Reforming the training and capacity-building of commune-level party committee secretaries in the Red River Delta to meet the requirements and tasks of the two-tier local government system.
ThS. Phạm Thị Thúy
Trường Chính trị tỉnh Ninh Bình
(Quanlynhanuoc.vn) – Trong bối cảnh triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đội ngũ bí thư đảng ủy xã vùng đồng bằng sông Hồng đứng trước yêu cầu ngày càng cao về bản lĩnh chính trị, năng lực lãnh đạo, quản trị và kỹ năng số. Bài viết phân tích sự thay đổi về thẩm quyền của cấp ủy cơ sở và những yêu cầu mới đặt ra đối với đội ngũ bí thư đảng ủy xã. Trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng theo hướng chuẩn hóa, thực tiễn, hiện đại và linh hoạt, nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo, điều hành và khả năng thích ứng, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn phát triển mới.
Từ khóa: Bí thư đảng ủy xã; đào tạo, bồi dưỡng; chính quyền hai cấp; đồng bằng sông Hồng.
Abstract: In the context of implementing the two-tier local government model, Commune Party Committee Secretaries in the Red River Delta face increasingly high demands in political steadfastness, leadership, governance, and digital competencies. This article analyzes the changes in the authority of grassroots party committees and the new requirements placed on Commune Party Committee Secretaries. On that basis, it proposes solutions to innovate training and fostering in a standardized, practical, modern, and flexible manner, aiming to enhance leadership and executive capacity as well as adaptability, thereby meeting the requirements and tasks in the new stage of development.
Keywords: Commune-level party committee secretaries; training and capacity-building; two-tier local government; Red River Delta.
1. Đặt vấn đề
Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại vùng đồng bằng sông Hồng từ ngày 01/7/2025 đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tiến trình cải cách tổ chức bộ máy nhà nước theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả. Hệ thống chính quyền được thiết kế lại theo hai cấp: cấp tỉnh (tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương) và cấp cơ sở (xã, phường, đặc khu). Mô hình này không chỉ làm giảm đáng kể tầng nấc trung gian mà còn tăng cường phân cấp, phân quyền, nâng cao tính chủ động, tự chịu trách nhiệm của chính quyền cơ sở, qua đó, rút ngắn quy trình quản lý và nâng cao hiệu quả điều hành.
Trong bối cảnh đó, đồng bằng sông Hồng – vùng có vị trí chiến lược về chính trị, kinh tế, văn hóa – tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những cực tăng trưởng năng động hàng đầu của cả nước. Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, toàn vùng hình thành cấu trúc gồm 6 địa phương với quy mô và tiềm lực được nâng cao, tạo điều kiện thúc đẩy liên kết vùng và phát huy lợi thế so sánh. Thực tiễn cho thấy, trong 6 tháng đầu năm 2025, tốc độ tăng trưởng GRDP của toàn vùng đạt 9,32%, dẫn đầu các vùng kinh tế – xã hội; nhiều địa phương đạt mức tăng trưởng hai con số, như: Hải Phòng đứng thứ 2 cả nước với 11,2%, Quảng Ninh đứng thứ 3 cả nước với 11,03%, Bắc Ninh, Ninh Bình lần lượt đạt 10,47% và 10,82%1, thực tiễn này phản ánh rõ nét sức phát triển mạnh mẽ của vùng trong giai đoạn mới. Tuy nhiên, mô hình tổ chức mới cũng đặt ra những yêu cầu cao hơn đối với năng lực lãnh đạo, quản trị và điều hành ở cấp cơ sở. Khi không còn cấp trung gian, khối lượng công việc được chuyển giao trực tiếp xuống cấp xã với tính chất ngày càng đa dạng, phức tạp. Trong bối cảnh đó, bí thư đảng ủy xã – với vai trò là hạt nhân chính trị, người lãnh đạo toàn diện ở địa phương – phải trực tiếp xử lý nhiều vấn đề quan trọng như phát triển kinh tế – xã hội, quản lý đất đai, xây dựng chính quyền số, giải quyết các vấn đề dân sinh, khiếu nại, tố cáo… Điều này đòi hỏi đội ngũ bí thư đảng ủy xã không chỉ có bản lĩnh chính trị vững vàng mà còn phải có tư duy đổi mới, năng lực quản trị hiện đại, kỹ năng lãnh đạo, điều hành và khả năng thích ứng nhanh với chuyển đổi số và yêu cầu phát triển theo hướng liên kết vùng.
