và Kết luận số 01-KL/TW. Các mô hình được định hướng gắn với nhiệm vụ chính trị, công tác xây dựng Đảng, cải cách hành chính, phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng, an ninh, công tác dân vận và hoạt động của các tổ chức chính trị – xã hội. Qua thực tiễn triển khai, phương thức xây dựng và nhân rộng mô hình có sự phát triển từ phát hiện, duy trì và biểu dương những cách làm có hiệu quả đến tổ chức đăng ký, đánh giá, thẩm định, công nhận và khen thưởng theo những tiêu chí ngày càng cụ thể.
Bài viết nghiên cứu quá trình Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lãnh đạo xây dựng và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến giai đoạn 2016 – 2025 góp phần làm rõ quá trình cụ thể hóa chủ trương của Trung ương, đồng thời nhận diện sự phát triển về nội dung và phương thức lãnh đạo qua từng giai đoạn.
2. Từng bước xây dựng và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến giai đoạn 2016 – 2021
Ngay sau khi Chỉ thị số 05-CT/TW được ban hành, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Ninh tổ chức quán triệt và cụ thể hóa trong toàn Đảng bộ. Kế hoạch số 84-KH/TU ngày 04/11/2016 xác định các nội dung cơ bản trong việc thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW. Tiếp đó, Kế hoạch số 165-KH/TU ngày 30/01/2018, Kế hoạch số 254-KH/TU ngày 25/01/2019 và các văn bản chỉ đạo hằng năm tiếp tục cụ thể hóa nội dung học tập và làm theo Bác phù hợp với yêu cầu xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị và thực hiện nhiệm vụ của tỉnh.
Trên cơ sở chỉ đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, các đảng bộ trực thuộc, cấp ủy cơ sở, cơ quan, đơn vị xây dựng chương trình, kế hoạch và xác định nội dung thực hiện. Trong 5 năm 2016 – 2021, 20 đảng bộ trực thuộc Tỉnh ủy đã ban hành 335 văn bản triển khai Chỉ thị số 05-CT/TW; toàn tỉnh hình thành trên 1.000 mô hình tập thể và cá nhân tiêu biểu trong học tập và làm theo Bác (Bảo Bình, 2021). Qua đó thể hiện phạm vi triển khai, đồng thời kiểm chứng các mô hình, điển hình có hiệu quả để cấp ủy áp dụng ở địa phương.
Nội dung xây dựng mô hình được gắn với chức năng, nhiệm vụ của từng tổ chức và những yêu cầu cụ thể ở cơ sở. Trong Hội Cựu chiến binh tỉnh, thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW được kết hợp với phong trào “Cựu chiến binh gương mẫu”, xây dựng nông thôn mới, công tác dân vận, bảo đảm an ninh, trật tự và chăm lo đời sống hội viên. Mô hình “Thắp sáng đường quê” được duy trì và mở rộng; trong giai đoạn 2016 – 2021, các cấp Hội đã lắp đặt 34.864 bộ bóng đèn, chiếu sáng 1.257,94 km đường, với tổng kinh phí đầu tư 17.298,668 triệu đồng, trong đó cựu chiến binh đóng góp 10.313 triệu đồng (Hội Cựu chiến binh tỉnh Quảng Ninh, 2021). Từ một mô hình cụ thể, việc học tập và làm theo Bác được gắn với những vấn đề trực tiếp của đời sống dân cư, qua đó tạo cơ sở cho sự tham gia của tổ chức Hội và Nhân dân.
Các cấp ủy đồng thời quan tâm phát hiện, bồi dưỡng, tuyên truyền và biểu dương những tập thể, cá nhân có thành tích tiêu biểu. Công tác này được thực hiện thông qua sinh hoạt của tổ chức đảng, hoạt động của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị – xã hội, các phương tiện thông tin đại chúng, hội nghị sơ kết, tổng kết và những hình thức tuyên truyền phù hợp. Tại Hội nghị sơ kết 5 năm thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW tháng 5/2021, 2 cá nhân được tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ; 53 tập thể và 47 cá nhân được Ban Thường vụ Tỉnh ủy tặng Bằng khen (Hoàng Giang, 2021). Việc lựa chọn và biểu dương điển hình góp phần khẳng định những mô hình có hiệu quả, đồng thời tạo điều kiện phổ biến kinh nghiệm giữa các cơ quan, địa phương, đơn vị.
