Một số giải pháp phát triển mô hình kinh tế tuần hoàn ở tỉnh Ninh Bình

Some solutions for developing the circular economy model in Ninh Binh province

TS. Đinh Thị Như Trang
Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội

(Quanlynhanuoc.vn) – Kinh tế tuần hoàn đang được các quốc gia trên thế giới và Việt Nam xem là một ưu tiên trong giai đoạn phát triển tiếp theo của đất nước. Xuất phát từ sự gia tăng nhu cầu về nguyên liệu thô, đặc biệt đối với các nguồn tài nguyên khoáng sản đang ngày càng cạn kiệt và không thể tái tạo. Những tác động của biến đổi khí theo hướng cực đoan đã gây ra những hậu quả nghiêm trọng, khó lường, làm gia tăng sự phụ thuộc vào các nước có nguồn nguyên liệu dồi dào. Sự phụ thuộc này dẫn đến căng thẳng chính trị toàn cầu và ảnh hưởng đến mục tiêu phát triển bền vững của các quốc gia. Việc đẩy mạnh phát triển kinh tế tuần hoàn đã và đang trở thành mục tiêu phát triển bền vững của nhiều địa phương, trong đó có tỉnh Ninh Bình. Bài viết tập trung đánh giá khái quát thực trạng phát triển kinh tế tuần hoàn ở tỉnh Ninh Bình, từ đó, đề xuất một số giải pháp đẩy mạnh phát triển kinh tế tuần hoàn nhằm tạo ra các cơ hội kinh tế đối với doanh nghiệp trong lĩnh vực đổi mới, thiết kế, tái chế và sáng tạo phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh.

Từ khóa: Kinh tế tuần hoàn; phát triển bền vững; mô hình tuần hoàn trong sản xuất; kinh tế xanh; tỉnh Ninh Bình.

Abstract: The circular economy is being viewed by countries around the world including Vietnam as a priority for the nation’s next phase of development. This stems from the growing demand for raw materials, particularly mineral resources, which are becoming increasingly scarce and non-renewable. The impacts of extreme climate change have caused serious and unpredictable consequences, increasing dependence on countries with abundant raw material resources. This dependence leads to global political tensions and affects nations’ sustainable development goals. Promoting the development of a circular economy has become a sustainable development goal for many localities, including Ninh Binh Province. This article focuses on providing an overview of the current state of the circular economy in Ninh Binh Province and, based on this assessment, proposes several solutions to promote the circular economy. These solutions aim to create economic opportunities for businesses in the fields of innovation, design, recycling, and creativity, thereby supporting the province’s socioeconomic development goals.

Keywords: Circular economy, sustainable development, circular models in production, green economy, Ninh Binh Province.

1. Đặt vấn đề

Kinh tế tuần hoàn được sử dụng chính thức đầu tiên bởi Pearce và Turner (1990), được dùng để chỉ mô hình kinh tế mới dựa trên nguyên lý cơ bản “mọi thứ đều là đầu vào đối với thứ khác”, hoàn toàn khác với cách nhìn của nền kinh tế tuyến tính truyền thống. Ellen MacArthur Foundation mô tả nền kinh tế tuần hoàn là một hệ thống công nghiệp phục hồi hoặc tái tạo theo ý định và thiết kế; chuyển sang sử dụng năng lượng tái tạo, loại bỏ việc sử dụng các hóa chất độc hại và chất thải gây suy giảm khả năng tái sử dụng thông qua thiết kế ưu việt của vật liệu, sản phẩm, hệ thống và trong phạm vi này, là các mô hình kinh doanh. Hay nói một cách đơn giản, kinh tế tuần hoàn là biến rác thải đầu ra của ngành này thành nguồn tài nguyên đầu vào của ngành khác hay tuần hoàn trong nội tại của một doanh nghiệp. Kinh tế tuần hoàn một phần góp phần gia tăng giá trị cho doanh nghiệp, giảm khai thác tài nguyên, giảm chi phí xử lý chất thải, giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Tỉnh Ninh Bình với truyền thống văn hóa lâu đời và hạ tầng giao thông kết nối liên vùng thuận lợi, Ninh Bình sở hữu quần thể di sản thế giới Tràng An cùng nhiều giá trị văn hóa phi vật thể và các danh hiệu quốc tế khác như khu dự trữ sinh quyển châu thổ sông Hồng, tín ngưỡng thờ Mẫu, ca trù và nghệ thuật chèo. Ninh Bình là tỉnh có vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên – xã hội thuận lợi cho phát triển kinh tế. Sau thời gian ổn định tổ chức, sắp xếp nhằm phát huy thế mạnh và tiềm năng của tỉnh, Ninh Bình đã triển khai một số giải pháp đẩy mạnh phát triển kinh tế tuần hoàn và đạt được một số bước tiến quan trọng.