Từ yêu cầu thực tiễn đó, đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ Bí thư Đảng ủy xã vùng Đồng bằng sông Hồng trở thành nhiệm vụ cấp thiết, có ý nghĩa quyết định đối với hiệu quả vận hành của mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đây không chỉ là giải pháp trước mắt mà còn mang tính chiến lược lâu dài nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo của tổ chức đảng ở cơ sở, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.
2. Sự thay đổi về thẩm quyền của cấp ủy cơ sở trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp
Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025 đã tạo ra sự thay đổi căn bản trong phân định thẩm quyền giữa các cấp chính quyền, qua đó, tác động trực tiếp đến vai trò, chức năng và phương thức lãnh đạo của cấp ủy cơ sở, đặc biệt là cấp ủy xã. Khi kết thúc hoạt động cấp huyện, phần lớn chức năng, nhiệm vụ được chuyển giao xuống cấp xã, làm cho cấp xã từ vị trí chủ yếu “triển khai” trở thành cấp “trực tiếp quản trị”.
Thứ nhất, thẩm quyền của cấp ủy xã được mở rộng rõ rệt cả về phạm vi và tính chất. Việc tiếp nhận phần lớn nhiệm vụ từ cấp huyện (90/99 nhiệm vụ)2 và tỷ lệ lớn nhiệm vụ được phân định lại cho cấp xã (859/1.164 nhiệm vụ) cho thấy, cấp xã đã trở thành trung tâm tổ chức thực thi chính sách và cung ứng dịch vụ công. Điều này đòi hỏi cấp ủy xã, đứng đầu là bí thư đảng ủy, phải nâng cao năng lực lãnh đạo toàn diện, không chỉ về chính trị mà còn về quản trị phát triển, điều hành kinh tế – xã hội và xử lý các vấn đề phức tạp nảy sinh từ thực tiễn.
Thứ hai, thẩm quyền của cấp ủy xã được tái cấu trúc theo hướng thực chất hơn, gắn với quyền tự chủ và trách nhiệm giải trình ngày càng cao. Khi tỷ lệ nhiệm vụ thuộc thẩm quyền địa phương tăng lên (56%), cấp ủy xã không chỉ lãnh đạo về định hướng mà còn phải tăng cường kiểm tra, giám sát, bảo đảm hiệu lực, hiệu quả trong tổ chức thực hiện. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải bồi dưỡng cho đội ngũ bí thư đảng ủy xã năng lực quản trị công hiện đại, kỹ năng kiểm soát quyền lực và năng lực ra quyết định dựa trên dữ liệu.
Thứ ba, sự gia tăng thẩm quyền kéo theo yêu cầu cao hơn về năng lực điều phối và tổ chức bộ máy. Việc điều chuyển, bố trí lại đội ngũ cán bộ từ cấp huyện và tăng cường từ cấp tỉnh làm cho quy mô, tính chất tổ chức ở cấp xã trở nên phức tạp hơn. Cấp ủy xã vì vậy phải nâng cao năng lực lãnh đạo, phân công, phối hợp và phát huy hiệu quả nguồn nhân lực, trong đó vai trò của bí thư đảng ủy là trung tâm điều hành và gắn kết hệ thống chính trị ở cơ sở.
Thứ tư, sự thay đổi về thẩm quyền thúc đẩy đổi mới phương thức lãnh đạo theo hướng gần dân, linh hoạt và thích ứng nhanh với thực tiễn. Khi cấp xã trực tiếp giải quyết phần lớn thủ tục hành chính và các vấn đề dân sinh, cấp ủy phải nâng cao năng lực nắm bắt tình hình, xử lý tình huống và ứng dụng công nghệ số trong quản lý, điều hành.