Nhìn tổng thể, giai đoạn 2016 – 2021 là thời kỳ từng bước hình thành nền tảng cho công tác xây dựng và nhân rộng mô hình, điển hình tiên tiến ở Quảng Ninh. Việc xây dựng mô hình chủ yếu được triển khai trên cơ sở sự chủ động của từng địa phương, cơ quan, đơn vị, gắn với nhiệm vụ và các phong trào thi đua cụ thể. Công tác phát hiện, bồi dưỡng, tuyên truyền, biểu dương được chú trọng hơn, nhưng phương thức đăng ký, đánh giá và công nhận mô hình chưa được tổ chức thành một hệ thống thống nhất trên phạm vi toàn tỉnh. Những kết quả và kinh nghiệm tích lũy trong giai đoạn này là cơ sở để Đảng bộ tỉnh tiếp tục hoàn thiện phương thức lãnh đạo từ năm 2021.
3. Hoàn thiện phương thức xây dựng và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến giai đoạn 2021 – 2025
3.1. Cụ thể hóa chủ trương và từng bước hoàn thiện cơ chế đăng ký, đánh giá, công nhận mô hình
Thực hiện Kết luận số 01-KL/TW, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Ninh ban hành Chỉ thị số 16-CT/TU ngày 15/9/2021; Kế hoạch số 101-KH/TU ngày 19/10/2021 về thực hiện việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh giai đoạn 2021 – 2025. Kế hoạch số 134-KH/TU ngày 17/02/2022 tiếp tục cụ thể hóa nội dung thực hiện trong năm 2022, gắn học tập và làm theo Bác với xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên và thực hiện nhiệm vụ chính trị của từng cơ quan, đơn vị.
Trong giai đoạn 2021 – 2025, việc xây dựng và nhân rộng mô hình, điển hình tiên tiến từng bước được cụ thể hóa thông qua hoạt động thi đua, khen thưởng. Ngày 15/6/2022, UBND tỉnh Quảng Ninh ban hành Quyết định số 19/2022/QĐ-UBND về Quy định khen thưởng phong trào thi đua “Học và làm theo Bác” trên địa bàn tỉnh. Quyết định quy định tiêu chuẩn đối với từng cấp điển hình; trong đó, điển hình cấp huyện và tương đương phải “được lựa chọn trong số các điển hình “Học và làm theo Bác” tiêu biểu cấp cơ sở và có sức lan tỏa, bền vững” (Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh, 2022). Qua đó, góp phần cụ thể hóa tiêu chuẩn lựa chọn, đánh giá và công nhận điển hình, đồng thời tạo sự gắn kết giữa xây dựng mô hình ở cơ sở với phát hiện, bồi dưỡng và nhân rộng những điển hình tiêu biểu ở phạm vi rộng hơn.
Việc cụ thể hóa bằng tiêu chí và cơ chế đăng ký tạo sự chuyển biến trong tổ chức thực hiện. Thay vì chủ yếu phát hiện mô hình sau khi đã hình thành, các địa phương, cơ quan, đơn vị chủ động xác định nội dung, đăng ký và tổ chức thực hiện ngay từ đầu. Năm 2022, có 214 tập thể và 179 cá nhân thuộc 47/94 địa phương, đơn vị đăng ký mô hình “Học và làm theo Bác” tiêu biểu cấp tỉnh (Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Quảng Ninh, 2022). Việc đăng ký tạo căn cứ để cấp ủy, cơ quan chức năng theo dõi, đánh giá kết quả; đồng thời gắn trách nhiệm của chủ thể thực hiện với mục tiêu đã xác định.