2. Những kết quả đạt được

Một là, xây dựng thể chế, chính sách phát triển kinh tế tuần hoàn.

Tỉnh Ninh Bình thực hiện Quyết định số 222/QĐ-TTg ngày 23/01/2025 của Thủ tướng Chính phủ, đã ban hành Kế hoạch số 88/KH-UBND thực hiện kinh tế tuần hoàn đến năm 2035 trên địa bàn tỉnh Ninh Bình nhằm huy động sự vào cuộc của các tổ chức, doanh nghiệp và người dân tham gia thực hiện kinh tế tuần hoàn. Kế hoạch xác định rõ các lĩnh vực ưu tiên, gồm: công nghiệp, nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản, du lịch, dịch vụ, xây dựng, giao thông, quản lý chất thải và phát triển đô thị. Tập trung chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ công nghiệp “nâu” sang công nghiệp “xanh”, gắn phát triển du lịch di sản với bảo tồn thiên nhiên và nông nghiệp hữu cơ. Kế hoạch này đã đánh dấu một bước chuyển mình mạnh mẽ về thể chế trong phát triển kinh tế tuần hoàn; tạo sự dịch chuyển từ quản lý theo ranh giới hành chính sang quản lý dựa trên hệ sinh thái, xuyên suốt từ miền núi đến ven biển, tạo tiền đề quan trọng để Ninh Bình kiến tạo nền tảng phát triển mô hình kinh tế tuần hoàn trong các ngành kinh tế của tỉnh.

Hai là, triển khai áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn trong sản xuất.

Trong lĩnh vực công nghiệp, điểm sáng điển hình về việc áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn trong sản xuất là nhà máy Đạm Ninh Bình. Thực hiện cam kết của Chính phủ Việt Nam tại Hội nghị COP26, đặt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và triển khai chương trình hành động cụ thể của Tập đoàn Hóa chất Việt Nam nhằm thúc đẩy các đơn vị thành viên áp dụng mô hình tăng trưởng xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn.

Từ năm 2021, nhà máy Đạm Ninh Bình đã nỗ lực đổi mới công nghệ, tái tạo tài nguyên và cắt giảm phát thải nhằm hướng tới sản xuất bền vững. Với hệ thống thu hồi CO2 công nghệ cao hiện nay, hơn 50% lượng CO2 thô có độ tinh khiết trên 72% đã được thu hồi và tinh chế thành CO2 >99,9% để cung cấp cho các ngành giải khát, thực phẩm và cơ khí (UBND tỉnh Ninh Bình, 03/7/2025). Quá trình này không chỉ giúp giảm phát thải khí nhà kính mà còn mở ra chuỗi giá trị kinh tế đáng kể. Theo tính toán, giá trị từ việc thu hồi và tái sử dụng khí CO2 lên đến khoảng 400 tỷ đồng mỗi năm, nhờ các hợp đồng cung cấp khí cho các thương hiệu lớn như Coca-Cola, PepsiCo và nhiều nhà máy chế tạo trong nước (UBND tỉnh Ninh Bình, 03/7/2025). Song song với thu hồi khí, Nhà máy Đạm Ninh Bình cũng đi đầu trong việc thực hiện các giải pháp kép, vừa tiết kiệm tài nguyên, vừa giảm phát thải khí độc: ứng dụng năng lượng tái tạo, vận hành hệ thống điện mặt trời áp mái với công suất 3,8 MWp từ tháng 02/2024 giảm được hàng triệu kw giờ điện, giảm tiêu hao than, giảm thiểu phát thải khí nhà kính; cải tạo trong dây chuyền sản xuất; nâng cấp hệ thống thu hồi lưu huỳnh tận thu khí axit, cải thiện điều kiện môi trường làm việc; ứng dụng quản lý năng lượng thông minh.