Như vậy, sự mở rộng và tái cấu trúc thẩm quyền của cấp ủy xã trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp không chỉ làm gia tăng khối lượng công việc mà còn nâng cao yêu cầu về chất lượng lãnh đạo. Đây chính là cơ sở thực tiễn quan trọng đặt ra yêu cầu phải đổi mới căn bản công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ bí thư đảng ủy xã theo hướng hiện đại, thực tiễn và gắn với năng lực quản trị mới.
3. Yêu cầu mới đối với đội ngũ bí thư đảng ủy xã trong mô hình chính quyền hai cấp
Một là, bí thư đảng ủy xã phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy đổi mới và năng lực lãnh đạo toàn diện. Trong điều kiện cấp xã trở thành trung tâm tổ chức thực thi chính sách, đội ngũ này không chỉ giữ vai trò định hướng chính trị mà còn trực tiếp lãnh đạo các nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm quốc phòng – an ninh và xây dựng hệ thống chính trị. Điều này đòi hỏi khả năng nhìn nhận chiến lược, dự báo tình hình và đưa ra quyết sách phù hợp với thực tiễn địa phương.
Hai là, yêu cầu về năng lực quản trị và điều hành ngày càng rõ nét. Khối lượng công việc gia tăng cùng với việc mở rộng thẩm quyền khiến Bí thư Đảng ủy xã phải có kỹ năng tổ chức, điều phối hoạt động của bộ máy, quản lý theo vị trí việc làm, kiểm soát tiến độ và chất lượng công việc. Đồng thời, cần nâng cao năng lực phối hợp giữa các cơ quan trong hệ thống chính trị nhằm bảo đảm sự vận hành thông suốt, hiệu quả.
Ba là, năng lực số trở thành yêu cầu thiết yếu. Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia được đẩy mạnh, cấp xã là nơi trực tiếp triển khai nhiều dịch vụ công trực tuyến, quản lý dữ liệu dân cư và xử lý thủ tục hành chính. Vì vậy, bí thư đảng ủy xã cần có khả năng ứng dụng công nghệ thông tin, khai thác dữ liệu và chỉ đạo điều hành trên nền tảng số.
Bốn là, yêu cầu về kỹ năng xử lý tình huống và thích ứng với môi trường quản trị mới ngày càng cao. Thực tiễn ở cơ sở luôn phát sinh nhiều vấn đề phức tạp, đa dạng, đòi hỏi đội ngũ bí thư đảng ủy xã cần có tư duy linh hoạt, kỹ năng giải quyết xung đột, xử lý khủng hoảng và khả năng ra quyết định nhanh, chính xác.
Năm là, năng lực gần dân, hiểu dân và phát huy dân chủ ở cơ sở tiếp tục là yêu cầu cốt lõi. Khi cấp xã trực tiếp giải quyết phần lớn công việc liên quan đến người dân và doanh nghiệp, bí thư đảng ủy phải tăng cường đối thoại, lắng nghe và xử lý kịp thời kiến nghị của Nhân dân, qua đó củng cố niềm tin và nâng cao hiệu quả quản trị địa phương.
Những yêu cầu trên cho thấy, đội ngũ bí thư đảng ủy xã không chỉ cần “đủ chuẩn” theo quy định mà phải “đáp ứng tốt” trong thực tiễn vận hành mới. Đây chính là căn cứ quan trọng để đặt ra yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện công tác đào tạo, bồi dưỡng trong giai đoạn hiện nay.