Cơ chế tổ chức phong trào tiếp tục được điều chỉnh phù hợp với sự thay đổi của pháp luật về thi đua, khen thưởng. Ngày 13/8/2024, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 28/2024/QĐ-UBND; quyết định có hiệu lực từ ngày 23/8/2024 và bãi bỏ 9 quyết định của UBND tỉnh trong lĩnh vực thi đua, khen thưởng, trong đó có Quyết định số 19/2022/QĐ-UBND (Sở Văn hóa và Thể thao Quảng Ninh, 2024). Việc bãi bỏ xuất phát từ sự thay đổi của hệ thống pháp luật về thi đua, khen thưởng, không làm gián đoạn định hướng xây dựng và nhân rộng mô hình. Ngày 09/12/2024, UBND tỉnh tiếp tục ban hành Quyết định số 3584/QĐ-UBND về phong trào thi đua “Học và làm theo Bác” giai đoạn 2025 – 2030.
Sự liên tục về chủ trương còn được thể hiện trong Kế hoạch số 504-KH/TU ngày 26/02/2025 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy. Kế hoạch xác định yêu cầu “đưa việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trở thành việc làm thường xuyên, tự giác” (Tỉnh ủy Quảng Ninh, 2025). Như vậy, từ năm 2021 đến năm 2025, công tác xây dựng và nhân rộng mô hình được đặt trong một hệ thống lãnh đạo, chỉ đạo ngày càng cụ thể, có sự kế thừa giữa các giai đoạn và điều chỉnh phù hợp với những thay đổi về cơ sở pháp lý.
3.2. Đa dạng hóa mô hình gắn với nhiệm vụ chính trị của từng địa phương, ngành, lực lượng
Cùng với hoàn thiện cơ chế tổ chức, Đảng bộ tỉnh chú trọng định hướng xây dựng mô hình phù hợp với đặc điểm từng loại hình tổ chức. Các cấp ủy không áp dụng một nội dung thống nhất cho tất cả cơ quan, đơn vị mà xác định nhiệm vụ chính trị, đặc điểm đối tượng và những vấn đề cần tập trung giải quyết làm căn cứ lựa chọn mô hình. Cách thức này tạo nên sự đa dạng về nội dung, đồng thời làm rõ mối liên hệ giữa học tập và làm theo Bác với kết quả thực hiện nhiệm vụ. Đơn cử:
(1) Tại Thị xã Quảng Yên, việc xây dựng mô hình được triển khai từ cấp thị xã đến cơ sở, gắn với công tác xây dựng Đảng, dân vận, phát triển kinh tế, giáo dục, giữ gìn an ninh, trật tự và xây dựng nông thôn mới. Năm 2023, 34 cơ quan, đơn vị, địa phương của thị xã đăng ký và triển khai 200 mô hình, gồm 97 mô hình tập thể và 103 mô hình cá nhân; riêng 19/19 xã, phường đăng ký 152 mô hình (Thùy Dương, 2024). Việc triển khai ở nhiều loại hình tổ chức cho thấy quá trình cụ thể hóa được tiến hành theo từng lĩnh vực, thay vì tập trung vào một số mô hình mang tính đại diện.
(2) Trong lực lượng Công an tỉnh, xây dựng và nhân rộng mô hình được gắn với nhiệm vụ bảo đảm an ninh, trật tự, cải cách hành chính, xây dựng lực lượng và phục vụ Nhân dân. Từ năm 2021 – tháng 5/2024, Ban Thường vụ Đảng ủy Công an tỉnh đã ban hành 36 văn bản lãnh đạo, chỉ đạo, gồm 2 nghị quyết, 12 kế hoạch và 24 công văn; Công an các đơn vị, địa phương xây dựng và nhân rộng 152 mô hình thực hiện và làm theo Bác gắn với chức năng, nhiệm vụ (Hằng Ngần, 2024). Các mô hình được xây dựng trong nhiều lĩnh vực như bảo đảm an ninh kinh tế, phòng, chống ma túy, chuyển đổi số, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và cải cách thủ tục hành chính. Đây là sự cụ thể hóa nội dung học tập và làm theo Bác trong thực hiện nhiệm vụ chuyên môn của lực lượng.