Các giải pháp “kép” mang lại hiệu quả “kép”, vừa nâng cao năng lực sản xuất, vừa giảm áp lực lên môi trường. Với mục tiêu đặt nền tảng cho phát triển mô hình kinh tế tuần hoàn hiện đại, Nhà máy đã hình thành một mô hình cộng sinh công nghiệp tiêu biểu, nơi khí thải của đơn vị này trở thành nguyên liệu đầu vào cho đơn vị khác, thông qua việc kết nối với các doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Khánh Phú với trọng tâm là Công ty cổ phần Khí công nghiệp Ninh Bình. Toàn bộ dây chuyền xử lý CO2 được tự động hóa 100%. Từ thành công điển hình tại Nhà máy Đạm Ninh Bình, nhiều doanh nghiệp tại các khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh đã và đang từng bước tiếp cận, áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn, lan tỏa hiệu ứng cộng sinh đến các doanh nghiệp khác. Công ty Cổ phần Cơ khí Moon Group, đơn vị sử dụng CO2 lỏng trong sản xuất, đã đầu tư 2 bồn chứa tại nhà máy, giúp tiếp nhận nguồn nguyên liệu ổn định, giảm chi phí vận chuyển và bảo đảm tiến độ sản xuất (Nguyễn Thơm, 04/7/2025).

Đối với lĩnh vực nông nghiệp, Ninh Bình là tỉnh duy trì được mô hình nông nghiệp tuần hoàn bền vững ở Việt Nam. Áp dụng rộng rãi nhất là hệ thống canh tác  kết hợp chăn nuôi: vườn – ao – chuồng; vườn – ao – chuồng – rừng theo nguyên lý vận hành xen canh, gối vụ trồng trọt và chăn nuôi. Trong đó, chất thải chăn nuôi phục vụ trồng trọt; phụ phẩm trồng trọt được sử dụng làm thức ăn cho chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản. Nhiều khu vực trong tỉnh đã tiếp cận và áp dụng công nghệ trong quá trình thực hiện mô hình kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp, hướng tới chuyển đổi xanh và sản xuất sản phẩm sạch theo tiêu chuẩn.

Năm 2025, khu vực tỉnh Ninh Bình cũ, chất thải chăn nuôi tập trung được xử lý hiệu quả qua bể biogas, đệm lót sinh học hoặc ủ phân hữu cơ; 21 cơ sở được cấp chứng nhận VietGAP và 8 cơ sở đạt tiêu chuẩn hữu cơ trong trồng trọt (sâm Cúc Phương, trà Hoa Vàng…); gần 5.000 ha lúa áp dụng sản xuất theo hướng hữu cơ; 92/119 xã được cấp mã số vùng trồng; 1 vùng rau, quả đủ điều kiện xuất khẩu; 1 vùng nuôi nhuyễn thể 2 mảnh vỏ được chứng nhận ASC đạt chuẩn xuất khẩu vào EU (Nguyễn Thơm, 04/7/2025). Mô hình này cũng được triển khai tại các xã Ý Yên, Nghĩa Hưng, Lý Nhân, Giao Thủy…

Nhằm đẩy mạnh phát triển kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp theo hướng hiện đại, UBND tỉnh Ninh Bình ban hành Quyết định số 2643/QĐ-UBND ngày 10/7/2026 phê duyệt Đề án “Cơ cấu lại ngành nông nghiệp tỉnh Ninh Bình giai đoạn 2026 – 2030” nhằm cụ thể hóa các chủ trương của Trung ương về phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn; đồng thời, tạo động lực thúc đẩy ngành Nông nghiệp phát triển theo hướng hiện đại, hiệu quả, bền vững, nâng cao giá trị gia tăng và khả năng cạnh tranh trong giai đoạn mới. Đề án đưa ra các giải pháp phát triển kinh tế nông nghiệp của Ninh Bình hướng tới mô hình kinh tế tuần hoàn gắn với kinh tế xanh và phát triển bền vững.