4. Giải pháp đổi mới đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ bí thư đảng ủy xã vùng đồng bằng sông Hồng đáp ứng yêu cầu mô hình chính quyền địa phương hai cấp
Từ những thay đổi rõ nét về thẩm quyền của cấp ủy cơ sở và yêu cầu ngày càng cao đối với đội ngũ bí thư đảng ủy xã, công tác đào tạo, bồi dưỡng cần được điều chỉnh theo hướng thiết thực hơn, gắn trực tiếp với năng lực thực thi nhiệm vụ. Trọng tâm không còn là “bổ sung kiến thức” theo cách truyền thống, mà là giúp cán bộ làm tốt công việc trong điều kiện mới, khi cấp xã trở thành nơi trực tiếp giải quyết phần lớn các vấn đề của người dân và doanh nghiệp. Việc đổi mới này có cơ sở từ các quy định pháp lý hiện hành, khi yêu cầu đào tạo, bồi dưỡng phải gắn với vị trí việc làm, đồng thời, việc đánh giá cán bộ chuyển sang theo dõi thường xuyên, dựa trên kết quả và chất lượng công việc. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao năng lực thực thi công vụ và khả năng thích ứng của đội ngũ bí thư đảng ủy xã, đáp ứng yêu cầu vận hành của mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong giai đoạn hiện nay.
Để đổi mới đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ bí thư đảng ủy xã vùng đồng bằng sông Hồng đáp ứng yêu cầu mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cần thực hiện đồng bộ các giải pháp trọng tâm như sau:
Thứ nhất, đổi mới tư duy đào tạo, bồi dưỡng theo hướng phát triển năng lực thực thi và năng lực kiến tạo.
Trong bối cảnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi vào vận hành, yêu cầu đặt ra không chỉ là đủ chuẩn về bằng cấp, chứng chỉ mà quan trọng hơn là làm được việc và làm tốt hơn trong thực tiễn. Tổng Bí thư Tô Lâm cho rằng, chuyển đào tạo, bồi dưỡng từ “học để đủ chứng chỉ” sang “huấn luyện theo bài toán thực tiễn”, “thạo việc”3.Vì vậy, cần chuyển mạnh từ tư duy học để đáp ứng điều kiện sang học để nâng cao năng lực thực thi công vụ, coi đào tạo, bồi dưỡng là công cụ trực tiếp nâng cao chất lượng lãnh đạo, điều hành của bí thư đảng ủy xã.
Theo đó, nội dung đào tạo cần hướng tới hình thành các nhóm năng lực cốt lõi gắn với yêu cầu quản trị mới ở cấp cơ sở, bao gồm: năng lực lãnh đạo, quản trị địa phương trong điều kiện phân cấp, phân quyền mạnh; năng lực tổ chức thực hiện, điều phối liên ngành và giải quyết công việc; năng lực số, khai thác và sử dụng dữ liệu trong quản lý, điều hành; năng lực phục vụ người dân và doanh nghiệp theo chuẩn mực hành chính hiện đại. Đặc biệt, cần chú trọng bồi dưỡng năng lực đổi mới sáng tạo hay còn gọi là năng lực kiến tạo. Nếu năng lực thực thi giúp cán bộ hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao thì năng lực kiến tạo giúp họ chủ động phát hiện vấn đề, đề xuất cách làm mới, huy động và phối hợp nguồn lực để tạo ra giá trị mới cho địa phương. Đây là yêu cầu ngày càng rõ trong bối cảnh phát triển nhanh, chuyển đổi số và cạnh tranh giữa các địa phương.
Việc đổi mới tư duy đào tạo, bồi dưỡng không chỉ là thay đổi cách dạy và học mà là chuyển hướng từ trang bị kiến thức sang phát triển năng lực, từ học để “đủ” sang học để “làm được và làm tốt hơn”, qua đó góp phần xây dựng đội ngũ bí thư đảng ủy xã có đủ bản lĩnh, năng lực và tư duy đổi mới để đáp ứng yêu cầu của mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong giai đoạn mới.
Thứ hai, thiết kế chương trình đào tạo, bồi dưỡng theo khung năng lực và vị trí việc làm.
Xây dựng và hoàn thiện khung năng lực đối với bí thư đảng ủy xã làm cơ sở thiết kế chương trình đào tạo phân tầng, chuyên biệt, thay cho cách đào tạo đồng loạt, dàn trải. Nội dung bồi dưỡng cần tích hợp giữa lý luận chính trị với kiến thức quản trị công hiện đại, kỹ năng lãnh đạo, điều hành, kiểm soát quyền lực, quản trị nhân sự, giải quyết khiếu nại, tố cáo, và các lĩnh vực chuyên môn thiết yếu như đất đai, tài chính – ngân sách, xây dựng, môi trường, chuyển đổi số. Đồng thời, chú trọng bồi dưỡng đạo đức công vụ, văn hóa phục vụ, trách nhiệm giải trình và khả năng chịu áp lực công việc.