(3) Đối với ngành Than, Đảng ủy Than Quảng Ninh gắn việc học tập và làm theo Bác với truyền thống “Kỷ luật và Đồng tâm”, phong trào lao động sản xuất và xây dựng đội ngũ công nhân mỏ. Từ năm 2019, phong trào xây dựng hình ảnh “Người thợ mỏ – Người chiến sỹ” được triển khai gắn với yêu cầu rèn luyện phẩm chất chính trị, đạo đức, ý thức kỷ luật và năng lực nghề nghiệp. Qua 5 năm thực hiện, toàn Đảng bộ Than Quảng Ninh đã xây dựng, tôn vinh 15.122 “Người thợ mỏ – Người chiến sỹ”; tại Hội nghị sơ kết 3 năm thực hiện Kết luận số 01-KL/TW và tổng kết 5 năm xây dựng hình ảnh “Người thợ mỏ – Người chiến sỹ”, 16 tập thể và 70 cá nhân có thành tích xuất sắc được biểu dương (Hoàng Yến, 2024).
Từ thực tiễn cho thấy, việc xây dựng mô hình đã được triển khai theo hướng gắn nội dung học tập và làm theo Bác với nhiệm vụ của từng chủ thể. Sự khác biệt về nội dung giữa địa phương, lực lượng vũ trang, doanh nghiệp và các tổ chức chính trị – xã hội không làm phân tán định hướng chung mà phản ánh phương thức cụ thể hóa phù hợp với từng lĩnh vực. Đây là điều kiện quan trọng để mô hình có cơ sở thực tiễn và duy trì được hiệu quả trong quá trình tổ chức thực hiện.
3.3. Tăng cường thẩm định, lựa chọn, công nhận và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến
Cùng với mở rộng số lượng và loại hình mô hình, công tác đánh giá, thẩm định được tăng cường nhằm lựa chọn những mô hình có hiệu quả và khả năng nhân rộng. Việc thẩm định không chỉ dựa trên hồ sơ thành tích mà được kết hợp với khảo sát thực tế, đánh giá kết quả, tính bền vững và khả năng áp dụng.
Năm 2024, Hội đồng thẩm định cấp tỉnh tiếp nhận 36 hồ sơ mô hình tiêu biểu, gồm 24 mô hình tập thể và 12 mô hình cá nhân của 18 địa phương, đơn vị. Đây là những mô hình đã được công nhận trong hai năm 2022 và 2023 ở cấp huyện, thị xã, thành phố hoặc các sở, ban, ngành thuộc tỉnh; việc đánh giá được thực hiện theo thang điểm 100 và mô hình phải đạt từ 85 điểm trở lên mới đủ điều kiện xem xét (Đỗ Hùng, 2024). Qua đó, tạo cơ sở phân biệt giữa mô hình đăng ký với mô hình đủ điều kiện công nhận, đồng thời nâng cao yêu cầu đối với kết quả và khả năng duy trì của điển hình.
Công tác tuyên truyền, biểu dương các mô hình, điển hình tiên tiến được triển khai trên cơ sở kết quả thẩm định và công nhận. Các mô hình tiêu biểu được giới thiệu thông qua hệ thống báo chí, các đợt sinh hoạt chính trị, hội nghị sơ kết, tổng kết và hoạt động tuyên truyền của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị – xã hội. Nội dung tuyên truyền tập trung làm rõ mục tiêu, phương thức tổ chức, kết quả và những kinh nghiệm chủ yếu của từng mô hình, qua đó góp phần phổ biến những cách làm có hiệu quả trong phạm vi toàn tỉnh. Việc nhân rộng được tiến hành trên cơ sở lựa chọn những yếu tố phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và điều kiện thực tiễn của từng địa phương, cơ quan, đơn vị, bảo đảm phát huy giá trị của mô hình và tính chủ động trong quá trình vận dụng.