3. Những tồn tại

Một là, chưa có nhiều cụm công nghiệp triển khai đồng bộ mô hình kinh tế tuần hoàn.

Toàn tỉnh Ninh Bình hiện có 47 cụm công nghiệp đang hoạt động. Tuy nhiên, chỉ có 8/47 cụm đã đầu tư hệ thống xử lý nước thải tập trung đạt chuẩn, trong đó Nam Định cũ có 3 cụm; Ninh Bình cũ có 5 cụm (Sa Thị Quyên, 02/6/2026). Mặc dù tỉnh Ninh Bình đã dừng thu hút các dự án sử dụng công nghệ lạc hậu, chiếm nhiều đất nhưng hiệu quả kinh tế thấp, tỉnh vẫn chưa có nhiều cụm, khu công nghiệp phát triển công nghiệp xanh, năng lượng sạch, năng lượng tái tạo tuần hoàn trong sản xuất gắn với bảo vệ môi trường.

Hai là, mô hình kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp còn nhỏ lẻ và lạc hậu.

Mô hình kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp của tỉnh Ninh Bình chủ yếu được thực hiện thủ công tại các hộ nông nghiệp gắn với kinh tế hộ gia đình hoặc tại các cơ sở tiểu thủ công nghiệp nhỏ. Với công nghệ thô sơ, máy móc cũ, thiếu quy chuẩn xử lý an toàn khí thải, nước thải và chất thải rắn. Hình thành tự phát, hoạt động rời rạc, thiếu sự liên kết giữa các ngành sản xuất lớn để tạo thành mạng lưới khép kín từ đầu ra đến đầu vào. Mô hình vườn – ao – chuồng chủ yếu là cách làm tận dụng phế phụ phẩm tự phát ở quy mô hộ gia đình hoặc làng nghề. Cách làm này dễ gây ô nhiễm môi trường, phát sinh mùi, nước thải và rác thải độc hại trực tiếp ra khu dân cư do không có thiết bị lọc. Hiệu suất thấp do nguyên liệu tái chế ít, chất lượng sản phẩm phụ phẩm kém, và giá trị kinh tế không cao. Cơ bản chưa phát huy được vai trò của kinh tế tuần hoàn.

Ba là, mô hình kinh tế tuần hoàn chưa được triển khai đồng bộ trong lĩnh vực du lịch.

Ninh Bình là vùng đất cổ, gắn liền với sự ra đời của quốc gia Đại Cồ Việt và kinh đô Hoa Lư – trung tâm chính trị đầu tiên của nhà nước phong kiến tập quyền Việt Nam. Ninh Bình có hơn 5.069 di tích lịch sử – văn hóa. Trong đó có 08 di tích quốc gia đặc biệt; 265 di tích cấp quốc gia, 784 di tích cấp tỉnh và nhiều bảo vật quốc gia (Sa Thị Quyên, 02/6/2026). Bên cạnh đó, địa phương còn có nhiều công trình kiến trúc – tôn giáo tiêu biểu, như chùa Bái Đính, nhà thờ đá Phát Diệm, quần thể chùa Tam Chúc, đền Trần – chùa Phổ Minh, chùa Keo Hành Thiện. Hệ sinh thái tự nhiên đa dạng với Vườn quốc gia Cúc Phương (22.000 ha), Khu bảo tồn đất ngập nước Vân Long (trên 3.000 ha), cùng dải ven biển Kim Sơn – Giao Thủy – Hải Hậu, tạo nên nguồn tài nguyên quan trọng cho phát triển du lịch sinh thái và du lịch cảnh quan (Sa Thị Quyên, 02/6/2026).