Thứ ba, xây dựng và vận hành nền tảng học liệu số phục vụ đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cấp xã.
Cần hình thành một nền tảng học liệu số dùng chung ở quy mô quốc gia dành cho đội ngũ cán bộ cấp xã, trong đó có bí thư đảng ủy xã. Đây không chỉ là nơi lưu trữ tài liệu, mà là một hệ thống tích hợp phục vụ học tập và phát triển năng lực, bao gồm chương trình bồi dưỡng theo mô-đun, ngân hàng tình huống từ thực tiễn, công cụ hỗ trợ tự học và cơ chế theo dõi, đánh giá quá trình học tập gắn với kết quả thực thi công vụ.
Về cấu trúc, nội dung học liệu nên được thiết kế theo ba lớp: phần kiến thức nền tảng dùng chung (pháp luật, đạo đức công vụ, quy trình hành chính, kỹ năng số cơ bản…); phần chuyên sâu theo vị trí việc làm, bám sát chức trách, nhiệm vụ của từng nhóm cán bộ; và phần nội dung mang tính địa phương, phản ánh đặc thù quản trị ở từng vùng, từng loại hình đơn vị hành chính. Cách tổ chức này giúp bảo đảm tính thống nhất, đồng thời vẫn linh hoạt, phù hợp với thực tiễn cơ sở. Điểm quan trọng là nền tảng phải hỗ trợ học tập theo nhu cầu và năng lực của từng cá nhân. Mỗi cán bộ có một hồ sơ học tập điện tử, ghi nhận quá trình bồi dưỡng, kết quả đánh giá và những nội dung còn thiếu để từ đó gợi ý lộ trình học phù hợp.
Việc học có thể diễn ra linh hoạt, kết hợp giữa trực tuyến và trực tiếp, gắn với các tình huống cụ thể trong công việc hằng ngày. Nhờ vậy, cán bộ có thể học trước khi làm, tra cứu khi làm và củng cố sau khi hoàn thành nhiệm vụ. Triển khai hiệu quả nền tảng này sẽ góp phần đổi mới căn bản cách thức đào tạo, bồi dưỡng, đưa hoạt động học tập trở thành một phần thường xuyên trong quá trình thực thi công vụ, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý và phát triển đội ngũ cán bộ ở cấp cơ sở.
Thứ tư, đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng gắn với thực tiễn công vụ.
Cần chuyển trọng tâm từ học theo lớp, theo bài giảng sang học ngay trong quá trình làm việc, coi thực tiễn là môi trường rèn luyện chủ yếu của đội ngũ bí thư đảng ủy xã. Việc vận dụng linh hoạt mô hình 70 – 20 – 10 (70% từ trái nghiệm và nhiệm vụ thách thức, 20% từ quan hệ phát triển hướng dẫn và 10% từ khóa học, đào tạo chính quy)4 sẽ giúp nâng cao hiệu quả đào tạo, trong đó chú trọng học qua trải nghiệm, qua xử lý công việc cụ thể và qua sự hướng dẫn của đồng nghiệp có kinh nghiệm.
Trong điều kiện hiện nay, khi hạ tầng công nghệ và trang thiết bị ở cấp xã từng bước được hoàn thiện, có thể tổ chức bồi dưỡng ngay tại nơi làm việc thông qua các hình thức như: xử lý hồ sơ thực tế, mô phỏng quy trình “một cửa”, đối thoại với người dân, giải quyết tình huống phát sinh, đặc biệt là các vấn đề phức tạp liên quan đến đất đai, khiếu nại, cải cách hành chính và chuyển đổi số. Đồng thời, cần phát huy vai trò của các nhóm chuyên môn, các buổi trao đổi nghiệp vụ, rút kinh nghiệm sau xử lý công việc để cán bộ học từ chính những tình huống cụ thể đã và đang diễn ra.