Qua 10 năm thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW, công tác xây dựng và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến ở Quảng Ninh đạt kết quả rõ nét. Trong ba năm triển khai phong trào thi đua từ năm 2022, toàn tỉnh có 7.336 mô hình của tập thể và cá nhân đăng ký; 1.662 mô hình cấp tỉnh, cấp huyện và cấp cơ sở được công nhận (Thu Chung, 2025). Trên cơ sở đó, phương thức tổ chức từng bước được hoàn thiện, bao gồm các khâu đăng ký, tổ chức thực hiện, theo dõi, thẩm định, công nhận, khen thưởng và nhân rộng mô hình.
Giai đoạn 2016 – 2025 ghi nhận sự phát triển tương đối rõ trong phương thức lãnh đạo và tổ chức thực hiện của Đảng bộ tỉnh đối với xây dựng, nhân rộng mô hình, điển hình tiên tiến. Trong đó: giai đoạn 2016 – 2021, tập trung hình thành, phát hiện, duy trì và biểu dương những mô hình, cách làm có hiệu quả; giai đoạn 2021 – 2025, tiếp tục bổ sung, cụ thể hóa yêu cầu, tiêu chí và quy trình xây dựng, đánh giá, công nhận mô hình. Sự kế thừa và phát triển giữa hai giai đoạn góp phần bảo đảm tính liên tục trong lãnh đạo, đồng thời nâng cao tính chủ động, trách nhiệm của các cấp ủy, địa phương, cơ quan, đơn vị trong tổ chức thực hiện.
4. Đánh giá và đúc rút kinh nghiệm
Một là, bảo đảm sự thống nhất giữa việc quán triệt chủ trương của Trung ương phù hợp với điều kiện thực tiễn của tỉnh.
Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh triển khai xây dựng và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến trên cơ sở quán triệt Chỉ thị số 05-CT/TW, Kết luận số 01-KL/TW và các văn bản chỉ đạo của Trung ương. Các chủ trương được cụ thể hóa bằng hệ thống chỉ thị, kế hoạch và quy định phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ, đặc điểm kinh tế – xã hội và điều kiện tổ chức thực hiện của tỉnh. Nội dung lãnh đạo có tính kế thừa giữa giai đoạn 2016 – 2021 và giai đoạn 2021 – 2025, đồng thời được bổ sung về yêu cầu, tiêu chí, phương thức đăng ký, thẩm định, công nhận và khen thưởng mô hình. Sự điều chỉnh cơ chế thi đua, khen thưởng được thực hiện phù hợp với những thay đổi của hệ thống pháp luật, đồng thời bảo đảm tính liên tục trong xây dựng, phát hiện, bồi dưỡng và nhân rộng điển hình tiên tiến. Thực tiễn đó xác định yêu cầu cụ thể hóa chủ trương của Trung ương phải bảo đảm thống nhất về mục tiêu, nội dung và định hướng lãnh đạo, đồng thời phù hợp với đặc điểm của từng địa phương, cơ quan, đơn vị và từng giai đoạn phát triển.
Hai là, gắn xây dựng mô hình, điển hình tiên tiến với nhiệm vụ chính trị, chức năng của từng tổ chức và yêu cầu thực tiễn.
Việc xây dựng mô hình, điển hình tiên tiến được Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh định hướng gắn với chức năng, nhiệm vụ, lĩnh vực hoạt động và những yêu cầu cụ thể đặt ra đối với từng địa phương, cơ quan, đơn vị. Nội dung các mô hình được triển khai trên nhiều lĩnh vực của đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, xây dựng Đảng và hệ thống chính trị; tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm, những khâu cần nâng cao chất lượng, hiệu quả và những vấn đề trực tiếp phát sinh từ thực tiễn. Cách thức tổ chức này bảo đảm sự thống nhất về mục tiêu học tập và làm theo Bác, đồng thời phát huy tính chủ động, sáng tạo của từng chủ thể trong lựa chọn nội dung và phương thức thực hiện.