Không gian văn hóa Ninh Bình cũng nổi bật với hệ thống di sản phi vật thể phong phú, phản ánh đời sống tinh thần đặc sắc của cư dân vùng châu thổ sông Hồng. Ninh Bình hiện có 493 di sản văn hóa phi vật thể, trong đó có 33 di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, cùng 720 lễ hội truyền thống và nghệ thuật dân gian (Sa Thị Quyên, 02/6/2026). Sự kết hợp giữa hệ thống di sản vật thể và phi vật thể đã hình thành nền tảng quan trọng để phát triển các sản phẩm du lịch văn hóa, du lịch tâm linh và du lịch trải nghiệm cộng đồng trong bối cảnh phát triển công nghiệp văn hóa hiện nay.

Mặc dù có hệ thống di sản phong phú, giàu bản sắc và nhiều thắng cảnh tự nhiên, du lịch của tỉnh Ninh Bình chủ yếu hoạt động theo mô hình truyền thống, khiến một số quần thể di tích, danh thắng phải đối mặt với những thách thức lớn về kinh tế, xã hội và môi trường. Điển hình là quần thể danh thắng Tràng An không chỉ là một tài sản vô giá của Việt Nam mà còn là một di sản hỗn hợp được UNESCO công nhận đầu tiên tại Đông Nam Á. Với cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, hệ sinh thái đa dạng và giá trị văn hóa lịch sử độc đáo, Tràng An không chỉ là tài sản quý giá của tỉnh Ninh Bình mà còn của cả nhân loại. Tuy nhiên, mô hình kinh tế tuyến tính truyền thống (khai thác – sản xuất – tiêu dùng – thải bỏ) trong hoạt động du lịch tại Tràng An đã và đang bộc lộ những hạn chế nghiêm trọng, gây sức ép nặng nề lên hệ sinh thái vốn rất nhạy cảm của di sản. Những hạn chế này nếu không được giải quyết một cách căn cơ sẽ không chỉ đe dọa đến giá trị di sản của Tràng An mà còn bào mòn chính những giá trị đã làm nên danh tiếng của Tràng An, dẫn đến sự suy giảm sức hấp dẫn du lịch và những tổn thất không thể phục hồi, ảnh hưởng đến khả năng phát triển bền vững của ngành Du lịch của tỉnh Ninh Bình.

4. Một số giải pháp

Thứ nhất, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng bộ và chính quyền địa phương trong phát triển kinh tế tuần hoàn.

Các cấp ủy, chính quyền địa phương cần quán triệt sâu rộng chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về phát triển kinh tế tuần hoàn, xem đây là sự nghiệp của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Phải đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức về vai trò của kinh tế tuần hoàn để mỗi người dân và chủ thể doanh nghiệp có trách nhiệm, nhận thức sâu sắc về vị trí, vai trò và tầm quan trọng của phát triển kinh tế tuần hoàn. Đây là nội dung quan trọng trong lãnh đạo nhiệm vụ trung tâm phát triển kinh tế. Chỉ đạo cải cách hành chính thực hiện cơ chế “luồng xanh” để rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho các dự án đầu tư xanh và công nghệ cao.

Thứ hai, tiếp tục hoàn thiện các chính sách và thể chế nhằm hỗ trợ phát triển kinh tế tuần hoàn.

Tiếp tục triển khai sâu rộng Kế hoạch số 88/KH-UBND ngày 15/4/2025 về thực hiện kinh tế tuần hoàn đến năm 2035 trên địa bàn tỉnh Ninh Bình; Kế hoạch số 167/KH-UBND ngày 19/5/2026 về đa dạng sinh học đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050; xây dựng các đề án, quy chuẩn về phát triển kinh tế tuần hoàn đối với từng lĩnh vực kinh tế và giữa các ngành lĩnh vực kinh tế bảo đảm tuần hoàn trong hệ sinh thái chung, bảo đảm cân bằng trong phát triển công nghiệp, nông nghiệp và dịch vụ gắn với phát triển bền vững. Bên cạnh đó, tỉnh cần tạo cơ chế quản lý hiệu quả, minh bạch trong việc triển khai các hoạt động, bao gồm các quy định về thuế, tín dụng và các ưu đãi đối với các dự án xanh, công nghiệp xanh. Thúc đẩy việc áp dụng các công cụ kinh tế như thuế môi trường và phí xả thải nhằm điều chỉnh hành vi của doanh nghiệp, qua đó khuyến khích sản xuất sạch. Hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế tuần hoàn.