Bên cạnh đó, tăng cường hình thức “kèm cặp tại chỗ”, kết nối giữa cán bộ có kinh nghiệm với cán bộ trẻ, tổ chức bồi dưỡng theo chức danh và theo vấn đề nổi lên ở cơ sở. Cách tiếp cận này không chỉ giúp nâng cao kỹ năng xử lý tình huống, ra quyết định, mà còn góp phần hình thành tư duy linh hoạt, sát thực tiễn cho đội ngũ bí thư đảng ủy xã trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Thứ năm, nâng cao chất lượng giảng dạy và đổi mới đánh giá kết quả đào tạo, bồi dưỡng.
Để đáp ứng yêu cầu đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ cấp xã trong điều kiện mới, cần chú trọng xây dựng đội ngũ giảng viên có chuyên môn vững, am hiểu thực tiễn và có khả năng hướng dẫn xử lý tình huống cụ thể. Bên cạnh lực lượng giảng viên chuyên trách tại các cơ sở đào tạo, cần mở rộng sự tham gia của cán bộ lãnh đạo, quản lý có kinh nghiệm ở cơ sở, cũng như các chuyên gia trong lĩnh vực công nghệ, dữ liệu, quản trị hiện đại. Việc kết hợp giữa lý luận và thực tiễn sẽ giúp nội dung giảng dạy sát với yêu cầu công việc, dễ áp dụng vào thực tế.
Phương pháp giảng dạy cũng cần được điều chỉnh theo hướng linh hoạt, phù hợp với từng nhóm đối tượng, tăng cường trao đổi, thảo luận, xử lý tình huống thay vì truyền đạt một chiều. Nội dung bồi dưỡng phải gắn trực tiếp với những vấn đề mà cán bộ cấp xã đang gặp trong quá trình thực thi nhiệm vụ, qua đó nâng cao hiệu quả tiếp thu và vận dụng. Cùng với đó, cần thay đổi cách đánh giá kết quả đào tạo, bồi dưỡng theo hướng coi trọng hiệu quả sau học. Việc hoàn thành khóa học không nên là tiêu chí duy nhất, mà cần theo dõi mức độ chuyển biến trong thực thi công vụ của cán bộ sau đào tạo. Mỗi chương trình bồi dưỡng nên gắn với các kết quả cụ thể như rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ, giảm sai sót nghiệp vụ, tăng tỷ lệ hồ sơ được xử lý trên môi trường số, cải thiện mức độ hài lòng của người dân. Cách tiếp cận này giúp bảo đảm đào tạo, bồi dưỡng thực sự góp phần nâng cao chất lượng hoạt động của chính quyền cơ sở, đáp ứng yêu cầu của mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Thứ sáu, chủ động tạo nguồn và phát triển đội ngũ cán bộ kế cận.
Để đáp ứng yêu cầu lâu dài của mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cần chủ động xây dựng nguồn cán bộ cấp xã với tầm nhìn đến năm 2030, định hướng đến năm 2045. Trên cơ sở đó, thiết lập cơ chế phát hiện, lựa chọn những sinh viên có năng lực, công chức trẻ và cán bộ trong diện quy hoạch để đào tạo, bồi dưỡng có trọng tâm về quản trị công, pháp lý, chuyên môn, ngoại ngữ và kỹ năng số. Sau quá trình đào tạo, cần bố trí họ về cơ sở để trải nghiệm thực tiễn, qua đó, rèn luyện bản lĩnh, tích lũy kinh nghiệm và từng bước trưởng thành trong môi trường công vụ.