Sự gắn kết giữa xây dựng mô hình với thực hiện nhiệm vụ chính trị tạo cơ sở xác định giá trị của mô hình thông qua kết quả thực hiện chức năng, nhiệm vụ, mức độ đáp ứng yêu cầu thực tiễn, tính ổn định và khả năng nhân rộng. Đây là yêu cầu có ý nghĩa quan trọng nhằm bảo đảm tính thiết thực của các mô hình, điển hình tiên tiến, khắc phục biểu hiện hình thức, đồng thời nâng cao hiệu quả của việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trong toàn Đảng bộ tỉnh.
Ba là, bảo đảm tính đồng bộ giữa xây dựng, phát hiện, bồi dưỡng, thẩm định, biểu dương và nhân rộng điển hình tiên tiến.
Giai đoạn 2016 – 2021, việc xây dựng mô hình chủ yếu được triển khai trên cơ sở tính chủ động của các địa phương, cơ quan, đơn vị; các mô hình có hiệu quả được phát hiện, duy trì, tuyên truyền và biểu dương. Từ năm 2022, phương thức tổ chức được bổ sung các khâu đăng ký, theo dõi, đánh giá, thẩm định và công nhận. Sự bổ sung này làm rõ hơn tiêu chí lựa chọn, nâng cao tính chặt chẽ trong đánh giá và tạo cơ sở cho việc công nhận, khen thưởng, nhân rộng các mô hình tiêu biểu. Các khâu trong quá trình xây dựng và nhân rộng mô hình có quan hệ hữu cơ. Xây dựng mô hình tạo cơ sở thực tiễn cho phát hiện điển hình; theo dõi, bồi dưỡng góp phần củng cố kết quả; thẩm định xác định hiệu quả, tính bền vững và khả năng áp dụng; biểu dương, khen thưởng xác nhận giá trị của mô hình; tuyên truyền và nhân rộng mở rộng phạm vi ảnh hưởng của những kinh nghiệm có giá trị. Việc nhân rộng cần dựa trên kết quả đánh giá thực chất, ưu tiên những mô hình có hiệu quả ổn định, khả năng duy trì và giá trị tham khảo đối với các địa phương, cơ quan, đơn vị có điều kiện tương đồng.
Bốn là, phát huy vai trò lãnh đạo của cấp ủy, trách nhiệm của người đứng đầu, tính tiên phong, gương mẫu của cán bộ, đảng viên và sự tham gia của Nhân dân.
Cấp ủy định hướng nội dung, xác định nhiệm vụ, tổ chức lãnh đạo, kiểm tra và đánh giá kết quả; người đứng đầu chịu trách nhiệm trong chỉ đạo, tổ chức và duy trì mô hình; cán bộ, đảng viên là lực lượng nòng cốt trong quá trình thực hiện. Đối với các mô hình gắn với cộng đồng dân cư, sự đồng thuận và tham gia của Nhân dân có ý nghĩa trực tiếp đối với hiệu quả và khả năng duy trì. Xây dựng và nhân rộng mô hình, điển hình tiên tiến được thực hiện trong mối quan hệ phối hợp giữa cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị – xã hội, lực lượng vũ trang, doanh nghiệp và Nhân dân. Sự phối hợp giữa các chủ thể bảo đảm tính thống nhất trong lãnh đạo và tổ chức thực hiện, đồng thời mở rộng phạm vi tác động của việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trong các lĩnh vực của đời sống xã hội.