Thứ ba, triển khai đồng bộ mô hình kinh tế tuần hoàn trong các ngành, lĩnh vực kinh tế.

Trong công nghiệp, triển khai rộng rãi mô hình tại Nhà máy Đạm Ninh Bình và khu công nghiệp Khánh Phú. Trong nông nghiệp, kêu gọi đầu tư, đẩy mạnh áp dụng các mô hình kinh tế tuần hoàn ứng dụng công nghệ cao, thay thế và cải tạo khắc phục sự lạc hậu công nghệ truyền thống;  thực hiện đồng bộ các giải pháp trong Đề án “Cơ cấu lại ngành nông nghiệp tỉnh Ninh Bình giai đoạn 2026 – 2030” đã được UBND tỉnh Ninh Bình phê duyệt theo Quyết định số 2643/QĐ-UBND ngày 10/7/2026.

Đối với ngành du lịch, phát triển kinh tế gắn liền với bảo tồn di sản, tối ưu hóa tài nguyên thiên nhiên, giảm thiểu rác thải nhựa và tái sử dụng phế phẩm nông nghiệp, phục vụ du lịch xanh tại các điểm đến như Tràng An hay Cúc Phương… Nâng cao hiệu quả, hiệu lực quản lý nhà nước về di sản nhằm giải quyết hài hòa mâu thuẫn giữa bảo tồn di sản và phát huy giá trị phục vụ phát triển trên địa bàn tỉnh. Đẩy mạnh phát triển công nghiệp văn hóa và đổi mới sáng tạo, đưa tỉnh Ninh Bình trở thành một trung tâm lớn, có giá trị thương hiệu cao về du lịch, công nghiệp văn hóa và kinh tế di sản của cả nước và khu vực châu Á.

Bốn là, tuyên truyền nâng cao nhận thức của các chủ thể kinh tế và cộng đồng dân cư về kinh tế tuần hoàn.

Nhận thức là yếu tố quyết định sự thành công của kinh tế tuần hoàn. Cần triển khai chiến lược truyền thông về kinh tế tuần hoàn. Tập trung xây dựng các ấn phẩm giáo dục và truyền thông. Việc triển khai các chương trình giáo dục môi trường trong nhà trường và các chiến dịch truyền thông trên quy mô lớn cần được tổ chức rộng rãi nhằm thay đổi hành vi tiêu dùng của người dân, hướng đến việc sử dụng các sản phẩm thân thiện với môi trường. Bên cạnh đó, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là điều kiện tiên quyết để kinh tế tuần hoàn phát triển bền vững. Cần tập trung đào tạo đội ngũ chuyên gia kinh tế tuần hoàn, nâng cao năng lực quản lý cho cán bộ nhà nước và doanh nghiệp, đồng thời thúc đẩy các nghiên cứu chuyên sâu nhằm đáp ứng nhu cầu thực tiễn của mô hình kinh tế tuần hoàn. Lồng ghép nội dung kinh tế tuần hoàn vào chương trình đào tạo cán bộ, doanh nghiệp, hợp tác xã, người dân, trường đại học, viện nghiên cứu; khuyến khích các sáng kiến cộng đồng, phong trào tiêu dùng xanh; xây dựng cơ chế kết nối, chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và dữ liệu về việc áp dụng kinh tế tuần hoàn.

Năm là, tăng cường hợp tác trong nước và quốc tế.