Bên cạnh đào tạo trong nước, cần mở rộng cơ hội tiếp cận các chương trình bồi dưỡng chuyên sâu, kể cả ở nước ngoài, nhất là trong các lĩnh vực mới, như: chuyển đổi số, quản trị hiện đại, phát triển kinh tế – xã hội trong điều kiện hội nhập. Việc học không chỉ nhằm nâng cao kiến thức mà quan trọng hơn là hình thành tư duy đổi mới, cách tiếp cận linh hoạt, phù hợp với yêu cầu phát triển, đồng thời, hướng tới xây dựng đội ngũ cán bộ cơ sở có tính chuyên nghiệp, có khả năng dẫn dắt và tổ chức thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ ở địa phương. Để làm được điều đó, cần đồng thời hoàn thiện cơ chế sử dụng, đánh giá và đãi ngộ, tạo môi trường làm việc ổn định, khuyến khích cán bộ phát huy năng lực và gắn bó với cơ sở. Giải pháp này nếu được triển khai đồng bộ, phù hợp với điều kiện thực tiễn của vùng đồng bằng sông Hồng sẽ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ bí thư đảng ủy xã, đáp ứng yêu cầu lãnh đạo, quản trị trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong giai đoạn mới.
5. Kết luận
Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã và đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trong tổ chức và vận hành hệ thống chính trị ở cơ sở. Trong bối cảnh đó, cấp xã không còn là cấp trung gian thực hiện mà trở thành cấp trực tiếp giải quyết phần lớn công việc gắn với người dân và doanh nghiệp. Điều này đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với đội ngũ bí thư đảng ủy xã – những người giữ vai trò trung tâm trong lãnh đạo, điều hành và tổ chức thực hiện nhiệm vụ ở địa phương. Những giải pháp được đề xuất trong bài viết, nếu được triển khai đồng bộ và phù hợp với điều kiện thực tiễn của vùng đồng bằng sông Hồng, sẽ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ bí thư đảng ủy xã, đáp ứng yêu cầu vận hành của mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Về lâu dài, đây cũng là một trong những yếu tố quan trọng để củng cố hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở, tạo nền tảng cho phát triển kinh tế – xã hội bền vững trong giai đoạn mới.
Chú thích:
1. Thúc đẩy phát triển vùng đồng bằng sông Hồng nhanh và bền vững. https://nhandan.vn/thuc-day-phat-trien-vung-dong-bang-song-hong-nhanh-va-ben-vung-post909296.html
2. Chính quyền địa phương 2 cấp: Sẽ chuyển 90/99 nhiệm vụ từ huyện xuống xã. https://baochinhphu.vn/chinh-quyen-dia-phuong-2-cap-se-chuyen-90-99-nhiem-vu-tu-huyen-xuong-xa-102250507182737922.htm
3. Tổng Bí thư Tô Lâm chủ trì làm việc với Ban Tổ chức Trung ương về các giải pháp nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở. https://hcma.vn/tong-bi-thu-to-lam-chu-tri-lam-viec-voi-ban-to-chuc-trung-uong-ve-cac-giai-phap-nang-cao-chat-luong-can-bo-co-so-20807.htm
4. Quy tắc 70 – 20 – 10 trong phát triển lãnh đạo. https://www.ccl.org/articles/leading-effectively-articles/70-20-10-rule/
Tài liệu tham khảo:
1. Quốc hội (2025). Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025.
2.Cách mạng tinh gọn bộ máy, vận hành chính quyền địa phương hai cấp: Dấu ấn cải cách lịch sử. https://baochinhphu.vn/cach-mang-tinh-gon-bo-may-van-hanh-chinh-quyen-dia-phuong-hai-cap-dau-an-cai-cach-lich-su-102251230125915563.htm
3. Chuyển 100% biên chế cấp huyện để bố trí ở cấp xã, có thể tăng cường cán bộ cấp tỉnh về xã. https://baochinhphu.vn/chuyen-100-bien-che-cap-huyen-de-bo-tri-o-cap-xa-co-the-tang-cuong-can-bo-cap-tinh-ve-xa-102250416135206627.htm
4. Những nội dung mới của Luật Cán bộ, công chức số 80/2025/QH15. https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/nhung-noi-dung-moi-cua-luat-can-bo-cong-chuc-so-80-2025- qh15-119250703204120049.htm
5. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao vùng đồng bằng sông Hồng – thực trạng và giải pháp. https://www.quanlynhanuoc.vn/2026/02/06/phat-trien-nguon-nhan-luc-chat-luong-cao-vung-dong-bang-song-hong-thuc-trang-va-giai-phap/