5. Kết luận
Giai đoạn 2016 – 2025, Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh từng bước hoàn thiện nội dung và phương thức lãnh đạo xây dựng, phát hiện, bồi dưỡng, biểu dương và nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Từ những cơ sở được hình thành trong giai đoạn 2016 – 2021, nhiệm vụ này tiếp tục được cụ thể hóa trong giai đoạn 2021 – 2025 thông qua tiêu chí, cơ chế đăng ký, thẩm định, công nhận, khen thưởng và nhân rộng. Kết quả đạt được thể hiện tính kế thừa, chủ động và sáng tạo trong lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh, đồng thời khẳng định yêu cầu gắn xây dựng mô hình, điển hình tiên tiến với nhiệm vụ chính trị và hiệu quả thực tiễn, tạo cơ sở tiếp tục nâng cao chất lượng học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh ở Quảng Ninh trong thời gian tới.
Tài liệu tham khảo:
Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Quảng Ninh (2022). Báo cáo tóm tắt kết quả công tác tuyên giáo của tỉnh Quảng Ninh năm 2022.
Bảo Bình (21/5/2021). Học Bác, làm theo Bác ở Vùng mỏ. Báo Quảng Ninh điện tử. https://baoquangninh.vn/hoc-bac-lam-theo-bac-o-vung-mo-2915905.html.
Bộ Chính trị (2021). Kết luận số 01-KL/TW ngày 18/5/2021 về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị khóa XII “Về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”.
Đỗ Hùng (17/4/2024). Họp Hội đồng thẩm định mô hình “Học và làm theo Bác” cấp tỉnh năm 2024. Báo Quảng Ninh điện tử. https://baoquangninh.vn/hop-hoi-dong-tham-dinh-mo-hinh-hoc-va-lam-theo-bac-cap-tinh-nam-2024-post3294346.html
Hằng Ngần (27/5/2024). Tô thắm hình ảnh đẹp người chiến sĩ công an trong lòng dân. Báo Quảng Ninh điện tử. https://baoquangninh.vn/to-tham-hinh-anh-dep-nguoi-chien-si-cong-an-trong-long-dan-post3300527.html
Hoàng Giang (06/8/2021). Đẩy mạnh công tác tuyên truyền trong thực hiện Chỉ thị 05-CT/TW. Báo Quảng Ninh điện tử. https://baoquangninh.vn/lday-manh-cong-tac-tuyen-truyen-trong-thuc-hien-chi-thi-05-ct-tw-post2933279.html
Hoàng Yến (27/6/2024). Nhân lên những tấm gương “Người thợ mỏ – Người chiến sỹ”. Báo Quảng Ninh điện tử. https://baoquangninh.vn/nhan-len-nhung-tam-guong-nguoi-tho-mo-nguoi-chien-sy-post3305860.html
Hội Cựu chiến binh tỉnh Quảng Ninh (18/3/2021). Hội CCB tỉnh Quảng Ninh sơ kết 5 năm học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Cổng Thông tin điện tử Hội Cựu chiến binh thành phố Quảng Ninh. https://www.quangninh.gov.vn/bannganh/hoicuuchienbinh/Trang/ChiTietTinTuc.aspx?nid=245
Thu Chung (31/5/2025). Một thập kỷ học và làm theo Bác – nhân lên những giá trị tốt đẹp. Báo Quảng Ninh điện tử. https://baoquangninh.vn/mot-thap-ky-hoc-va-lam-theo-bac-post3360624.html
Thùy Dương (06/4/2024). TX Quảng Yên: Lan tỏa tinh thần học tập và làm theo Bác. Báo Quảng Ninh điện tử. https://baoquangninh.vn/lan-toa-cac-mo-hinh-lam-theo-guong-bac-o-tx-quang-yen-900-chu-post3292121.html
Tỉnh ủy Quảng Ninh (2025). Kế hoạch số 504-KH/TU ngày 26/02/2025 triển khai thực hiện việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2025.
Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh (2022). Quyết định số 19/2022/QĐ-UBND ngày 15/6/2022 về ban hành quy định khen thưởng phong trào thi đua “học và làm theo Bác” trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh.