Đây là một trong những giải pháp quan trọng giúp tỉnh Ninh Bình tiếp cận công nghệ tiên tiến và nguồn tài chính phục vụ phát triển kinh tế tuần hoàn. Thông qua các chương trình chuyển giao công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực, có thể học hỏi kinh nghiệm quản lý từ các tỉnh, thành phố trong và ngoài nước đã triển khai thành công mô hình này. Cần tăng cường quan hệ đối tác với các tổ chức phát triển quốc tế như Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và các tổ chức phi chính phủ để tiếp cận nguồn tài trợ không hoàn lại hoặc vốn vay ưu đãi dành riêng cho các dự án về năng lượng tái tạo, tái chế chất thải và phát triển bền vững. Ngoài ra, việc tận dụng các nguồn tài chính khí hậu như Quỹ Khí hậu Xanh (GCF) và phát triển thị trường tín chỉ carbon sẽ tạo điều kiện thuận lợi để thu hút đầu tư nước ngoài vào các dự án xanh. Đồng thời, cần đẩy mạnh hợp tác kỹ thuật với các tổ chức quốc tế nhằm trao đổi kinh nghiệm quản lý và triển khai các mô hình kinh tế tuần hoàn tại địa phương.

Tài liệu tham khảo:
* Bài viết là sản phẩm trích dẫn một phần nội dung của đề tài: “Nghiên cứu mô hình kinh tế tuần hoàn vận dụng trong giảng dạy học phần Kinh tế chính trị Mác – Lênin” – Đề tài khoa học công nghệ cấp cơ sở, mã số: HUNRE.2026.04.11– Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội.
Pearce, D.W. and R.K. Turner (1990), Economics of Natural Resources and the Environment, Hemel Hempstead: Harvester Wheatsheaf.
Sa Thị Quyên (02/6/2026). tỉnh Ninh Bình đẩy mạnh kinh tế xanh gắn với mục tiêu phát triển bền vững. https://truongchinhtri.ninhbinh.gov.vn/nghien-cuu-trao-doi/tinh-ninh-binh-day-manh-kinh-te-xanh-gan-voi-muc-tieu-phat-trien-ben-vung-381218.
UBND tỉnh Ninh Bình (2025). Kế hoạch số 88/KH-UBND ngày 15/4/2025 thực hiện kinh tế tuần hoàn đến năm 2035 trên địa bàn tỉnh Ninh Bình.
UBND tỉnh Ninh Bình (2026). Kế hoạch số 167/KH-UBND ngày 19/5/2026 về kế hoạch hành động đa dạng sinh học đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
UBND tỉnh Ninh Bình (15/4/2025). Kế hoạch thực hiện kinh tế tuần hoàn đến năm 2035 trên địa bàn tỉnh Ninh Bình.  https://ninhbinh.gov.vn/thong-tin-chi-dao-dieu-hanh/ke-hoach-thuc-hien-kinh-te-tuan-hoan-den-nam-2035-tren-dia-ban-tinh-ninh-binh-351315.
Tỉnh ủy Ninh Bình (08/6/2025). Nông nghiệp tuần hoàn: Chìa khóa cho tương lai bền vững. https://www.tinhuyninhbinh.vn/kinh-te/nong-nghiep-tuan-hoan-chia-khoa-cho-42251
UBND tỉnh Ninh Bình (03/7/2025). Phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn: Chuyển động ở Ninh Bình – (KỲ I): Hành trình xanh hóa của Nhà máy Đạm Ninh Bình. https://ninhbinh.gov.vn/kinh-te/phat-trien-kinh-te-xanh-kinh-te-tuan-hoan-chuyen-dong-o-ninh-binh-ky-i-hanh-trinh-xanh-hoa-cua-n-353784
UBND tỉnh Ninh Bình. Cổng thông tin điện tử tỉnh Ninh Bình: https://ninhbinh.gov.vn.
Nguyễn Thơm (04/7/2025). Phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn: Chuyển động ở Ninh Bình – (KỲ II): Bức tranh kinh tế tuần hoàn ở Ninh Bình. https://www.vietnam.vn/phat-trien-kinh-te-xanh-kinh-te-tuan-hoan-chuyen-dong-o-ninh-binh-ky-ii-buc-tranh-kinh-te-tuan-hoan-o-ninh-binh.